Login As
You can log in if you are registered at one of these services:
საბავშვო
ფოლკლორი
პროზა
ინტერვიუ
სამეცნიერო
ესე
ეპისტოლარული მემკვიდრეობა
ისტორია
დრამატურგია
სამართალი
პოეზია
პერიოდიკა
ლექსიკონები
აუდიო-ლიტერატურა
ნათარგმნები
ლექსი
პოეზია
პროზა
საბვშვო ლექსი
ლექსები


ლექსები

 

 

საით მეტი ხარ

საით მეტი ხარ საქართველოვ,

ცისკენ?

მიწისკენ?

რა სკნელში აღარ ჩაწმახნულან

შენი ფესვები.

რა მანაზე ხარ შებაწრული

სიკვდილ-სიცოცხლით,

მარადისობას წამივით რომ

არა ბეზრდები?

რა სიყვარულის ერთგულებით ხარ

დაშანთული?

ბალავრისა ხარ,

ჩუქურთმის თუ

ქვა ხარ პიტალო?

და ყველაფერი, ყველაფერი

რაც დაგებედა,

დედაკაცივით შეგიძლია,

რომ აიტანო...

 

 

 

  დარდის დოლმენები

 

                 `დარდის დოლმენი და

                  სევდის სტოუნჰენჯი.

                  ღვთისშვილთა ქვებისხელა ეჭვები.

                  ასეა, ასეა.

კიდევაც ეჩვევი,

                  დარდის მინდვრებს რომ აქამდე შემოვრჩი

                  და არავინ იცის,

საიდან მოვედი~- მე.

 

მთების,

ტრამალების და ზღვების ნაპირზე

სამკვიდროს ტყუილად

ხომ არ ავირჩევდი?

განა ავხირდი

და დარდი ავიჩემე,

განა სევდის მღვიმეს ჩემად დავირჩენდი?

რა ვქნა, თუ ქვის ენა

სხვაზე უკეთ მესმის.

სიჩუმის ანბანი რთულია ძალიან.

ტკივილებს უხდება

ამ ენით შელოცვა,

როდესაც საცრემელე თვალები მშრალია.

მე, ალბათ ოდესმე, ზღვისპირი ვიყავი

და მკერდზე მეკიდა ჯაჭვებით მოქცევა.

ტალღებში მთვარე რომ მარგალიტს ეძებდა,

პირველად იმ სევდის

ზვირთებმა მომცელა.

მე, ალბათ ოდესმე,

მთის კალთაც ვიყავი,

ზედ ტაძარს აგებდა ლოცვებით სალოსი.

ჩემს მკერდზე მზის სხივით

კვეთავდა საცხოვრისს,

კი არ ვგუგუნებდი სიჩუმეს, ვგალობდი.

მე, ალბათ, უდაბნოც ვიყავი _

წყლის შვილი,

ვიხსენებ ვარსკვლავთა ცეცხლოვან ფერხულებს.

ოქროვან კალთაში

ერთხელ რომ ჩამაკვდა,

იმ გრძნობის სიძველის საძვალეს ვერთგულებ.

მე მახსოვს პირველი სიტყვების წვიმაში

რომ იდგა ღმერთი და

სამყაროს ნათლავდა.

პირველი სახელი, რომელიც დამერქვა,

უფალის ბაგიდან ქარივით ატანდა.

დღესაც ფრთებს ცისკიდეს ატოლებს, საჩემოს,

დრო უხსოვარი

და დრო _ სავსე, მხსოვარი,

არ მინდა, რომ დამრჩეს ამოუმღერელი

საშენოდ სათქმელის

არცერთი ხმოვანი.

და ნუ მსაყვედურობ, რატომ ვერ ვთამაშობ,

ფერადი კენჭებით

რად ვერ ვრთავ ბილიკებს.

ყრმის უწოვ რძესავით

ქვავდება სტრიქონში

რაც შერჩათ ხსოვნისგან ჩემს მწვანე ბილინგვებს.

დარდის დოლმენი და სევდის სტოუნჰენჯი.

ღვთისშვილთა ნაქარი ქვისხელა ეჭვები.

ხავსმა უკეთ იცის, ჩემი საიდუმლო _

სამყაროს,

დარდივით,

დიდხანს რომ შევრჩები.

 

 

 

 

 

 

 

უცხოს

მხარი გეცვალოს, ლამისაა,

მარტოობისგან.

ჟამის ნაპირი მიილამა.

გეგონება, ჩასთვლიმაო

იერუსალიმმა.

ხეებში სძინავს სიყვარულსაც

და ზამთრის გაღმა

თეთრი უდაბნოს მირაჟივით ჩანს

ნისლის ბაღები.

მდუმარებაა.

მაგრამ მაინც,

ამ სიჩუმის უკანა მხრიდან

გეძახის ვიღაც,

და როგორც ჩიტის

უცაბედი შეფრთხიალება _

საკუთარი გულისხმა გესმის.

სევდა ხიდან ჩამოვარდნილ

თოვლივით გწყდება,

ჩათვლემილი სიხარულიც კრთება

და ძილში

უცაბედად წამოიყვირებს სახელს,

რომელიც არ ავიწყდება.

ამოიფერთხო, მზად ხარ, სულიდან

ტანჯვა, მაგრამ

სულს ვერ პოულობ _

ხორბლის მარცვალს დამსგავსებია:

გამოფიტულა და ზედ,

ლორთქო ღერი ტკივილის,

ახლა აპირებს მკლავების გაშლას,

თითქოს ქორწილი ჰქონდეს მიწაში.

მაგრამ არ ხარ ბოლო მგზავრი,

მარტოც არა ხარ _

შენს გარშემო ფშვინავს სამყარო.

მის სიზმრებში იზმორებიან

შენი თოთო ოცნებები და

პირველ სიტყვებს დაეძებენ

თავისმართლებად.

გრძნობ, სადაცაა გავთენდებით

უსიყვარულო ღამეებიდან.

სადაცაა, უცხოს, სულ უცხოს

მივახარებთ ჩვენს გულისძგერას.

და წამი-წამზე დაგვათენდება

სიყვარული, უკანასკნელი,

მათუსალას ბოლო დღესავით...

მხოლოდ შენ, ზამთრის თეთრო მზეო,

თეთრო მზეო მარადისობის,

არაფერი გენაღვლება,

შენ ხომ ტახტი,

ტახტი გიდგას იერუსალიმში

და მის მოსვლამდე,

ვისაც იგი მართლა ეკუთვნის,

ყველას რთავ ნებას,

ავიდეს და

ერთხელ მაინც,

იმ ტახტიდან გადმოხედოს

სიყვარულის მომლოდინე ქვეყნიერებას...

 

 

 

 

 

მარადი მეხსოვნე

მე რომ კენწეროს მიმტვრევდა, იმ ქარს

მიწაზე ვერც კი ამჩნევდნენ ალბათ.

დილის ექვსია, დაღლილა ჩიტიც

გალობით.

ხვალაც მოვყვებით ამბად

ჩვენს არსებობას, თავად რომ გვიკვირს,

შევულამაზებთ უფალს ვედრებად.

ხვალაც დადგება დღე დღევანდელი,

არარსებობის წამს მიეთვლება.

ხვალაც გვიამბობს მზე გათენებას,

ადამიანიც თავის თავს იტყვის.

დახედავს დედა ხვალაც უსიტყვოდ

ჩვენი ფიქრების დარდიან სინდიყს.

წავალთ წარსულში და ბალახებში.

ქარი _ მარადი მეხსოვნე ჩვენი,

მოჩითულ ქვებზე ხავსის საკურთხებს

ჩამოგვირიგებს უჩინარ ხელით.

ვინ გამოგვიხმობს ექოებივით

ახალი სიტყვის აკვნებად ჟამში?

ჩვენ სულ ვიქნებით, როგორც ნიავი

გზისპირზე, ბინდიც ვერაფრით ჩაგვშლის.

მაგრამ არავის ეცოდინება,

ამ არსებობით როგორ ვიტანჯეთ.

როგორ ვიხილეთ ბედნიერების

შემოღამება დედამიწაზე.

 

 

 

 

 

 

დარდიანია ხშირად ჩემი ბედნიერება

დარდიანია, ხშირად, ჩემი ბედნიერება.

ვარდიც მოიწყენს,

ალიონიც დაიღრუბლება,

მზე ჩაიკეცავს სახვალიო

ნათელს მთის იქით,

თითქოს არ ჰქონდეს

ზეცის ტახტზე ჯდომის უფლება.

დარდიანია ხშირად ჩემი ბედნიერება,

სველი ჩიტივით

შეიფრთხიალებს და ჩქამის ექოს

ავედევნები ფეხშიშველა,

ცეტი მწყემსივით,

აყვავებული მინდვრები რომ

წინ გავირეკო.

სანამ ზამთარიც მომაჩეჩებს

მოწყენას, დაღლას,

სიმარტოვეთა მონასტრების

ტროპარებს, ლოცვებს,

როგორ არ მინდა, რომ დავბერდე,

როგორ არ მინდა,

უსიყვარულო ბედნიერების

მტკიცებით მოვცდე.

მაჯაზე უზის ბედისწერას თეთრი მიმინო,

სიყვარულზეა დაგეშილი

და მოჰქრის რისხვად.

მაგრამ ვინ იყო, აშინებდა ბედნიერებას?!

დარდიანიც კი

ცეცხლისფერა ბილილებს ისხამს.

რომ მერე, სადღაც, ზეცის იქით,

სკნელების იქით,

სიყვარულის ჰერბარიუმი

გაშალოს რიდით.

დარდიანია, ხშირად, ჩემი ბედნიერება,

დარდიანია და

მწუხრივით უხმო და მშვიდი.

 

 

 

 

გვისმენენ

                  ნ.

ლექსები

ს-ს

ფეხდაფეხ ჩამოგვყვა მცხეთიდან საღამო.

ატმისფრად ათოვდა არმაზს და ზედაზენს.

არაგვში თეთრ ჩიტებს ჩაეყოთ ნისკარტი,

ვით სახე _ საფლავის იებში _ მე და შენ.

აქ ჟამი არ ბრუნავს, აქ მყუდრო ყურეა,

ფოთოლი არ სცვივა ხესა და მაყვლოვანს.

აქ მთელი სამყარო ცალ მუჭში გეტევა,

ღმერთამდე იმდენად, იმდენად ახლოა.

და თითქოს ხედავდე იმ ხილვებს, უძველესს_

ჯერ ელის ზედაზნის მთა წმინდანს, მდუმარედ,

ჯერ სძინავს მის გულში წყაროებს, საკვირველს,

ტყეებს კი აშფოთებს წარმართი სტუმარი.

ხედავ რომ, ფრთოსნების გუნდს გასცქერს ქალწული,

იქ, სადაც მტკვარი და არაგვი ერთდება,

სხეულზე იცხებენ წყალს შავი ჩიტები

და უმალ ხდებიან თოვლივით თეთრფრთება.

ხედავ, რომ უსველებს კაბას და ნაწნავებს

არაგვი ქალწულს და მიჰყვები მორჩილად,

შენც გნათლავს, იქ, სადაც უღმერთოდსიცოცხლე

კაცზე წინ ჩიტებს და ყვავილებს მოსწყინდათ.

ვინ იცის, ატმისფრად რად ათოვს ზედაზენს,

რად ირევს ზამთრის ცა იებს და გვირილებს?

წყალს რომ სვამს ბეღურა იმ ბერის საფლავზე,

ქვა ჩიტის მადლიერ მზერას რად ირიდებს?

მთის ფერდზე ნისლივით მოჩანან ნუკრები,

კარსანში ბუბუნებს მეფეთა სამარე,

ექოს ხმას ქარივით გაატან, საცაა

მარადისობისკენ საკუთარ ანარეკლს.

ვინ იცის, რა მადლი მოგვყვება მცხეთიდან?!

არაგვში თეთრ ჩიტებს ჩაეყოთ ნისკარტი.

დღე არ უღამდება ღამეს თუ მეჩვენა _

ბინდს ნინოს მზიანი თვალები ისხლეტენ.

და მზე არსად ჩადის, მწუხრიც ნათელია,

მოვდივართ, სიჩუმეს ვსაუბრობთ, გვისმენენ.

 

 

 

 

 

 

შენ მაინც წერე

უჟამო ჟამის ყანაში ვდგავარ,

ჩემი ცოდვილი წამის პურს ვიმკი.

მოხვალ და ყველას აჯობებს, შენ რომ

ჩემს სადარდელზე ლამაზად იტყვი.

წერე, პოეტო, შენ მაინც წერე,

რომ სიყვარული არის მარადი!

თორემ, რითიღა უნდა გავმართლდე,

უფალს საკუთარ თავს რომ ვპარავდი

და ავაზაკებს ვატანდი ლუკმად

ბედნიერების ხვავრიელ ალაფს.

განა იკმარეს?! დღემდე სხეულზე

ცეცხლით მოხატულ სვირინგებს ვმალავ.

ჩემმა ფასკუნჯმაც მკორტნა და მკორტნა,

ტკბილი ყოფილა ხორცი ადამის.

საზღვარი აღარ ემჩნევათ სკნელებს,

ვერ მივაკვლიე წყაროს სათავეც.

პეშვი წყალივით ვარ და…არცა ვარ,

გზა-გზა და ბილიკ-ბილიკ ვილევი.

რომელ ჭალაში გაიხლართება

ჩემი იმედის თეთრი ირემი?

წერე პოეტო, უფრო თამამად

შემოუძახე მარადისობას,

თორემ რაღა ვქნა, რომ დავიჯერო

წარმავლობა და არავისობა...

იცი, ვერასდროს ვიქნებით ქვეყნად

საკუთარ თავზე მისხლითაც მეტი,

მაგრამ ახერხებ, ჩვენს სიმწირეში

მარადისობის ჩატიო ღმერთი!

სწორედ ამიტომ წერე, პოეტო,

შენს სიჯიუტეს ვენდობი ახლაც,

მზე ფრთებს გიდნობდა და შენ ლოცვებსაც

არ ღირსებიათ სამოთხე სახლად.

უჟამო ჟამის ყანაში ვდგავარ,

ჩემი ცოდვილი წამის პურს ვიმკი.

მოხვალ და ყველას აჯობებს, შენ რომ

ჩემს სადარდელზე ლამაზად იტყვი.

 

 

 

თეთრი ირემი

წინაპრის ლანდი ცხად-სიზმრის დარდებს  _

ბინდის სახვევებს აცლის ლაზარეს.

დგას წიწამურთან თეთრი ირემი

და თავის სიკვდილს ხედავს, საზარელს.

სისხლიან შუბლით ახევებს ჰაერს,

რქებში უნთია ცეცხლის მტევნები.

მცხეთასთან მდორედ მიდის არაგვი,

სულეთის ღამე მისდევს თენებით.

დღესასწაულთა ამარა რჩება

ჩემი ქვეყანა _ მწირველი ბრძოლით.

მამულს, ენას და რჯულს რომ შესწირა

მშვიდობაც, ლხენაც, შენებაც, ომიც.

მთის სიმაღლით დგას დედამიწაზე _

ქრისტეს ნათელით სავსე ბარძიმი.

ხან საფარველი დაადო ჟამმა,

ხან _ ანიავა ძველი განძივით.

ხან სანაწილე ვიყავით უფლის _

ჩვენში მარხავდა სიტყვას გაუხრწნელს.

დღემდე უწყვეტი სულთა კავშირი

მარადისობის ნიშანს გვაუწყებს.

ზეცის ეთნოსთა ჩამომავალნი

სულ ვარსებობდით მზის წილიანნი

და აღარ დავთმეთ ჩვენი ნათელი _

დავითიანი და ილიანი.

ლიტურგიები ომის და ცეცხლის

და მღვიძარება დიდი წინაპრის,

სულ მსხვერპლი, მსხვერპლი ორთავ სოფლისთვის _

უძვირფასესი შესაწირავი.

გაცემის ჟამი გვედგა ყოველთვის,

რამდენს დაერქვა `საუფლო ძღვენი~.

მსხვერპლად ვიღებდით, რაც რამ გვებადა,

რომ დაგვრჩენოდა უფლება შენი

ჩემო მამულო, წმინდანთა მიწავ,

`დღეს სამიკიტნო დუქნად ქცეულხარ~,

სვამ სადღეგრძელოს, განა თუ სიტყვას

და ღვაწლს აგრძელებ შენსავ რჩეულთა?!

შეხსენი კარი, შედი შენს თავში,

ჩახედე თვალებს გრძნეული ქართვლის,

ჰკითხე, მას ჰკითხე _ შენ ბებერ დედას,

ღირსეულ შვილად, ვაი თუ, არც გთვლის?

`არც მტერი ჰყავდა ღირსი~ ბრძოლისა,

არც მოყვარე ჰყავს ავსილი სიბრძნით.

მყინვარს გავხედოთ, ეგება ადგას

ცისარტყელების ნათელი ბინდი?

ნუთუ ამ მთების მაღალ მწვერვალებს

მხოლოდ ტაშის ხმის, ეყოფათ, ექო?

მამულო ჩემო, როგორ მინდოდა,

თავისუფლება ღმერთივით გვეგრძნო.

მთის მწვერვალებზე ეფრინათ სულებს _

ნისლიან მხედრებს, გმირულ მხნეობით,

შენივე თავით აღვსილს გეხარა,

და არა მონურ კეთილდღეობით.

მაგრამ რაც უნდა ვთქვა, ვივალალო,

მიყვარდეს ჩემი წუხილიც, ცრემლიც,

არ დაელევა უფალს დიდება,

არ წაექცევა ქართვლს მცხეთის ძელი.

არაფრობისთვის თუ არ გაგვწირავს,

უფალი, ჩვენივ ცოდვების გამო,

მამული _ ტანჯვით ნამარხულევი,

ისევ მიაგნებს სიცოცხლის წყაროს.

რადგან ასეთი ჰყავს წინაპარი,

მარადი ჟამის მადლითაც ვცოცხლობ,

მინდა, ეს მიწა _ ღვთის ნატერფალი,

მორჩილებით და ნუგეშით ვკოცნო.

მრავალჟამიერ, გაძლებისათვის,

უწყვეტი ომის და ლხინის ველო,

მართალი კაცის ღვთიური სიტყვით

მარადისობის ღამისმთეველო.

წინაპრის ლანდი ცხად-სიზმრის დარდებს

აცლის ლაზარეს, როგორც სახვევებს,

დგას წიწამურთან თეთრი ირემი

და დღესაც მგელთა ხროვას ახელებს.

 

 

 

 

ხსოვნისა

თითქოს ბედისწერას გუმანს ვუსინჯავდე _

გავშლი მერამდენედ ხსოვნის პერგამენტებს.

და მიმქრალი მზე მანიშნებს, უძინართა _

ხსოვნავ, სიყვარული თავსაც ვერ გამეტებს.

ცა რომ დამძიმდება _ ერთდროს მოკამკამე,

ცა რომ დაგუბდება სულის შეხუთვამდე,

სევდის ფსალმუნივით, თოვლს რომ მოგაგებებს,

ნეტავ ჩემ სახელზე ცას ფიქრს შეუთქვამდე.

ლექსები

ნეტა მარადი და ნეტა უსასრულო

იყო სიყვარულო, ხსოვნის ბაღებივით.

ისე უბრალოდ და მშვიდად მიხსენებდე,

როგორც ეს თვალები _ მთებს რომ გახედავენ,

მწუხრის გადაღმიდან, ლურჯად შენაბინდებს.

მშვიდად ეფინება ნისლის მისტერია.

ნათელ ხსოვნით სავსე მჭვირვალ სერაფიტებს, 

ჩემი ბილილები დღესაც მისტირიან.

ისე მოსდებია გზისპირს ნარ-ეკალი,

როგორც ბზას _ სიმწვანე, ურჩი ერთგულებით.

ცხადის სიახლოვეს არც კი გამეკარე,

და მაინც ყოველ წამს გვერდით მეგულები.

თითქოს უხსოვარ დროს, ვარსკვლავის აკვნებზე

ხსოვნის მძივივით ვიყავით მიბმულები,

თითქოს აერია ანგელოზს გზა-კვალი,

და ჩვენც ერთმანეთის ფიქრში ვიბურდებით.

აი, სანაწილე _ ჩემი გული, ღმერთო,

შენს გარდა ან ვინ დებს იქ თრთოლვას, მითხარი.

მე ვიცნობ, უფალო, ეს შენი ხელრთვაა,

არ მინდა ამ ხსოვნის გარდა რამ სიზმარი.

გაგვიხდის სამყარო ნისლის პერანგივით,

ვინ იცის, ჩვენ ტკივილს აღარც კი ახსენებს.

ალბათ, გვიერთგულებს ხსოვნის სერაფიმი,

ფრთხილად შემოგვაცლის ამ ცხადის სახვევებს.

და როცა შემოდგომა ზეცას ჩაამწიფებს,

პირველ ფანტელებს დაიყრის უნაბები,

ერთი მაინც ეტყვის უფლის ნამოწაფარს:

`ხსოვნა სიყვარულზე ვით არს უცაბედი?~

 

 

 

 

დილა

ღამის ბინდები ჯერაც სტკიოდა

მზიდან ამოსულ პაწია დილას.

წვივიდან ლურჯი სისხლი სდიოდა

ბარდზე გაკაწრულ ბურუსის ფთილას.

ღელეში ჩამდგარ ფეხშიშველ ძეწნას

აღარ უნდოდა ცისკენ გაფრენა,

მერცხლებს ლაჟვარდის ნაწნავი ეწნათ

და სამყურებზე სურდათ გაფენა.

იდგა სოფელი _ საყდარი ანდა.

კიდობანივით ჩანდა გარეჯი.

დილის სილურჯეს ცოხნიდა ზანტად

ხნულში ჩამჯდარი ნისლის კამეჩი.

 

 

 

 

 

სიმი ვარ  

უფალო, არ ვიცი,

რამდენჯერ მომიყვან,

მაოცებს ყვავილი

ათასჯერ გაშლილი.

სიმი ვარ,

მიწის და ცის შუა

გაბმული,

შენს ხელში მჟღერი და

სხვის ხელში აშლილი...

 

 

 

 

 

სააკვნე

             `სამშობლო…გადასარწევი აკვანი~

                               ნინო თარიშვილი

 

მიწას ებურა ნისლის სუდარა,

წარსული სადღაც შარაზე ეგდო

და მზით შეშლილი ჩემი ქვეყანა

მისჩერებოდა ლაჟვარდის ერდოს.

 

`მზეშინა და მზეგარეთა

მზევ შინ შემოდიო.

უყივლია მამალსაო,

მზევ შინ შემოდიო~.

 

მეც შევყურებდი შიშით სამშობლოს,

ვით გადასარწევ და გრძნეულ აკვანს _

რომელსაც  `ნანას~ უმღერდა ყველა,

იყო სავსე და მაინც ყრმა აკლდა.

 

ზეცას უჭერდნენ მთების არტახებს,

ბედიც ვერ ხსნიდა ნისლის გალიას.

რა უცნაური ჟამი დამდგარა,

ხედავ, ცოცხალი კაციც მკვდარია.

 

`გათენდი, თუ გათენდები,

მზევ შინ შემოდიო.

ბავშვის მამა შინ არ არის,

მზევ შინ შემოდიო.

ქალაქს არის აკვანზედა,

მზევ შინ შემოდიო~.

 

არ ვღირვართ შობად, თუ სულერთია,

რას დაერქმევა უკვე სიცოცხლე?

შენ ძველ დიდებას ისე ცოხნიან,

ზოგჯერ სირცხვილით გინდა, იწვოდე.

 

სამყაროს უნდათ, გადაუმალონ

ადამიანიც, ქვეყანაც, ღმერთიც,

შენ ვინ მოგხედავს, ჩემო პატარავ,

როცა მსოფლიოს შეჰყრია კეთრი?!

 

მივიწყებული ქართული სულის

გცვივა უჩინო დიდების რკილი.

ანგელოზებო, ეგებ თქვენ მაინც

დაუნანაოთ ფრთებით ამ ტკივილს.

 

`ძილო, რასა მეძინები,

მზევ შინ შემოდიო.

მე საბრალოსაო,

მზევ, შინ შემოდიო.

ტანსა, ფეხსა არ მაცვია,

მზევ შინ შემოდიო.

მალე პერანგს შეგიკერავ,

მზევ, შინ შემოდიო~.

 

შენ კი კვლავ წევხარ, ვით ყრმა აკვანაში,

შეჩერებიხარ ლაჟვარდის ერდოს

და ავიწყდებათ ხალხსაც ნელ-ნელა,

რომ სიცოცხლესაც გწირავდნენ ერთდროს.

 

რომ გიმღეროდნენ და გადიდებდნენ,

შვილებს გიზრდიდნენ გმირის გუმანით.

ეგებ, გადმოვსვათ უკვე აკვნიდან

სამშობლო _ ჩვენი სულის უფალი?

 

`მზეშინა და მზე გარეთა,

მზევ შინ შემოდიო.

ცხვარსაც დაგიკლავთ მაკესა,

მზევ შინ შემოდიო~.

ეგებ ერთხელ დაიბადოს,

ყრმა გაივსოს, გაიბადროს,

ეგებ ერთხელ გაიზარდოს,

მზევ შინ შემოდიო.

ეგებ მამაც სახლში იყოს,

ეგებ ცეცხლიც მან დაგვინთოს,

მზევ შინ შემოდიო.

თორემ დედა დაიღალა.

სიტყვა რამე დაიბარა:

მზე შინა და მზე გარეთა,

მზევ შინ შემოდიო

და წავიდა უცხო მხარეს.

ან ჩვენი შინ სადღა არის,

ან ქალაქი სადღა არის?

მთვარე შინ და მთვარე გარეთ,

რად არ იძვრის ღამე?

მზეც დავღალეთ ამ სიმღერით,

ყრმაც დავღალეთ ამ სიმღერით,

ნანა, ნანა, ნანა.

მზე შინა და მზე გარეთა.

ეს რა დრო და დღე გავვლეთ და,

მზე კი მაინც არ ჩანს.

შიში უდგას თვალში. გიშერს

ვინ შეაბამს საწყალს

ან ვინ გაბანს, გაამზევებს,

არ აკადრებს საძრახს.

ეგებ მამამ ვერც კი იცნოს,

როცა მოვა ქალაქიდან 

და თავის ყრმას ნახავს?

ეგებ დედას ვთხოვოთ მოსვლა,

პატიება ვთხოვოთ.

მზე შინა და მზე გარეთა.

მგელშინა და მგელგარეთა,

დღეშინა და დღეგარეთა,

სულ ტანჯვა და სულ ლოდინი.

და ყმუილი ქართა.

და აკვანიც ჯვარი თუა,

და რძე თუა ძმარი,

ვაი, ჩვენო ბედისწერავ,

ჯერ თუ ვერ გიცანით.

მზე შინა და მზე გარეთა,

მზეო ჩვენსავ სიმართლეთა,

სულ სხვა მხარის მზეო,

სად ყოფილხარ, რა გინახავს,

ჩვენი ღმერთი არ გინახავს?

ეგებ სადმე არის?

მთებს გახედავ _ ნისლებია,

გზებს გახედავ _ ქარი.

მე რომ ვმღერი, განა მე ვარ?

საბელს არხევს ზარი.

ლექსები

სიტყვა შინ და სიტყვა გარეთ,

სიტყვა სადღა არის?

ღმერთმა იცის უხილველმა

ჩვენი სამართალი.

 

 

     

                             

 

 

 

 

დედაციცინათელა

`სინათლის დედა~ დამაქვს მუცლით და

სკნელის ჭერხოზე დავალ კარდაკარ.

ღამე კი არა, ათასწლეულიც

ჩემ სიფრიფანა ფრთებზე გადატყდა.

ან შარავანდედს მე რას ვზიდავდი,

უფალი ირჩევს ნათლისთვის შუბლებს.

სიტყვის ბალახში დავღოღავ მღილი,

სკნელებს ციმციმით პერანგებს ვუბნევ.

ღამეულ მინდვრებს ისე ვუხდები,

თითქოს ცას ვმღერდე, ვარსკვლავქარიანს,

როგორც ქადაგის დაყურსულ ფიქრში,

ჩემშიც საუფლო ნათლის კვალია.

მე ვარ, მე... დედაციცინათელა.

ტანის აზიდვა მიჭირს მიწიდან,

სინათლის ფესვი გავიდგი ბნელში.

სიხარული რომ ფრთიდან მიცვივა,

ნათლის ცვარ-ნამად ვაქუჩებ აქვე,

რომ ცას ემსგავსოს მიწაც, ღამეში,

მე და სიბნელე ერთმანეთს ვშვენით,

როგორც – ენქიდუ და გილგამეში.

სხივის სკვნილივით ვკიდივარ მთვარეს,

სიჩუმის ქნარზე სიმს ვარხევ, ნათლის,

ღამე რომ ცისკრად იძვრება ხოლმე,

ერთ მზის სალამურს ჩემგანაც გათლის

და შეეხება, ვით პირველ საკრავს _

სიკვდილს! კენწერო დრიკონ კედრებმა.

ეს ღამეც, ვით სხვა ღამე ათასი,

თენდება, კვდება, ისევ თენდება...

ბალახის ნიკბზე მიცდება ფეხი,

ბალახიც სინას მთა არის ჩემთვის.

მე ცეცხლის ერთი კურცხალი დამაქვს,

ეზოს ბოლოშიც მიპოვის ღმერთი.

 

 

 

ვერაფერი ვნახე

შევხარი პეპლებს, ტყეებს,

ყვავილებს,

ნაკადულებს _

თეთრ ნისლებად რომ ფრენენ ცაში,

ბალახს შევხარი _

საოცრებას დაუსრულებელს,

მშვენიერნი იმითაც რომ არიან _ ჩანან!

მაგრამ ხომ არის ის სამყარო,

რაც არ იხილვის?

მიწის ნოტიოს მინდობილნი

წყაროს ფესვები,

ყვავილთა თესლი,

ბალახისა და ტყის უკუღმა პირი მიწაში,

საფლავების ანაბარა დარჩენილები

რას შესცქერენ,

რით ხარობენ,

ან რა ხდება მიწის გადაღმა ეგეთი კარგი,

რომ იქიდან ასე ლამაზად და

ნაირფერად ამოდიან, დალოცვილები?

განა იფიქრებ,

რომ ამათი გამონაშუქი მშვენიერება

ბედნიერების გარეშე ხდება?

კაციც ხომ ასე _

რაც სულში უდგას იმას ასხივებს?

მე კი რამდენჯერ მივწი-მოვწიე შავი მიწა

და ჩავაცქერდი,

ვერაფერი ვნახე,

ბეჩავმა.

 

 

 

 

 

მეფარნე

ნ. ს-ს

მეფარნევ, მეფარნევ, აანთე ფარანი!

ღამეს სიბნელის ფრთა მოჰკვეთო, ეგებ,

რომ არსად გაფრინდეს და არ გაიყოლოს

ჩემი ნამზეური სიზმრების ნეფე.

სინათლის ბადეში გავაბათ ეს ღამე.

დამღალა, მეფარნევ, ფრენამ და სიბნელემ.

ვაი თუ, სიყვარულს ტყუილად დავეძებ,

ვაი თუ, სიცოცხლეს ტყუილად ვიფერებ.

 

სანამ დრო სამკვიდრო მიწის ფრთებს მომახვევს,

კისერს მტკენს სიზმრების უტკბესი ყულფი

და ბედნიერების ულუფის მონარჩენს

ცისკარზე მგალობელ ჩიტუნებს ვუყრი.

მეფარნევ, მეფარნევ, ამინთე ფარანი!

უკუნი ღამეა, მარტო ვარ, ხედავ?

რომც მოვკვდე, სიზმარიც ვერ იგრძნობს. დილამდე

ღამის ანგელოზი ფრთებით გადამხვეტავს

 

ქუჩიდან, რომელზეც დარდიანს მივლია,

ბრახუნით ვიკლებდი ჩარაზულ სახლებს.

მაგრამ ის შენობა, რომელშიც მელოდნენ,

არ მდგარა მიწაზე და ვერსად ვნახე.

განა თავს გაცოდებ? შემინდე, მეფარნევ,

ქარად მივებარე წვიმიან ქუჩებს,

შენ ალბათ ვერცა მცნობ ასე ცრემლით მორთულს,

ჭრელი გრიმისა და ნიღბების უჩვევს.

მეფარნევ, მეფარნევ, ამინთე ფარანი!

აქ ჩემს შეყვარებულს ვხვდებოდი წინათ,

იმ სკამზე თამაშით დაღლილი კაცი ზის,

ხსნასავით მოელის მეძავთა წირვას.

მეფარნევ, ჩვენც ხომ სულ სინათლით ვთამაშობთ,

დალახვროს ეშმაკმა მომგონი დარდის!

ზურგსუკან ცერებზე დამყვება სიკვდილი,

ნაბიჯებს აყოლებს გულის რიტმს, მარტივს.

 

ნუ მეტყვი, სიბნელე ბევრად სჯობს სინათლეს,

არ მოსჩანს მასშიო მისხალი ხინჯიც!

აანთე, მეფარნევ, მახინჯს და ცრემლიანს

მიყურონ ნეტარი სიმართლის ჯიბრით.

მე, თავად ცეცხლის სულს მეძახდნენ, მეფარნევ,

ალის ფრთაც დამემტვრა, საშინლად მტკივა.

მელევა სინათლე და ცეცხლის სისხლი მდის,

და ღამის პეპლები ცრემლებად მცვივა.

 

მაგ კვარს შეუკეთე, რაც ჩემგან დარჩება,

აანთე, აანთე ეს ბნელი ღამე,

ვინ იცის, ჩემსავით სხვებიც დაგეძებენ,

სანთლებად საკუთარ სიცოცხლეს წვავენ.

მაგრამ შენ მარწმუნებ, ბნელში ადვილია,

ტკივილი დავმალოთ სულში და გავძლოთ!

ღამის მონასტერში უნდა აღვიკვეცოთ,

სინათლის ჯვარცმა რომ ქვეყანას ვამცნოთ?!

 

მეფარნევ, დაგიჯერო? ღამეს გავუყუჩდეთ?

ჩავქრეთ, ვერ გვიპოვნოს ფარვანა დარდმა?

იქნებ ვიმყოფინოთ, რაც გულში გვინთია,

და რაც სიყვარულის ცეცხლიდან დარჩა.

 

ნათლის და სიბნელის სამართალს ვინღა სჭედს,

ღმერთო, გულების მეფარნევ, მანიშნე,

მაცოცხლე ცისკრამდე, სიყვარულს ვისიზმრებ,

ცეცხლის ფრთებს ტკივილით ზეცამდე ავიქნევ.

ისე გავთენდები,

რომ გულის სინათლე

არასდროს,

არასდროს,

არასდროს

ჩამიქრეს.  

 

 

 

 

ოქროს თევზი

ეი, მეთევზევ, სცადე ერთხელაც,

იქნებ, დღეს მაინც ამოვყვე ბადეს.

რა იცი, ეგებ ოქროს თევზი ვარ,

გცდის იღბალი და ფეხდაფეხ დაგდევს.

მიდი, უფრო შორს ისროლე ბადე,

ნაპირთან ახლოს არ მიყვარს ცურვა.

ნატვრის წამია! ახლა დამიჭერ!

მელი და გულში კიდევაც გძულვარ.

იცი, რად მიღირს, მეფურ სურვილებს,

ჩემი ძალა და ნება ვაკმარო?

ეი, მეთევზევ, ერთხელაც სცადე,

ფეხქვეშ გაგიგო ეგებ სამყარო.

მაგრამ გაშინებს სიღრმე და ვიცი,

ლუკმა იშოვო _ ბევრია ეგეც!

გაუტეხელი ფიცივითა ვართ _

ერთმანეთს დღემდე ვერაფრით ვერგეთ.

წყევლაა _ მსურდეს, ეგ სიღატაკე

გიქციო ხელში ჯადოსნურ კვერთხად,

შენ კი კოჭამდე წყალში იდგე და

ერთი სამეფო სურვილიც ვერ თქვა.

მე სასახლეებს ოქროთი ვავსებ,

ვახშმად რომ გექცე, სადა მცალია?!

შედი, მეთევზევ, შედი თამამად,

სადაც უფსკერო ლურჯი წყალია.

ისროლე ბადე! ღმერთს ასე უნდა,

ნატვრა გასწავლო, სანამ ვარ ახლოს.

ოქროს თევზი ვარ! ოქროს თევზი ვარ,

არ შეცდე, ხელი არაფრით მახლო!

ბადეს თავადვე ავცდები დღესაც,

ყველას ვუსხლტები ხელიდან მარჯვედ,

რადგან ღვთის თვალი ზღვის სიღრმეშიაც

ასი ათასი თევზიდან მარჩევს.

ან იქნებ მე ვარ...

ლექსები

მე _ მებადური,

შენს მოხელთებას თავად ვაპირებ

და ჩემთვის შენ ხარ ის ოქროს თევზი,

ბადით ხელში რომ ველი ნაპირზე...

 

 

 

 

სიზმრის ახსნა

მღვიძარიც ვხედავ ხოლმე

სამყაროს მჭვირვალ სიზმრებს.

ერთხელ რომ ვნახე ძილში,

სულ მესიზმრება ის მზე.

თქმასაც ვერ ვბედავ, ცეცხლის

სიტყვებს უმძრახ წყალს ვასხამ.

ესაა პოეზია _

სამყაროს სიზმრის ახსნა.

 

 

 

 

შემინდე

შენ შემაყვარე სიცოცხლე, უნდო. 

შენ შემაყვარო სიკვდილიც, უნდა!

შემინდე, ღმერთო, რომ ეგ სიკვდილი

ამ სიცოცხლეში არასდროს მსურდა.

ვერ გავიმეტე ზვარაკი მწირიც,

შემინდე, ღმერთო, რაც თავად მწირე,

ვერ ჩაიტია ღვთის სიყვარული

თიხის ჭურჭელმა _ ჩემსავით მცირემ.

 

 

 

 

 

საარაგვოზე

ნეტავ გვირილებს არ ვენატრები,

არ ვახსენდები მთებსა და მინდვრებს?

ფრთებზე ვუზივარ ნისლის წეროებს,

დრო-ჟამს სინათლის კვიცივით მივდევ.

მთის წვერს წადებულ სილურჯის ტკივილს

ცაო, მასწავლე მეც, როგორ ითმენ.

 

`ეჰეი!~ _ ვყვირი, ხმა არ ამომდის,

ყელში გასჩრია სიჩუმე ტატნობს.

არადა, ვიცი, აქ ხარ, სულ აქ ხარ...

ნუთუ ეს მთებიც ჩემსავით გნატრობს,

რომ ერთხელ მაინც გიხილოს, ღმერთო,

მზედ და ყვავილად კი არა, მარტო...

 

ხან მზის თვალშიაც გაკრთება ცრემლი,

სივრცეს ყაყაჩოს ბურჯღლი დასცვივა,

ანგელოსები გადაუფრენენ

შენი თვალებით ხევებს, ნაწვიმარს

და ჩემი სევდაც იქით გაყვება,

სადაც საუფლო სიზმრებს არ სძინავთ.

 

ბალახებიდან ფრთებგალუმპული

მომჩერებია თეთრი პეპელა.

რაო? გავფრინდეთ, სადაც გველიან,

წუთისოფელი ხომ არ გებევრა,

ან შენ რად გაკრთობს, ბაბუაწვერავ,

მარადისობის სულის შებერვა?

 

იქნებ აქ დავრჩეთ, გულს გავუყუჩდეთ

და ჩავეკრიფოთ ნამად გვირილებს,

მაშინ ვესტუმროთ ცხოვრებას სიტყვად,

როცა სუყველა გადაგვივიწყებს,

ნისლად მოვიდეთ საარაგვოზე,

საღვთო ფიქრივით ცად რომ მიიწევს...

     

     

 

ვიყო ყვავილი ველისა

`საგრილსა ქვეშე კლდისასა~

შემოგეფარვი, უფალო.

სულსა შევხსენი ურდული,

რომ შენით დარდი ვუქარვო.

გავიცისკარო ღამისგან,

გავინათელო ქვაბული,

ვიყო ყვავილი ველისა _

არაგვთან უფლის დარგული.

 

 

 

 

ჯერ გაზაფხული არც შემოსულა

ჯერ გაზაფხული არც შემოსულა.

ლარნაკში დამჭკნარ შარშანდელ იას

დაუკოცნელი მარტის დღეების

სევდა ლაჟვარდში ფარფატით მიაქვს.

ჯერ გაზაფხული არც შემოსულა,

ნაადრევია ეს მონატრებაც.

ყოჩივარდების კრიალოსანი

ჩამოიმარცვლა ჯვრის მონასტერმა.

მზე ერთხელ კიდევ მოილოგინებს.

ია, გამხმარი ფოთლების ჩვრებში,

უშვილო მდიდრის კარზე მიგდებულ

ჩვილივით მოგთხოვს აყვანას ხელში.

ქარი კი მიქრის. შედედებული

ნისლით ამოვსილ ხევ-ხუვებს ლოკავს.

საით წაიღებს ჩემს გაზაფხულებს _

იით მოქარგულ უფურცლავ ლოცვანს?

 

 

 

ვითარცა ირემს

ბალახს გაწიწკნის ჩემ გულზე კრავი.

ვგრძნობ, რახანია, დაინგრა ციხე.

ჩემი დაჭრილი და სუსტი მზერა

მაგ თვალებიდან უკანვე იხევს.

ჩამომსხვრეულა ყველა ქონგური.

ისრით გაჭრილა აბჯარი სულის

და ისე გნატრობ, ყოველ ცისმარე,

,,ვითარცა ირემს წყაროი სურინ~.

სახლში კი, ბრძნულად თუხთუხებს ქვაბი

და ღრუბლის ჩვრებით გაწმენდილ სარკმელს

დაორთქლავს ხსოვნა მათი სულების,

ვინც ვერ გაუძლო საკუთარ სათქმელს…

 

 

როგორ მინდოდა

დღეს შენს თვალებში ცა ჩაწვა თითქოს,

ცა დაღლილი და ძალიან ლურჯი.

კალთიდან ეკლებს ვაცლი ჩემ სტრიქონს

და მზეს ვახატავ ზედ ცეცხლის ფუნჯით.

უკვირთ ამ ლექსებს შენი სიშორე,

მინდვრებს ამძიმებს ფართალი, მწვანე,

სხეულიდანაც ვეღარ ვიშორებ

შენ მონატრებას და შენ ლურჯ თვალებს.

ნაზი ავდარი ბედივით მდევდა,

რას დაგიდევდნენ ბწკარები მკვირცხლი,

გაკიდებია სტრიქონი სევდას,

ვით ველურ რემას _ მზისფერი კვიცი.

როგორ მინდოდა რომ ყველა ლექსში

ჩვენი ბავშვობის შროშნები გეცნო.

მერე გტკენოდა ზედმეტი ნეკნი

და ჩემი სული შენ მკერდში გეგრძნო.

 

 

წესი

იქნებ ცხოვრება, როგორც მდინარე

და ნაწილები ამ ცხოვრებისა,

როგორც ფშანები,

ორ ნაპირს შორის მიედინება.

გამოღმას _ წესი ეწოდება,

გაღმას კი _ წესის დარღვევა ჰქვია.

წესების დაცვას და დარღვევას

თავისებურად ახერხებს ყველა.

ღმერთმაც რამდენჯერ დაარღვევინა

წესი და რიგი

დედამიწაზე წყალს,

ასეთი რომ ყოფილიყო?!

უწყლოდ სიცოცხლე

თავის წესებს რას დაიცავდა.

იქნებ წესსა და დარღვევებს შორის

ჩაჭედილია

ეპოქები,

გენიოსები,

მასხარები,

გმირები და

ნათელმხილველნი...

წესი იმიტომ გვიწესდება,

რომ დავარღვიოთ

და დავიცვათ სიცოცხლის წესი

ამ უწესო მარადისობით!

     

თოვლით გამოლოცვა

შობამდე შორია, მადროვე,

თოვლით გამოლოცვას გასწავლი.

მერე რა, ბერდედა რომ არ ვარ,

არც შენად თავმკვდარი წაწალი.

ოღონდ, სათიბებში, იცოდე,

სისხლი გაუშრება ყაყაჩოს,

სულის დაწრეტილი მდინარეც

ცრემლის ზვირთებისგან დაგვახრჩობს.

მწუხრსაც შეუშრება, ჩვენსავით,

მკერდზე ცეცხლისფერი მზის ცვარი,

ტუჩიდან გაქრება ნაცნობი

გემო _ კოცნისაგან მიმწვარის.

თოვლით გამოლოცვას გასწავლი,

ძმებად გავეფიცოთ ლოლუებს,

ჩვენი სიყვარული, იცოდე,

უკანასკნელი და ბოლოა.

მერე რა, თუ თოვლი უთეთრეს

ვნებებს კოცონივით გვიკიდებს.

`არ მიყვარს! არ მიყვარს! არ მიყვარს!” _

შენც გაიმეორე იგივე.

მერე ფიფქებივით ჩავადნეთ

ჩვენი გულის მზეებს ხელებში,

ვით ნისლს შეასხეპენ მზერაზე,

ჩაჩეხილ მთამსვლელებს, ხევები.

შობამდე შორია...

ლექსები

მარტში კი,

იქნება სიცოცხლე პირიქით _

უფალი სათიბში გვირილად

მომიყვანს ქვესკნელის პილიგრიმს.

გულიც გამისკდება, შენს ცელზე

სათივე ღერად რომ შერჩება

ამდენი უშენო სიზმრის და

უშენო სიკვდილის შეჩვევა.

 

სადა მთავრდები, სიკვდილო

სადა მთავრდები, სიკვდილო,

სად არის შენი სამარე,

მოვიდე, გულით გიტირო,

მერე დავძახო ჰარალე.

შესანდობარი დავლიო,

თან შეგიკურთხო დედაო,

რა ხარ ეგეთი, ტიალო,

შენს გარდა ყველა კვდებაო.

იქნება გუთნისდედა ხარ,

სიცოცხლედ გვთესავ, ღვთიანო,

მაგ შენ ნაოფლარ-ნაბელტარს

კაცნი სამარედ თვლიანო.

მაშ რისთვის აგითვალწუნეთ,

რად გვზარავს შენი გარჯაო,

მიწად გვთეს, ზეცად _ ამოვალთ,

ვერ კი გვლევ, ვერა გვხარჯავო.

შენი ნაჭირნახულევით

ივსება უფლის ბეღელი,

არც არვინ დაბადებულა

საშენოდ პირისმტეხელი.

პატრონო, სახელდამდებო,

ქვის ყანა გიმზეკაბანებს,

გზად ანგელოზებს გვახვედრებ

და საპატრონოდ გვაბარებ.

გვმოსავ და გვარგებ სხეულზე

მიწის უკერებ კვართსაო,

მირონადა სდის ბალახი

მაგ შენი საყდრის კარსაო.

ნეტა სად დაიმარხები,

სად დამთავრდები, სიკვდილო,

თუ, თავს დაიხრავ, გამოსძოვ,

გარეთ გამოხვალ, მზის მღილო?

მიწად _ ნუგეშო ჭირისა,

ცად _ ვარსკვლავების მკრეფავო.

რა იქნებოდა, სიკვდილო,

მარტო სამოთხე გებაროს.

 

 

საგურამოში

 12 სექტემბერი

გულისპირზე ბზით, სულისპირზე ცით,

სიყვარულის მზით,

სამეუფო გზით,

იყო საგურამო

სულის ცრემლის ცრით.

ბალახებში ცვრით,

სიტყვის ცეცხლზე წვრთნით,

ქარვისფერი ძნით, შემოდგომურ სთვლით,

იყო საგურამო

ძველქართული ხმით.

სანახევროდგამხმარ ილიას ხნის ხით,

ღვთაებრივი სულით,

ზე ქართვლის რომ ქრის,

ხილულ-უხილავი

ველითა და მთით,

ნათელ ბინდით, სულებს რომ მოჰქონდათ ფრთით,

და ყველაფრის შემსწრე

დამუნჯებულ ტყით.

ტკივილივით უხვად

და სულ მდინარ წყლით,

იყო საგურამო

ჩაგებული ხმლით.

სასოებად ერის, სათნოებად ღვთის.

ზედაზნით და კარსნით,

მცხეთითა და ჯვრით,

უღამებელ ჯვარცმით,

მძინარების ძვრით,

იყო საგურამო სულ თუ ერთი დღით?

ზარი რეკდა მართლის _

სულ, თუ ერთი დღით,

სულ თუ ერთი დღით,

სულ თუ ერთი დღით?

 

 

 

ფიქრები

 

როცა ქვეყანა მზეს მოიბინდებს,

ნათელს საფარველს დაადებს როცა,

და ბნელის გვირგვინს დაადგამს თავზე

დიდებასავით, მკვდარსა და ცოცხალს.

მდუმარებაში გამოხვევს სოფელს,

გზა-კვალს აუბნევს უსახლო ქარებს,

მხოლოდ ფიქრები დგანან მხედრებად,

მხოლოდ ფიქრები გადიან გარეთ.

ინადირებენ სივრცეებს, სკნელებს,

ავგაროზებად ჰკიდიათ მთვარე.

ბნელშიც ნათლის მორჩს დაიხვევ სულზე,

თითქოს საცისკრე ჭიგოდაც გთალეს

ამ ტკივილებმა.

ბალახს მოიდებ,

მიწის საყდარში დაეყუდები.

და სხვისი ფიქრი მოგძებნის მერე,

ვინ იცის, ჯერაც ღამეუთევი.

 

 

 

შენ მაინც რა გრჯის

შენ მაინც რა გრჯის, სიყვარულო,

რო ააღერებ თავსა და წახვალ,

დაიკარგები,

უკან აღარ მოჰხედავ სავალს.

შენც სახელს ეძებ

თუ ისეთ გულს,

შიგ შეხვიდე და თავი მოიკლა,

ამოდენა ცოდვა-მადლის თრევით

დაღლილმა?

 

 

 

ლექსის ნაჭრელა

`კირკილის უქმეს~ დავიჭერ,

უბრად დავართავ სიტყვებს.

ჟამის მოსვლამდე დავმალავ

სულში სვილისფერ მზის ტყვეს.

თხორივით ნახვევ წლეულებს

ჩავბეჭავ ხსოვნის სხივით,

ფიქრი რომ არ დაბეჩავდეს,

სული ჩქეფს, სული ხვივის.

ხან ცის კოშკებში წამიყვანს,

ხან ჩამიყოლებს დარანს,

თავი არ მომეწონება,

თუ აზრით შორს ვერ წავალ.

ჯვრით მოვიწვერავ სტრიქონებს,

შენით დავშიბავ ბწკარებს,

ლექსის ნაჭრელას ვიმზითვებ

ორთავე სოფლის მხარეს.

 

 

 

შემომძახიან ლექსები

შემომძახიან ლექსები,

ვით ყვავილები მინდიას:

მე _ ამისა ვარ, მე _ იმის,

გულში მზეჯვარი მინთია.

ვის შეუძლია, ლექსის მეტს,

ბედისწერასთან გაგვყაროს,

ბწკარს გამომისკვნის ლაჟვარდი,

დამკიდებს ხსოვნის ავგაროზს.

სხვა თუ არაფრით, მზით მაინც

დაიდაფნება სამყარო...

ვიღაცა ეტყვის დედაჩემს,

პოეტის დედას გავხარო.

 

 

ყვავის პირიმზე 

ყვავის პირიმზე მზის ნისლში,

სძინავთ ჩემს სიზმრებს ნამიანს.

ვინ თქვა, სიცოცხლე ღვთიანი,

ერთი ხანმოკლე წამია?

მოულეველი დღეა და

მოულეველი ღამეა.

 

 

 

 

ბალახი    

ეს ბალახი ათასჯერ

ამოვა და ჩავა.

გინდ კაჭაჭი ერქვას და

გინდ ერქვას თავშავა,

სულ არ ნაღვლობს.

თავისი აქვს ნირი და წესი.

არც მკით მოგღლის, არც მარგვლით,

არც ხვნითა და თესვით.

ეს ბალახი ათასჯერ ამოვა და ჩავა!

უნდა _ ტყეს მოედება,

უნდა _ კორდს და შარას.

მზე თუ შია,

ლოდს დახრავს პაწაწინა ეშვით,

დედამიწა უჭირავს

თავის ციცქნა ფესვით.

მარადისობს ნებიერ,

ვინ დაუშლის ან კი?!

ორთავ სოფელს ჰკიდია

მწვანე პწკლით და ჭანგით.

 

 

მცხეთა

დგას მცხეთა,

როგორც იოანე,

უფლისკენ გვიხმობს.

ლექსები

მოედინება,

ბიბლიური ჟამივით,

მტკვარი,

აქ მეცხრე ციდან

სულიწმიდის გადმოდის ძალა,

ნათლის მტრედივით

დაგვღუღუნებს მაღლიდან ჯვარი.

წმიდა სამების გაცხადების

ძეგლია, თითქოს,

არაგვისა და მტკვრის შესაყარი

ეჰაა, როდიდან...

კარგად იცოდნენ,

დრო და სიკვდილი

აქ სულს დალევდა.

და მეჩვენება,

სვეტიცხოველი,

ვით მაცხოვარი,

დგას ამოსული

იორდანედან.

 

 

ვაჟა_ფშაველას

დაკრძალვიდან 20 წლის შემდეგ

ვაჟას ნეშთი გადაასვენეს მთაწმინდაზე.

 

ნეტავი იმას, ვინც შენი

ნაცვამი მიწა მოირგო.

ვინც საიქიო ქორწილში

შენი საფლავით მოირთო.

შენი ნამყოფი სამარე,

ვინძლო, საყდრადაც იგულა,

შენზედ ნამთხვევი შავმიწით

ბნელეთი მოიმზიგულა.

ალბათ სიცოცხლემოხდილი

სიკვდილმა სათნოდ დაინდო,

შენზე ნატოლი ბელტები

გულზე ხატივით დაიდო.

ხომ იმავ დღეს მოკვდებოდა,

რომ მისცემოდა ნიშნადა,

ვის საბრძანებელ საფლავში

ელოდა ჩაშლა ქვიშადა.

იქნებ, ვერც მიხვდა, იმ ხნარცვში

ვისი სულის მზე ესვენა,

იქნებ, სიკვდილი, ბედნიერს,

ზმანებასავით ეჩვენა.

 

 

ქართლი

ცის სადაფი სოსანისფრად

ამწუხარებს ქართლის მინდვრებს.

მესიზმრება _ გზას მივყვებით,

გზა, შორს, დედამიწას მისდევს.

ხან თამამად, ხან ბორძიკობს

და ბიბლიურ მუხლებს იყვლეფს.

მზე კეფიდან ჩუმად უმზერს.

არ ჩამორჩეს უნდა. ქართლი

მიიდენის მაკე კამეჩს,

სახრედ იქნევს დროს,

ღვთის გათლილს.

ჯერ არც ნოე გაჩენილა,

არც მაყვლის ბარდს ცეცხლი ასდის.

ყველაფერი არც კი არის,

ორსულია ჟამი რადგან…

არც უდაბნომ იცის, რომ ზღვას

ის მკლავებში უწევს ბალღად,

არც ზღვამ იცის, რომ უდაბნო

იყვავილებს უფლის სახლად.

რომ ოდესმე მეც აქ მოვალ

და თვალებში ჩავისახლებ

მარადიულ სიზმარივით

ქართლს _ სამოთხის ხილულ სახეს,

სად სიჩუმე მდუმარებით

უფლის მეტყველ სუნთქვას ამხელს.

ჯერ კი მხოლოდ დილაა და

ფეხშიშველი ქართლი მისდევს

სამწყემსავად დროს. ხრიოკზე,

გზად, ბიბლიურ მუხლებს იყვლეფს...

 

 

 

სამი ლიმონი

სამი ლიმონი დევს მაგიდაზე,

სამადსამი სავსე ლიმონი,

ყვითლად მღუარი.

კანზე გულიდან გამოსული

სხივიანი ცვარი უბრწყინავთ,

მწვანე ჭიპებით მიულურსმავთ ბაღების ხსოვნა.

იქვე ზაფრანა,

რამდენიმე კარალიოკი.

თვალებს მოჭუტავს ამ სინათლეზე

ოთხი დღის ჩვილიც...

ირგვლივ მინდვრები გადაჭიმულა სიჩუმისა.

არადა, ზოგჯერ,

ერთი ღერი ხმელი ბალახიც საკმარისია,

ალაპარაკდე.

არც სინათლეა ამდენი და არც სიხარული,

მაგრამ ჟამია ხოლმე ასეთი,

სიტყვა მოდგება, მოქუჩდება,

აიკეცავს მინდვრის ბოლოებს,

თავი მარანი გგონია და

ჭრიალ-ჭრიალით ხსნი ქუთუთოებს,

რომ დაიხვავო კუთხეებში

რასაც შენად დაიგულებ.

სიჩუმე კი,

მთელი სოფელი თითქოს მაგას ამუნათებდეს,

აქ რა გინდაო,

თვალებს გარიდებს ცოდვიანივით.

არც შენ გცალია, დაამშვიდო,

გავიწყდება ერთგულება მისი ასეთ დროს,

ცეცხლზე შეკიდულ ნაჭასავით გამურული,

სულ შინ მყოფი,

სულ მომლოდინე,

ჭერს შემდგარი დედაბოძივით

სანდო სიჩუმე _

სიტყვის აკვანი.

 

 

ნეპალი    

რა მშვიდად იძინებს ნეპალი,

მთებში კი თოვლის კაცს არ ძინავს,

თოვლის ქალს დაჰყურებს შეფარვით,

ფრთათეთრა სიზმრებში მოცინარს.

 

ლურჯი ცის მღვიმიდან გამოვა,

დაივლის მთათოვლა ბილიკებს

იმ ერთი ყვავილის ძებნაში

გადაკრეფს ყინულის ბილილებს.

 

თოვლის ქალს მოუტანს თაიგულს

და მარადისობის მხარეში

ისევ დაიწყება ჟამთასვლა

და გულში გრძნობების თარეში...

 

ხელუხლებ მწვერვალთა აკვანში

რა მშვიდად ირწევა ნეპალი,

წუხელის მზე ჩაწვა ყინულში

შეყვარებულების ნებართვით.

მოცინარ სისხლისფრად დაფერილ

მზის დისკოს დაბზარავს ყვირილი:

 

,,მიყვარხარ!

მიყვარხარ!

მიყვარხარ!’’

 

და თმებში მჭვირვალე გვირილებს

დაბორჯავს ჩურჩული სიტყვათა.…

ყინულიც ყვავილობს მზის ნათლით,

იციან ცის ყადრი ხევებმა.

 

მგლების თვალებივით შეაკრთობს

თოვლის ბერიკაცის ხველება

იმ ეფემერათა ექოებს _

მღვიმის ანგელოსთა სახადებს,

არ მინდა, ოდესმე ეგონოთ,

რომ მხოლოდ მათია სამყარო!

 

ეს მთები თოვლის ხალხს უყვართ და

არასდროს,

არასდროს

დათმობენ!

ველურად უწვრთნელი წითელი

მზის ცრემლი მოგორავს ტატნობზე.

 

რა მშვიდად იღვიძებს ნეპალი,

მოჟონავს მზის ხსენი დილიდან.

თავის უკვდავებას გამოსწოვს

თოვლის ყრმა თოვლდედოს დვრილიდან.

     

 

 

თეთრი ხბორები

სადი ნიმარს – ჩემ უსაყვარლეს პოეტს

 

სასუფევლის წნული ღობეა შენი წამწამები.

მოვადგები დაღლილი და ვიყურები გადაღმიდან,

აყვავებული ვაშლის ხესავით.

მწვანიანზე თეთრი ხბორები დაკუნტრუშობენ,

მცნობენ უკვე და რომ დამლანდავენ,

ღობეს ერთბაშად მოაწყდებიან.

მომაშტერებენ ნისლიან თვალებს.

ლექსები

იმათ დრუნჩებს კი,

სულ ახლახან მოძოვილი ბალახის სუნით

და ცვრიან ცურის გეშით მოსვრილებს,

მოეკითხებათ განა, სხვა სიბრძნე,

ზმუილის გარდა _ დედა, დედაო?  

ასე მიმზერ, შენც, მეგობარო.

აღარც მიკვირს, რატომ მომენდე.

ერთმანეთის საიდუმლოთა ლოცვანის ფურცლებს

ისე ფრთხილად ვშლით, ისე რიდით,

თითქოს ვშიშობთ,

ზედმეტი დილა ანდა ღამე არ გადავფურცლოთ,

ღმერთს რომ ჯერაც არ შეუქმნია ამ სამყაროში.

მე კი მეგონა,

ადამიანს თუ ცეცხლი არ სდის თმის ძირებიდან,

არც ნაჭრილობევ ტუჩით მელანს არ ეწაფება,

არ შეიძლება მისი ნდობა, როგორც პოეტის!

მე ხომ არასდროს ჩამიბნევია ღილკილოში     ალის მიხაკიც.

არც გრძელ ყალიონს ვაბოლებდი,

ჩემს სამოსსაც არასოდეს შერჩენია ღვინის სურნელი.

მანიფესტებიც არ შემიქმნია.

რატომ მომენდე?

ვერსად მიპოვნი დასერილ ვენებს,

არც რევოლვერი, არც მარყუჟი, არც ქარვის მძივი,

ჩემს მეწამულ მოსასხამზე დაცვენილი ხმელი ფოთოლი,

დიდიხნის წინათ,

მეწამულ ზღვის მეწამულ ფსკერზე რომ გადავმალე

და პალატების გასაღებთა მთელი აცმაც იქვე ჩავფალი,

შეურაცხადებს კარი ფართოდ რომ გავუხსენი

და მერცხლებივით გავყარე გარეთ,

სად დაინახე?

სასუფევლის კარის ძებნაში დღესაც ასე

უღამდებათ ხრამის პირზე

თამაშით გართულ იმ დიდ ბავშვებს.

სად დაინახე ან ის ცეცხლი, ის კოცონი,

ზედ რომ არავის დავუწვივარ?

გამოვისყიდე ჩემი თავი შენს გაჩენამდე.

ხშირად ჩემი მარტოობის ფსალმუნებს ვმღერი,

ცხვრის ფარასავით მივუყვები საკუთარ თავს,

როცა ბიბლიურ ხრიოკ მინდვრებს       ჩავუვლი ხოლმე,

სულ მახსენდება ტყვია, რომელიც დაიჭირე პეპლის საჭერით

და ბავშვური, მიამიტური ფოკუსებით

გვირილებად გადამიქციე,

გადააპნიე მერე ჩემს მინდვრებს და

ბედნიერი შეექეცი ტკბილ `მამალოს”,

მე რომ ღამეებს მითენებდა

და ყივილით ზეცის კიდეს ბათქაშს ამსხვრევდა.

რა პატარა იყავი მაშინ, ან როგორ მენდე?

ჩვენ ორიდან ერთ-ერთი ხომ მერე გავჩნდით,

ამ ამბების უხნესად მერე.

მაგრამ სიბრძნე დაგვყვა მამიდან,

რომ გვერწმუნა სრულად სოფელი.

ორთავე მხარე ჩვენთვის ისე მშობლიურია,

როგორც ფურცლის ორივე გვერდი, როცა ვკითხულობთ

და ყდა როცა ზეცასავით გვახურავს თავზე.

ზღვის ზვირთების მწყემსებივით _

ან ვის უნახავს დაბადება ჩვენი ამქვეყნად?

დედ-მამისათვის ჩვენ ყოველთვის

ვარსებობდით და ვიარსებებთ,

სხვებისთვის კი ხვალინდელი ამინდივით ვართ _

ან გავამართლებთ ან გავწვიმდებით და

ლაფით მოვთხვრით მაღალ ქუსლზე შემდგარ ცხოვრებას.

მაინც მენდობი, მეგობარო,

მე კი ჩემი ბასკი დედაც ვერ გაგაცანი.

გაუჩენელი შვილებივით,

ვერც ზანდუკები გაგიხსენი ფურცლებით სავსე.

იმ ქაღალდების ცოცხალი კლიტე,

სიტყვები რომ აღებდნენ მხოლოდ,

შემეშინდა ჩემზე არავის მოერგო და ისიც     დავმალე.

თეთრ კაბაზე აფარებულ სადაგობის დიდ ჯიბეებში

გადამალული სუფთა ფურცლის

ნახევიღა გიწილადე თამბაქოსავით,

რომ შენს ჩიბუხში, აკვანს რომ ჰგავდა,

წვალებ-წვალებით ამოგეწვა მარტოობის დღესასწაული,

შენ კი მაინც ბოლომდე მენდე,

და ისე თქვი `ღმერთით, ღმერთითო~,

გათენების მაუწყებელი

ჟივჟივი გედგა რტოებში, ხეო!

გაყურადებდი და ვიცოდი,

რომ ჩიტები არ ჟღურტულებდნენ,

ეს, ხე გალობდა, ხე გალობდა,

ფრთოსნები კი, ანგელოზები იყვნენ ამ ხისა.

სიზმრების ხაოს ხელს რომ უსვამ,

ხავერდების კვლებს რომ მიჰყვები,

შიგ რომ თესავ მტრედების ღუღუნს,

ნეტა თუ გრძნობ, უკან რომ მოგდევ,

რომ არ წამოკრა ფეხი ნისლის ბელტს, არ დაეცე,

ფრთებით მიჭირავს შენი ნაბიჯი.

შენ კი ამ დროს ატატებული გყავარ თურმე აღმაფრენებით.

რა ერთნაირად გვიყვარს ხოლმე

სევდის ჭის ფსკერზე ყურება და

როცა ერთად მივადგებით ჭის ოქროვან გვიმს,

გვეშინია, არ ჩაიქცეს და

ერთდროულად ერთმანეთის კიბეც ვხდებით,

ფრთებიც გვესხმება,

ერთმანეთის სტრიქონს ვებმებით

და ნუგეშ-ნუგეშ  სიყვარულს ვმღერით,

როგორც ღამეში, მარტოობას რომ მღერიან

შიშის მგზავრები.

მე ხომ არასდროს მიწერია დღიურები მომავლისათვის,

შენ კი სულ მფურცლავ,

მარჩიელობ ჩემს ვარსკვლავებზე,

წეროების გუნდებს მიჰყვები.

ამ უსასრულო გადაფრენაში

შემომიცვითე შფოთვაც თანდათან,

რადგან უკვე ზეპირად ვიცით ჩვენი ფრთის ძალაც.

ცის ბილიკებიც, როგორც მიწისა, გაკვალულია.

ჩვენ გზებიც ვიცით,  უსახელო შესახვევებიც.

ყველა სტიქია მოვიცისმარეთ,

მოვიმზისნამეთ, მოვიქარიშხლეთ,  

და უძირო მწვერვალებზე, თოვლი რომ ყვავის,

შენ ნაფეხურთა ედელვაისებს,

ისე ვპოულობ, არც კი გითქვამს, რომ მსტუმრებიხარ.

ალბათ მეძინა, ჩათვლემილს, მშვიდად,

შენ კი ისე გეძვირფასება ჩემი სიმშვიდე,

ფეხაკრეფით მოგივლია ჩემი შინ

და წასულხარ შენთან.

ჰოდა, ახლა ამ სიზმრიდან როცა ავდგები

და მოვადგები სასუფევლის წნულ ღობეს ისევ,

სადაც ჩემი თეთრი ხბორები მეგულებიან,

სადაც სიწრფელე სუფთა ფურცლის ისე გაღელვებს,

თითქოს ბილილებს გადათელავს შენი ნაწერი,

მოვალ და გკითხავ, როგორ მენდე და დამემგზავრე?

შენ კი თეთრ ხბორებს ხელს აუქნევ და ჩაიცინებ _

`ღმერთით, ღმერთითო”...

 

 

 

ღამის ხეები

სევდის ჭის ფსკერზე თუ ჩაგიხედავს?

უდაბნოს ჭისა?

არც _ სიხარულის?

მე კი ოწინარს ჩავკიდებ ხოლმე

საკუთარ თავში

და ვექაჩები უჩემობას, ჩემშივე ჩაფლულს.

ძალაც არ მყოფნის, რომ ამოვხაპო,

უჩემობა ჩემზე მძიმეა,

ჩემზე ჯიუტიც.

მე რომ მარჯვნივ ვიფიქრებ რამეს,

უჩემობა მარცხნივ მიმათრევს.

მე რომ მზე მინდა,

ის მთვარის გულს მიეფიცხება.

თეთრი გველიც არ შეგხვედრია?

როგორ, არასდროს?

წინ გაგიწვება, მოგაშტერდება.

გული კი გიგრძნობს და გიგუმანებს,

ყბაში უდევს, გესლიანს, ხვითო,

შენ რომ გინდოდა,

მოხელთება მთელი სიცოცხლე.

მაგრამ ისეთი თვალებით გიცქერს,

განწირულია, გრძნობ, ეგ იმედი.

დადუმებული შევყურებ ხოლმე,

დიდხანს შევყურებ და ვგრძნობ,

ნისლივით როგორ ამდის სხეულის ძალა.

ლექსები

მანებებს თავს და უჩინარდება.

ნატვრისთვალიც შორეთში მიაქვს.

ხვედრივითაა. ვიცი, მაინც გადავეყრები.

ფხიზლად დავდივარ ამიტომაც.

სიჩუმის გემოც ვიცი უკვე,

მარტოობის მღვიმეებიც ისე მემშობლა,

ამ გველის მსხვერპლი გავხდები, ვიცი.

მაგრამ სანამ გადავაწყდები,

იცი, როგორ ვარ?

ხეები რომ არიან ღამით _

ჩიტის აკვნებად დამწკრივებულნი.

ქალაქში _ ქუჩის ორთავე მხარეს,

სოფლად _ ბაღებში,

(ტყეებზე ხომ, ფიქრიც არ მწვდება).

ხეები რომ არიან ღამით, აი, ეგრე ვარ.

ცისკრის ძვრაზე კი,

თითქოს სიზმრიდან გადმოვარდაო,

დაფრთხება და ისეთ ჟივჟივს ასტეხს დუმილი,

ისეთ წრიპინს და ალიაქოთს,

სამყაროს ბოლოს მიაგნესო, _ იფიქრებს ვინმე _

ალბათ ნახესო, ვისაც ეძებდნენ.

თითქოს ხეები _ მწვანე მამლები

გაჰყივიან გაუთავებლად _

ამოდი მზეოოო,

მზეო, ამოდიიიი,

მანდ რას დადიხარ, მოდი, ნახე,

სადა ყოფილა!

მწვანე მამლები დააფრთხობენ

სოფლებს, ქალაქებს,

(ტყეებზე ხომ, ფიქრიც არ მწვდება).

ჩაინთქმება უჩემობაში მერე თანდათან

ყველაფერი, რაც გავიოცეთ,

რაც გვიხაროდა.

აი, ასე ვარ ცხოვრება კი – უჩემობაა.

ვკენკავთ ერთმანეთს ხორბალივით,

ფეტვივით ვკენკავთ.

გვებერება დარდის ჩიჩახვი,

როგორც ცრემლები მოწყვეტის წინ.

მე დილის ხეც ვარ,

შევიფერთხავ ხოლმე რტოებს და

ღამის ლეშხივით მცვივა ვარსკვლავი.

ხანდახან მიწას გაქექავენ მწვანე მამლები,

გაქექავენ და წააწყდებიან ოქროს მარცვალსაც.

რა დღით ამცნობენ გარეშემოს, ვიპოვეთო,

დაგვეწვიეთო, აბა, ნახეთ სასწაულიო.

ხანდახან კი ჩამოხმებიან ზეზეულად

გეგონება, სევდის ჭაში ჩაუვარდათ ნატვრისთვალიო.

სულერთიღაა, რომელი ცეცხლი წაიღებს იმათ

ნაფიქრსა და ნადარდევებს ცამდე, ცის იქით.

აი, ეგრე ვარ,

როგორც ხე _ ღამით,

გათენების მოლოდინით დადუმებული

ოწინარი კი ისე წრიპინებს,

ხან ჭრიალებს, ხანაც უხმოდ

სიჩუმეში ეშვება და

ფსკერი კი არ ჩანს.

როგორც თეთრი გველის თვალებში

თანაგრძნობა და სიბრალული.

მაშ, უდაბნოს ჭა არ გინახავს?

არც სევდის ჭა?

არც _ სიხარულის?

მწვანე მამლები?

თეთრი გველი?

წერე, ჰო, წერე,

თვითონ წავა, დაგეხსნება,

როცა შენს სახელს

რომელიღაც ქვის ქვეშ ამოსდებს.

მე უშენობაც ამემღერება

არ არსებობ და ასე მაშფოთებ,

ბედნიერებავ, რომ იყო, შემშლი!

უბედურებას უნდა ვაჯობოთ,

აიღო იქნებ ამ გულის გეში!

გამომიგლოვე? რა მჭირს საგლოვი,

სიყვარულისთვის ვსალოსობ, კარგო!

ჰა, ჩემი სულის ყველა აკორდი,

გამარჯვებისთვის ფსონებად დავდოთ.

წამიღოს ქარმა, თუ კი გეთმობი,

ლექსის ბუდეში ჩამდოს ღერებად.

თავადვე ვიტყვი ჩემსავ შენდობას

და უშენობაც ამემღერება.

მიდი, გამეცი, წყალობასავით,

შერეკილები ვუხდებით ქუჩებს.

ნეტარ არიან გულით ურჩები,

სიყვარულს ათას საფიქრალს ვუჩენთ.

იქნებ, დამჯერდე, ბედნიერებავ,

რაცა ვარ, ეს ვარ! ჩამკიდე ხელი!

მგონი, კიდევაც ვგავართ ერთმანეთს,

სულ არარსებულ ღმერთებზე ვმღერით.

სულ იქ ვართ, სადაც არ მიგველიან

და საჩვენოდაც არ აქვთ ადგილი,

ის კი არა და, ჩვენი სტუმრობა

უბედურება არის ნამდვილი.

დღემდე სახელიც კი ვერ დამარქვი,

გიბნევდი ფიქრს და გირევდი გზა-კვალს.

არადა, ხედავ, რომ ერთმანეთი

სულ უსინათლო ბრმებივით დაგვყავს?!

 

თებერვლისპირი

წკრიალებს წვიმის უწყვეტი მწკრივი,

არ იწრიტება, 

მწუხრის ბაღი,

მხრიდან რომ არ ჩამოუცურდეს,

სველ ნისლებს ნასკვავს.

ვარსკვლავს რას ნახავ?!

დაბინავდა მოსავალი კარგა ხანია.

აღარც მთვარეა,

აღარც მზეა და ცის მინდვრებში

კოჭლი ყვავიც არსად დაფორთხავს.

თეთრი ზეცა ისე დაბლაა,

სულ ადვილად იაღმსარებლებ

ცის და მიწის ერთარსებობას.

მე შენ გეტყვი, ამბიონებს ვერსად დალანდავ,

ან მდუმარების საკმეველი გამოგელევა.

მხოლოდ მტრედების გუნდი აპობს ცერად ბურუსს,

ფრთებს სივრცეების ზეიმს  ახსენებს.

რამდენი გარჯა გჭირდება მაინც,

ამ უთვალავი ცხად-სიზმარიდან

რომ არ გამოგრჩეს არცერთი დილა.

საქმეს რა დალევს თებერვლისპირზე.

შეხედეთ ნაძვებს,

ზამთრის ერთგულ ძიძებს შეხედეთ,

გადიების მთელი გუნდი

რა სიმშვიდით უვარცხნის ხოლმე

სინაცრისფრეს კვამლის კულულებს.

თავადაც როგორ ირთვებიან?!

წვრილი წიწვების ქინძისთავებით

ცის სარჩულზე იმაგრებენ თოვლის ჩიხტიკოპს,

დედონაძვები კენწეროებით არწევენ ღრუბლის

ფუმფულა აკვნებს.

ვეღარც ეტევა იქ ზამთარი.

ხვალ აკვნიდანაც ამოიყვანენ,

ხვალ ნათლისღების ოქროვან ყინვას

ზანზალაკივით გააწკრიალებს

ზამთარი-ბალღი.

გაიბადრება ბედნიერებით.

ხვალ ყველა ნაძვი საზეიმო მანდილს მოიხვევს

და შედგება წყლის ლურჯ ქუსლებზე,

რომ სულ, სულ მალე,

როცა ზამთარს კალთიდანაც გადმოისვამენ,

დაიფერთხავენ ზამთრის ნალოღნ სიმწვანის

                        ფინჩხებს,

გაზაფხულის წირვაზე წავლენ.

მერე კი უკან მობრუნებულნი,

მოიღეღავენ შილიფად ბაღებს, ტყეებს და ქუჩებს,

რომ სურნელი ყველამ იგრძნოს

                  ნამარხულევი ნეშოსი და

გამოწვეთილი რძეც, გულისპირზე,

ენძელების ლაქად რომ სცხია,

ანგელოსის თვალი ეგონოთ.

ლექსები

ჩვენს გაზაფხულს კი,

ამ ფაციფუცში, მუცელიც ისე დაეტყობა,

მზე წესიერად ადგომასაც ვერ მოასწრებს

მის სარეცლიდან

და ვერც ამაყად ირგვლივეთზე ელვის მოვლებას,

აბა, ხომ არ დაგავიწყდითო?!

ან როგორ გინდა მიატოვო

ხაფხის ხავერდში ჩაძინებული გაზაფხულის სიშიშვლე,

როგორ?

და აბრძანდე ცაზე, ვითომ

არაფერი მომხდარიყოს მთელი ზამთარი?!

ეჰ, მზეო, მზეო, საბრალოა ბედნიერება,

თითქოს არ ღირდეს ამდენ ლოდინად,

ისე ექცევი...

 

ბაობაბი

ბაოს

ან კი რა ახსოვს

ბებერ ბაობაბს

პირველ კვირტებში

პეპლების ძილი.

ხსენად ჟონავდა იმ სიზმრებიდან

მარადისობის მზისფერი წირი.

უდაბნოების უსასრულობა

იდგა გიგანტურ

ქვიშის საათად.

პეპლების ფშვინვა აკრთობდა ქარებს

და მოდიოდა

ქვიშა ტაატით,

როგორც მიწიდან მოსული წვიმა,

ანდა სკნელთაგან ნაცვენი რკილი.

ბებერ ბაობაბს

ღმერთი ეგონა

ჩამავალი მზე,

წითლად მოღლილი.

ოხრავდა ხე და პეპელას ძილში

ეჩვენებოდა, უდაბნოს ციდან

რომ მოყვებოდა გორაკებს მწირი

და დრო მოჰქონდა,

სხეულზე მძიმე.

ხე ხელებს შლიდა შიშით შეშლილი,

ფესვებით სურდა დაჭერა მიწის,

მზე ჩადიოდა,

ისე მოღლილი,

თითქოს ცას აღარ სჯეროდა მისი.

ზედ შეკვდომოდა

ყველა ფრთას ფრენა,

ქვას შეჭკნობოდა ყვავილის ცრემლი

და უდაბნოში მოსული მწირი

განადიდებდა სიცოცხლეს წყევლით.

ან კი რად ახსოვს

ბებერ ბაობაბს

ძველი სიზმრიდან

ნადენი ცხადი.

მაშინ სიკვდილიც არ იყო ქვეყნად,

შენც სიყვარულის სახელით მწამდი.    

შევთხოვდი უფალს,

რომ მოეჩინა

უსასრულობა _ ჩვენთვის საკმარი,

მყუდრო ცის ქოხში გულზე მიგვეკრა

ჩვენი პირველი ჩვილი _ სამყარო.

და შემომესვა მხრებზე ფრთოსნები,

ანგელოსები ამესხა მძივად,

ამომეწოვა ფესვით სკნელიდან

მარადიული სიცოცხლის წვიმა.

ვყოფილიყავი დაუსაბამო,

ბედნიერებით დასჯილი გულით,

უდაბნოს მხრებზე

მოსხმულ სიჩუმის

მსგავსი და ათიათასჯერ ჩუმი…

ახლა კვირტებიც გაიშლებიან,

გაიღვიძებენ

პეპლებიც მალე

და არც ეტყვიან

ბებერ ბაობაბს,

თუ საით წავლენ…

აივსე კალთა, დედაკაცო!

მეტს რომ ვერაფერს ეღირსო, რად ღირს,

გათენებას და დაბინდებას რომ ნახულობ

ყოველდღე კაცი?!

თითქოს სამყაროს მამაშენის ვალი ემართა,

მოაგორებენ სინათლის ზვინებს

ჭიკჭიკშებმული ჩიტის ურმები

და ეზოში სასწაულს სტვენენ.

სასწაული იმოდენაა, ვერც იტევს ეზო,

სამკვიდრელი ევიწროვება,

ჰოდა, დინჯად გადაალაჯებს ღობეებს და

მთა-მთა ნათდება.

ყველა შეჰხარის ღამის სიშიშვლეს,

ყველას უნდა, სინათლეს რომ ხელი წაავლოს

და ბედი სცადოს.

ვერცა ხვდებიან, ვინც დღეებს ასე ეთამამება,

არაფერი შერჩება ხელში.

უნდა ეკრძალო!

ნათელი კვალი ჰქონია ღამეს,

ნაფეხურებში ჩამდგარ სინათლეს შესცქერი

და ისე იკვირვებ,

თითქოს გარედან შენს თავს უყურებ.

ვერც იჯერებ, ეს რა მოგსვლია, როგორ  ჩაზრდილხარ,

მოსდებიხარ არარსებობას.

სანამ დღის ქვევრში ჩაიწრიტება გალობის სიტკბო,

სანამ მზით ამ ქვევრს თავსაც მჭიდროდ გაუგოზავენ

და ხმაურიც ცამდე აივლის,

კოჭებამდეღა შემოგწვდებიან ჰორიზონტები შენი აივნის.

გაიკვირვებენ, როგორ გაზრდილხარ,

სულ რაღაც გუშინ მაგ აივნის ჭვირებიდან იჭყიტებოდა

სტრიქონის ბოლო,

დასალიერი რომ გეგონა და გიკვირს ახლა,

შენი ეზო ღობეს ისე გაშორებულა,

თითქოს აპირებს დედამიწის პალოს მორყევას,

იქნებ გაწყვიტოს კიდევაც თოკი,

აიშვას და დაბინდებამდე დაიაროს დარანთა კიდე.

დამთქნარებასაც ვერ მოასწრებ,     ცხოვრებას _ უფრო,

ხედავ ბრუნდება ბინდი ძაღლივით,

უხმაუროდ, კუდის ქიცინით,

შემოიყოლებს უკანვე სივრცეს,

ვიღაცის ხელი მიწას ალურსმავს

ცეცხლისფერ მწუხრებს–

ჭრიჭინების ჩაქუჩის ხმაა.

ხეებზე გაკრულ შიშს ფერდიდან

დასდინდება ციცინათელა.

სიმღერას იწყებ და მღერი, მღერი, რომ

გაიტანო სული დილამდე,

ეზოს ბოლოში დახუჭავ თვალებს,

აკვიატებულ ფრაზასავით, უკითხავად, მთავრდება ძილი

და საკუთარ თავს იწყებ ისევ:

ჩიტის ნისკარტით დაკვალული

დილის ბოსტანიც მოსარწყავია,

ბალახებში გახლართული ნიავიც ხომ უნდა გამოხსნა,

რა დროს ძილია, დედაკაცო,

გადაიცვი გაცვეთილი პერანგი და კალთა აივსე,

აივსე კალთა!

ისე ასხია სიხარული ამ დილის ბაღებს,

ხელის აწევაც არ დაგჭირდება,

აიკეცე კალთა და დადექ!

აგევსება, დაგიმძიმდება

ვერც ვერავინ დაიჩემებს – ჩემი მოწყვიტა!

შენი იქნება შენი კალთის ტკბილი სიმძიმე.

ღამეები მხოლოდ შენთვის გათენდებიან,

აივსე კალთა, დედაკაცო!

ფეხშიშველი გააბოტე ცისკრის ნაპირზე,

დაასწარი სიხარული საკუთარ თავსაც,

დაიჩემე მთელი სამყარო!

არაუშავს, ნეტაი შენ, არასწორად შეგიკრავს ღილი,

ვინ დაგინახავს,

ჯერ ადრეა გათენებამდე,

სიყვარული კი თვალგახელილი

არასდროს დადის.

დასაწყისი

რადგან არ ვიცით, თუ როგორი იქნება ბოლო,

სჯობს, დასაწყისი იქცეს ზეიმად,

დასაწყისი არაფრობისა!

 

თორემ ბოლოსკენ

მარადისად გიმწუხარებენ ჩემი ფიქრის

                        კვიპაროსები.

ვერც რტოებზე ქარებს შევიბამთ,

ვერც ნატვრის ხის ფერადი ხორკლი დაგვეყრება 

ჭრელი გირჩივით.

ლექსები

 

ვერც ჩემ კოცნას ჩამოიმარცვლავს

შენი თვალების კრიალოსანი.

ჩვენ ვიქნებით ჭაობებიდან თავაღერილი ევკალიპტები.

ჩვენ სიმაღლეს შეფარებული პაწია ჩიტი

ფრთას როცა გაშლის,

გვეგონება,

გულში გავივლეთ ერთმანეთიო.

 

ვიქნებით ასე, უდაბნოს ლურჯი აქლემებივით,

სხეულის კუზი რომ აზით სულზე

და იების ლურჯი ნაცარი გვეყრება ნავლად,

როცა თოვლის გულისპირსაც გაგვიქექავენ.

 

იქნებ სიყვარულს ჩავუდგეთ კვალში?!

სიყვარული იმიტომაა ასეთი გამძლე,

რომ სალოსივით,

თავის ჭკუით დაიარება მარტოობაში

და არავინ,

სულ არავინ სჭირდება ქვეყნად!

მე კი ვერასდროს

დავისიზმრე ეგ სიმარტოვე.

 

სულ მინდოდა გუბესავით ჩადგომა შენში

ჩემი პეშვებით რომ აგეკრიფა წვიმის წვეთები.

 

მე მინდოდა ჩადგომა შენში

ხავსის კაბებით და შიშველი ცივი ტერფებით,

არასოდეს რომ უვლიათ განგის ნაპირზე,

არც ნილოსის წყლით უბანიათ უდაბნოს მტვერი.

 

მე მინდოდა შენში ყოფნა,

როგორც ქვაბულში,

მარტოდმარტოს,

როგორც ბერი ემალება ხალხს და ცდუნებას.

 

ახლა ისღა დამრჩენია,

არ დაველოდო დასასრულს და

ისე დავიწყო,

ზეიმივით,

თითქოს არც კი მიცხოვრია

და ვერცა ვხვდები,

რატომ იციან გადადება დღესასწაულის

სულ ბოლო დღისთვის?!

ან სულ ბოლოდან დავიწყოთ ის, რაც,

დასაწყისად უკვე არც ვარგა.

 

ვიზეიმოთ მარტოსულობა,

ერთმანეთი ვიზეიმოთ უერთმანეთოდ!

სიზმარი

ალბათ ამ ღამეს,

მატარებლის მწვანე ნეკნიდან

გამოუთლიან ჩონგურებს, აკვნებს,

ზღვისკენ გაქცეულ

გვიმრიან მინდვრებს.

შემოდგომას წვიმიან ნაკვთებს ჩამოუქნიან.

სევდას ექნება იმდენი საქმე,

თითქოს წუხელის ვაჟი ეყოლა.

სახვევებივით მოესალტება

მგზავრს ძველი სახლი.

ეზოში ყვითლად სასოება მოილოგინებს.

მოვლენ ფიქრები, როგორც მოგვები,

ხელისმომკიდედ

და ბროწეულებს მომაშტერებენ.

გათენების ფეშხუმები დაეფინება

ნისლით მოღობილ ზეცის ეზოებს,

სიყვარულის ზვინებით სავსეს,

თვალებს გავახელ.

აქ არც სტუმარი გაუკვირდებათ,

ჩადგება წვიმა _ გუბეებში,

სიტყვებში _ სული,

მოშივდებათ ხვალინდელი დღეები მგზავრებს _

სინანულის მღვიმეების სველი კედლები.

სახლში მოსულნი

შემოდგომის ცეცხლის გზით წავლენ.

ბილიკს შერჩება

ხმელი ფოთლის მიმქრალი ნავლი.

გაზაფხულამდე

ქარი სევდით აგვივსებს საბძლებს.

თითქოს წუხელის

მომაძიძა ელიამ შვილი

და ჩვილ სინათლეს ვარწევ ხელებით.

 

რძე ჩამდგომია

მზისთვალივით გამშრალ ძუძუში,

მათენდება ხეებიდან ნათელი ღვარი.

მთებს აჯაგვრიათ

ბალანივით თეთრი ნისლები,

ცის გეში აქვთ დაბადებიდან.

მეც გამომთალეს წუხელ სიზმრიდან,

მეც მიმახატეს კედელს მგლისფერი,

ამომეხავსა უშენობით მწვანედ თვალები.

დღე-ღამეების გასაყარზე,

ფიქრის ყანაში,

მოდით ჩიტებო, არ დაგაფრთხობთ,

შიმშილი კენკეთ,

სანამ საბრალოდ არ მოიწყენდეს ჩემი სიკვდილი,

სანამ უფალი ამოაცლიდეს

გვერდიდან ნეკნებს

და სიცოცხლეს შეუქმნიდეს

თავისმართლებად.

ნანა, პატარავ, დაიძინე,

ყოველთვის მოდის, ვისაც ელიან.

გაზაფხულს,

ზაფხულს,

შემოდგომას,

ჩვენს ფიქრზე მეტი ფოთოლი რომ აქვთ,

ჩვენს ფიქრზე მეტი ფიფქები აქვს ზამთარსაც,

მაგრამ...

და რამდენი სიზმარია ჯერ სანახავი.

შიოდა ნეტა ძუძუ მაცხოვარს? 

ჭრიალებს სული

თავის სიმუნჯეს,

მოდენის დარდებს _

საწირველ საკლავს.

ზურგზე კიდია ცას დედამიწა

ძის დარკილულ და სისხლიან აკვნად.

 

შიოდა ნეტა ძუძუ მაცხოვარს

და სხვაგან იყო წასული დედა?

თუ იქვე, ახლოს,

ხმიადს აცხობდა

და თიხის ჯამში თბილი რძეც ედგა?

 

ნეტავი იმ დროს

და ჟამს _ უშობელს,

დღეს შენივ თავი აგკიდეს ტვირთად.

ღამით ყმუიან

სიზმარს მომდგარი

წმინდანები და სულები გმირთა,

გამოგვიშვითო სამარხის გარეთ.

მიწაც აღარ აქვს ირგვლივ აკლდამას.

ჩვენც რომ არა ვართ,

ვეღარ ხვდებიან,

ჩვენი შინყოფნაც ღმერთმა აკრძალა.

 

აქ აღარავის დაედგომება _

სხვებში შეგვრეკეს,

სხვებად დაგვმარხეს.

ახლა პატივი მათი ჯერია,

ვინც გამოაგნებს თავად აკლდამებს.

 

ტანჯვით ყვავილობს ჩვენი უდაბნო,

დღესასწაულობს სიკვდილი ტაძრად.

დროც დაილია,

სიხარულივით,

და უდროობამ სამყარო აძრა.

 

კუნჭული რაა,

კუნჭულს ვერ ნახავ

სუფთას, ბედნიერს, მარადს და მართალს.

და მარტოობის ლიტურგიებსაც

უღვთისმოსავო ლოცვებით ვმართავთ.

 

ბალღებსღა ვწირავთ,

რისი პურ-ქადა?!

ჟამი თავადვე იყენებს წირვას.

აიძრა ხალხიც.

შენ ფეხს არ იცვლი,

იქ რჩები, სადაც გმარხავდნენ წინათ.

 

და გგონია, რომ ვერ ამოავსებს

სიცარიელე შენ კუთვნილ ადგილს.

ისე ერთგულებ აქაურობას

ლამის სიკვდილსაც

სიცოცხლეს ათვლი.

და ელი,

ელი ბედნიერებას,

ადამიანში სიმშვიდის მირქმას.

 

ელი სამშობლოს, რომელიც ერთხელ,

ღვთის სიტყვასავით გახსოვს, რომ ითქვა.

 

 

 

თოვლი მოდიოდა

თოვლი მოდიოდა, როგორც ღვთისმშობელი,

როგორც ღვთისმშობელი _

თეთრად მოყვავილე.

უკან თეთრი ირმის ჯოგი მოყვებოდა,

დილას მომწყემსავდა სევდით მოარილე.

ჩემი ბედისწერაც თეთრი ირემია,

თვალი მოარიდეთ, აფრთხობს დილის ჩქამი

და რომც გადაუხსნათ ამ თოვლს გულისპირი,

ვერსად მიაკვლიოთ მისი ნაჩლიქარი.

ვიცი, მდუმარება მთებზე დაეშვება,

მთებზე დაეშვება ზვავის ნაწნავებად.

ლექსები

ირმად მიმახატავს კლდეზე ანგელოზიც _

დარდი დახავსილი, მე რომ მაწვალებდა.

ცეცხლის რქატოტიანს უცხო მზერა მისდევს,

მზერა, ტყვიასავით ბრმა და მუხანათი.

მოგდევს ირმის ჯოგი, ჩემო ღვთისმშობელო,

გზებსაც შენი ტერფის სითბო უხარია.

ბედზე ბურსეულის ბურუსს მომაბლონდავ,

სულზე, ნაეკლარზე, სიტყვად დამეკმევი.

ჩაივლის მარიამი თეთრი ირმის ჯოგით.

ვარსკვლავის ბირკები კაბაზე აეკვრება.

 

 

 

სულ მეშინია

ვაითუ, სულო,

სულო ჩემო,

იქ ვეღარც გიცნო...

რომ ვერ გიცნო

და გიუცხოვო.

რომ მეგონო

უფრო ლამაზი და მშვენიერი,

რომ დამანახონ შენი სახე…

მე კი გაგექცე ნაშვილებივით,

რომ გაგექცე

და შევეკედლო

უკეთური სხეულის ქვაბულს

ან ჩაგიარო,

როგორც ცხრაუცხოს

და ვერ ვიგრძნო შენიანობა.

მთელი სიცოცხლე

ვცდილობ,

როგორმე დაგიმახსოვრო

და შეგეთვისო.

 

 

ირგვლივ

დაბადება თითქმის არ მახსოვს.

რაც აქამდე ცხადად მომყვა,

ეგ იყო რაღაც

ორიათას ექვსასი წლის წინ,

ან უფრო ზუსტად,

სამიათას ოთხასის წინათ,

ან იქნებ შარშან...

რა აზრი აქვს რამდენით წინ,

რამდენით – უკან?

ეს იყო ირგვლივ:

გევედრებოდი,

სიყვარული მოგევლინა,

ჩემთვის მფარველად.

მაგრამ შენ ისე გეღიმებოდა,

თითქოს დამშეულს

რძით გატიკნილ ძუძუს მაჭმევდი,

მე კი ბაგიდან

თეთრი ვარდის სიტკბო მდიოდა,

ჩემგან პირველი სიყვარულის აღუ გესმოდა

და გიხაროდა,

რომ ყრუ-მუნჯი არ გამოვდექი,

არც უსინათლო –

შენგან გამოწვდილ

ალიონის ვარდისფერ მძივებს

აღტაცებით და ღონიერად ეჭიდებოდნენ

ჩემი თითები.

გაფაციცებით გადევნებდი

დიდრონ თვალებს,

რომ დაიქნევდი

ბეღურებს და მტრედების გუნდს

ფრთებად მიწამდე,

ცის პერანგს რომ

შემომფუთნიდი,

გაყურადებდი,

როგორ სთხოვდი,

აყვავებულ მთებსა და მინდვრებს,

არ ეტკინათ ჩემთვის

თოთო მუხლისთავები,

როცა თამამად მივფორთხავდი

სიყვარულისკენ,

ყველა ხევი

რბილ ხელისგულად მეშლებოდა

შენი ბრძანებით.

თეთრი პეპელა დამაფრინდა ერთხელაც მხარზე,

მისი ფრთების თრთოლვა მეამა,

შენ იცინოდი, რადგან იცოდი,

რომ ვერაფრით მივხვდი, რა იყო

და ავზლუქუნდი.

შენ კი სიცილით მითვლიდი ცრემლებს,

როგორც ბატკნებს _ ერთგული მწყემსი

და ჭდეებს თლიდი

ბედისწერის გალიტულ ჯოხზე.

თან პეპელას ეუბნებოდი,

გაანებეო თავი, ცოდოა.

ახლა ისე ვარ,

ვით წვიმის მერე

ჭიანჭველების

ძველი

ქალაქი.

 

 

 

ნატვრის ხე  

დედას

ჩამოგეკონკა ოცნებები, ნატვრის ხევ, ტანზე,

ნაერთგულევი… და რტოებში გიბრწყინავს ბინდი.

ვისი სვე-ბედის ჭრილობები გატყვია კანზე

ან ვის უნახავ ამ ჭრელ-ჭრულა ჭინჭებით სინდისს?

ტყე, იდუმალი, მალი-მალად რომ იჩირთება,

მთებს რომ მიჰყვება ნისლის თეთრი კავალკადებით,

შენი გაშლილი მკლავებიდან რომ იჭყიტება,

ტანმოხატული ვედრებების ჭრელი კაბებით,

დუმს.… ვინ მოგძებნა შუა ტყეში ბედის ჯვარივით,

ვინ შემოგყულფა სიხარულის და ტანჯვის ფარჩით?

ტანზე გაგაკრეს თავის ცოდვა მაცხოვარივით,

დაგტოვეს, როგორც სიყვარულით ნაშობი ბავშვი.

შენ უნდა შეძლო უძლეველო ხეო, ამაყო,

მათი ტკივილი შვებად იქცეს ნისლივით უცებ,

და ბედისწერაც მვედრებლისად ისე განაწყო,

რომ თითქოს, ისევ, სამოთხეში სიმშვიდე სუფევს.

აგე, ის შინდი, უდარდელად და თეთრად ყვავის,

ზავის ალმებად აფრიალებს ყვავილებს ბედთან,

შენ კი სულ ებრძვი ბედისწერას, არა გსურს ზავი,

ჭრელი ჭინჭების მათრახებით სურვილებს ხედნი.

დგახარ ამ ტყეში, ანაფორით მოსილი ოლე,

ვისგან არ ისმენ აღსარებას თავად ეული,

რა სათქმელია, თავს არასდროს ამეტებ ტოლებს,

ხარ სათნოების დაფესვილი სკივრი, გრძნეული.

როცა ზამთარი გააშიშვლებს მტყუანს და მართალს,

შენ ერთი დგახარ რტოაშლილი ანძა იმედთა,

განგებასთან რომ ორთაბრძოლებს გულოვნად მართავ,

რადგანაც ბედმა შერკინება შენთან ინება.

ვინ იცის, თავად სად არიან ისინი ახლა,

შენ აფერადდი მათზე ფიქრით და ხსოვნას უძლებ.

გახსენებია, ნეტა, ვინმეს მაგ ბლონდის დამღა?

რომ მოვიდნენ და შემოგახსნან ტანჯვები უცებ,

რა ჩვეულებრივ ხედ იქცევი, ჩემო ნატვრისავ,

რა ჩვეულებრივ საზრუნავით შეიწოვ ნაჟურს,

ნამარტვილევი ეგ სხეული ზეცის ლატნისებრ

შემოინიკბავს ნისლების და წვიმების აჟურს.

სულ ცოტა ხანი სულს მოითქვამ, და მერე არც თქვა,

ორიოდ დღეში შეგეცვლება შვება კაეშნით,

მოგენატრება მაგ სხეულზე შებმული ტანჯვა

და უჩურჩულებ რტოებს: `დაბლა, დაბლა დაეშვით!~

რომ შეგწვდნენ ისევ, რომ შეგაბან კვნესის ნასკვებით

აღელვებული ბედისწერის ურვა და დავა

ნაბუტბუტები სიტყვის გჯერა და გულს       ასკდები,

რომ ბედისწერის შეცვლა, ეგებ, ირწმუნონ თავად!

გეჯაჯგურება ქარი, ნასკვის მოგლეჯა უნდა,

არ ნებდებიან მას არასგზით შენი ხუნდები,

იღლები, მაგრამ იდუმალი იმედით სუნთქავ,

მთელი სიცოცხლე განგებასთან ბრძოლას უნდები.

ჩამოგეკონკა ოცნებები, ნატვრის ხევ, ტანზე,

ნაერთგულევი და რტოებში გიბრწყინავს ბინდი.

ვისი სვე-ბედის ჭრილობები გატყვია კანზე

ან ვის უნახავ მაგ ჭრელ-ჭრულა ჭინჭებით სინდისს?

     

     

 

ბაგრატთან

ჯერშეუმშრალი მითის მელანი

მიდის რიონი _ აიას გმირი.

შებინდების ჩქერს მოყვება სავსე

მთვარე.

ლექსები

თეთრ ქვებთან ისვენებს გმინვით.

და ეს ხიდები,

როგორც შოლტები

მიაჭენებენ მდინარეს დაღმა,

მარტო ბზა, ლეღვი და ბროწეული?

რამდენი დღე და ღამეც გადახმა?!

ციცინათელას ფრთიან სანთელზე

ლოცულობს ვიღაც

დიდების ხსოვნას

და ღამურებიც ქვესკნელის მთებზე

ჩვენი ლურჯი ცის

ვარსკვლავებს ძოვენ.

ზეციდან მოსჩანს დათხრილ თვალივით

ჭერმორღვეული

ტაძარი უფლის,

წვიმის წყლით სავსე ქვევრების თავთან

შლის ისტორია

საკურთხის სუფრას

და იპატიჟებს კოღოს და ბაყაყს,

ქარს, მტვერს, სიჩუმეს,

გველს და მორიელს.

რა გჭირს ასეთი,

ჩემო ქვეყანავ,

საშენო ჭირი რომ ვერ მოლიე?

     

                             

რა გვიან

ჩიტები ნისკარტით ამსხვრევენ აისებს,

ცა უბეს, დამერცხლილს, მზის ვერცხლით აივსებს,

მოსკდება მთის კიდეს ცისფერი ზვავები

და მიეხეთქება კედლებს და აივნებს.

ყოველთვის გაშფოთებს ეს დილა, დაიმონ,

იყუჩე, არ მსურს რომ უცხოთაც გაიგონ,

რად მიღირს, რად მიღირს ეს შფოთვა მარადი,

რომლითაც სიმშვიდის სრა სურთ რომ აიგონ.

ჩამომდებს მხარზე თავს დაღლილი ცა ისევ,

აოცებს ასწლეულს საოცარ წამის სვე.

ჩიფჩიფებს გადია ძველ ზღაპრის სამებას,

ძილის რძის შროშანებს თვალებზე წამისვამს.

მითხარი, გეთაყვა, რა გქვია, რა გქვია?

ივსება სიზმრებით ღამეთა ლაგვინი.

ვარდისფერ ქუსლებით ცა გულზე გამიარს

რა გვიან,

რა გვიან,

რა გვიან,

რა გვიან...

 

 

 

მზისფერი ქვიშა

გრძელ ბეწვზე მზისფერ სხივებს აასხამს,

დაიწმინდება წყალიც და ბწკარიც.

ნეტავ რა უფრო ფასეულია _

ოქროს საწმისი თუ წმინდა წყალი?

ლექსი თუ ლექსის დამტევი სული?

ცის ლაჟვარდებში დავეძებ ნიშანს.

ვიღაცამ თითქოს ჩამდო ჩქერებში,

რომ ზედ ავისხა მზისფერი ქვიშა.

     

მერგო წვიმის წვეთის ბედი

მზის სხივს აყოლილი ლერწის

მორჩილებით მივცოცავ.

გეფიცები, მწარედ შეცდა,

ვინც მოკვდავი მიწოდა.

მერგო წვიმის წვეთის ბედი,

ბედი მინდვრის ყვავილის

და სიცოცხლეს, სიკვდილს იქით,

ცხრაჯერ მაინც ავივლი,

როგორც მიწის დაბელტილი

მკერდის კორდს და ბილიკებს,

მაჭანკალი ბედისწერა

ბებერ სიკვდილს მირიგებს.

მე კი, რა მესიკვდილება,

ცა მთლის ნათლის აკვნებად,

ნაგვალვარ გულს ისევ შენი

სიყვარული აკვდება.

თმის კოწოლში ჩამიწნია

წარმავლობის სიმორცხვე,

ჰე, ვინ იცის, მერამდენედ

ამომიყრის სიცოცხლე,

როგორც ყლორტებს,

როგორც ყვავილს,

როგორც ბალახს მთის ფერდი,

ლექსით გეტყვი, რასაც ფესვთა

ნანინებით ვისმენდი.

მერგო წვიმის წვეთის ბედი,

ბედი მინდვრის ყვავილის,

წარმავლობას ვაგემოვნებ

უკვდავების მარილით.

 

მესევდე

სევდასა ვმწყემსავ…

ცისკარზე ფარა შევფინე ნისლიანს.

განა ბევრი რამ მინდოდა,

ის ცოტაც ახლა სხვისია.

არც მზე მიღიმის,

დღეს გავცქერ წვიმიანსა და ქისრიანს,

ბედო, რას მოგერეოდი

შლეგსა და ხარისკისრიანს.

ყვავილები და ბალახი

ფესვებით საფლავს მითხრიან,

რომ მისაშველონ

მესევდეს,

მუდამდღე შენზე ფიქრიანს.

 

 

 

მე რომ არ გამახსენდები

ძალიან ლურჯი ზეცაა,

ზედ _ მოფარფატე ფრანია...

მე რომ შენ მომნატრებიხარ,

სულ სიყვარულის ბრალია.

ძალიან მწვანე მთებია,

ძალიან თეთრი ნისლები,

მე რომ შენ დამსიზმრებიხარ,

გულს დამსობია ისრები.

ძალიან ცივი დღე არის,

დაჰბერეს ძველმა ქარებმა.

მე რომ არ გამახსენდები,

სიკვდილს თუ დაებრალება.

 

სჯობს, გულმა გითხრას

კარსუკან მუდამ ვიღაცა იცდის,

კარსუკან მუდამ გაისმის ჩქამი,

წამის, რომელიც თვალითაც არ ჩანს,

წამის, სხვა წამზე ათასჯერ ჩქარის

და ყველაფერი მაბრუნებს შენსკენ,

წამო, თვალითაც ჯერარნახულო,

აი, სიცოცხლე, მზით განათლული,

რომელშიც მხოლოდ სიკვდილს ვმარხულობთ.

აი, სიცოცხლე, რომელსაც ვმონებთ

ხსოვნით, სინდისით, ცხადით, მითებით.

აი, სიცოცხლე, სიკვდილის შიშით

ბოლო დღემდე რომ უხმოდ ვითმენდით.

და თუკი მაინც ვერ გავასრულებთ

სიკვდილისათვის მიწერილ უსტარს,

სჯობს, გულმა გვითხრას,

სად დავსვამთ წერტილს

ბოლო წამივით მშვიდად და ზუსტად.

სჯობს გულმა გვითხრას მისანდობელად,

რომ სწორედ ჩვენში ეტევა ღმერთი

და არაფერი არის სიკვდილი,

დაუსაბამო სიცოცხლის მეტი.

 

 

ნეტა ვიცოდე

სინათლე ავსებს ამ მთვარეს, ახალს,

ვით რენუარის ქალწულებს _ ხორცი.

ვიხდი ალერსის ცხროვიან სახადს,

პატარძალივით ნაზი და მორცხვი.

ღამეს უბზინავს ვარსკვლავის ქერცლი,

ჩემს მარტოობას გავამხელ კოცნით,

მიმინაპირებს ნაცნობი მკერდი _

დაუსახლებელ კუნძლის კონცხი.

ჩემი არყოფნის მისამართს ვმალავ,

გსურს გამომტყუო ათასი ხრიკით,

პეშვით დამაყრი სხეულზე ალმასს,

გასხლტება ჩქამი სიბნელის იქით.

თავს შეაფარებს ღამის ნაპრალებს

ვნებებისაგან დაცლილი კვნესაც.

და უშენობას რასაც ვაბრალებ,

ვედრებასავით მხურვალედ ვლექსავ.

დაკარგულივით ვეძებ და ვეძებ

გზას, სიყვარულთან კვლავ რომ მიმიყვანს.

ნეტა ვიცოდე, ვის ვწირავ ვერძებს,

ნეტა ვიცოდე, ასე ვინ მიყვარს?       

 

 

ქოთნის ყვავილი 

ქოთანში იზრდება ყვავილი,

ხანდახან ყვავილობს კიდეც.

ეს ჩემი პორტრეტი ხასხასებს,

მზის ხელისგულზე რომ გიდევს.

და ფანჯრის რაფაზე ნამზეურ

სიცოცხლის პაწია ფთილას,

ღვთიური წვიმების სანაცვლოდ,

მარწყულებს წყლიანი ქილა.

მხოლოდ ორიოდე ფოთოლი,

მხოლოდ გოჯისხელა ფესვი,

შორეულ მწვერვალთა გულის ხმა

სიზმარშიც აღარსად მესმის.

ყვავილში ჩატიე, თუ გინდა,

ველების ჭიხვინი ჭრელი,

აქ არ გაქვს უფლება, თავნება

ქარებს დაუქნიო ხელი.

ვერასდროს გაკოცებს პეპელა

მზის წაწალს ჟინით და ვნებით.

ფერადი კედლების მხევალი

თიხის აკვანშივე კვდები.

სისხლი გიწყალდება ძარღვებში,

ჰყვავი და არ იცი, რატომ,

ქოთანში იზრდება ყვავილი,

ცოცხლობს და

სიცოცხლეს ნატრობს.

ტოტებზე შეკვირტულ სიკვდილთან

თუ შინაურდება მარტო.

 

ჩვეულებრივი ქართველივით

სიცოცხლე ლექსით დაიშრატა,

აღარ მეშინია სასრულების.

ნება მაქვს ნაბოძები ბატონების

ყველა სურვილის ასრულების.

ჯიში მზისა მაქვს და მეც, სხივივით,

ვერასგზით დამამსხვრევს ქარიშხალი.

ქვასავით ვეჩვევი ცოცხლად სიკვდილს,

ვიწრთობი მარცვლის დარიშხანით.

ჩვეულებრივი ქართველივით,

სულ უკვდავება მელანდება,

ხსოვნაც, ოცნებებიც, სიყვარულიც,

იებისფერად მელანდება,

ნება მაქვს ნაბოძები, ქურუმივით

ვატარო ერთი საიდუმლო _

ჩვეულებრივი ქართველივით,

სიკვდილი ლექსით დავიმდურო.

 

 

 

არ ვიცი, რა ვუთხრა მეგობრებს

მარიამ, ვისზე წერ ნეტავი?

არ ვიცი, რა ვუთხრა მეგობრებს...

კრინტსაც არ დავძრავდი, ღმერთმანი,

აქ რომ სიყვარული მეფობდეს...

სევდის ფარვანებით შებურულს,

ეჭვით მაკვირდება მეუღლე.

უფალო, უშველე მარიამს,

შეუნდე,

შეუნდე,

შეუნდე!

 

 

 

ელი

ღამის მწყემსები _

ჭრიჭინები არ გეგონოთ,

ჩაქუჩის ხმაა.

ლექსები

ზოგჯერ ჩაქუჩსაც ხმა აქვს ასეთი,

ტაშსა ჰგავს,

მაგრამ არც ტაშია –

ზეთისხილის ტოტი ჭრიალებს,

ქარმა იცის, საით წაიღოს.

ელი,

ე-ლი,

ე-ლი და არ ჩანს.

თქვენც ასე ხართ?

მოწაფეები შეგპირდებიან,

მაგრამ მოსვლას აგვიანებენ,

დგახარ და ელი,

ელი, ელი.

კი არ ე-ლი, ელოდები,

ე-ლოდები,

ე-ლოდები, მაგრამ არ ჩანან.

დათქმული დრო რომ აღესრულება,

გამოილევა საათები,

ბედისწერაც ვარსკვლავივით დაიყვავილებს,

ცვივა ფოთოლი,

ხან იელვებს, ხან გრიგალია,

დღეებია, ღამეებია,

და არის კიდევ იმათ შორის რაღაც,

რომელსაც

ეპატრონები და სახელი ჯერ არც კი იცი.

ე-ლოდები, ე-ლოდები,

და ამ ლოდინით შეეზრდები კიდეც

სამყაროს.

ბოლოს კი, როცა მოვლენ ისინი,

ძეგლი ხარ უკვე,

უკვარცხლბეკო,

ძეგლი ხარ მძიმე.

აბა, მერეც დაგკრან ხელი მხარზე _ ვა, ძმაო,_

გითხრან, _ ჩაიწი, დავსხდეთ, დავლიოთ.

გითხრან _ რაბი, ასე არ იყო?

გითხრან _ რატომ შენ და ჩვენ _ არა?

როდის ყოფილა კითხვას პასუხიც

ჰქონიყო ქვეყნად?!

მერე რა, რომ მოიყოლეს არაყიც, პურიც.

მერე რა რომ თუთუნით აქვთ სავსე ქისები,

იშინაურონ, რამდენიც სურდეთ,

იშინაურონ.

მტრედს და ბეღურას დაუყარონ

საკენკი უხვად,

ძეგლის მხრებზე რომ ათენებენ

ნათლის ღამეებს.

ჩამოსხდნენ, ჩვენ რა?!

დედამიწა ყველას დაიტევს,

დროც დაიტევს,

სიტყვაც დაიტევს.

თვითონ ისინი რას დაიტევენ, თორემ

ძეგლებს, დარაჯებად, ჩიტებიც ჰყოფნით.

ღამეებს კი, სავსე რომ აქვთ მუჭი

ვარსკვლავით,

ისე აქვთ ყური გაჩვეული მარტოობაზე,

რას გააკვირვებ?!

რაში სჭირდებათ საფლავებს მეხრე?

უკვე ვიცი, მეგობრები მხოლოდ იმას

გაიხსენებენ,

რაც შენ არც გახსოვს.

თქვენც ასე ხართ? აგვიანებენ?

მაინც რა გაბმით, რა უწყვეტად

ურტყამენ ჩაქუჩს,

ან რატომ ვიცით ხოლმე ასე ხმების არევა?

სად _ ჭრიჭინები,

სად _ ზეთისხილი,

სად _ ცისკრისძვრა,

სად _ გარდამოხსნა.

ე-ლი, ე-ლი, ე-ლი და მაინც

არავის სჯერა.

არადა, გზები გახსნილია ოთხივე მხარეს,

ბიჯის წადგმაც არა გჭირდება,

ფრთის გაშლას ვინ გთხოვს?!

მხოლოდ თავი მიაბრუნე,

ხმა თუ მოგესმა...

ხმა იცანი, ხმა იცანი,

შენც სულ რომ ელი,

ხმა ი-ცანი იმ წამებისა,

წა-მე-ბი-სა, წა-მე-ბი-სა _

მარადისობის ნამცეცებად რომ აპნევს ქარი.

იმ სიჩუმის ხმაც არ გეცნობა,

ლოდის ქვემოდან ბალახივით

რომ მოგუგუნებს?

ანგელოზებს თავის საქმე აქვთ.

ჩვენ რა ვქნათ, თორემ,

რაში სჭირდება ამ დღე-ღამეებს

დათვლა, აღწერა,

როდის იყო, ვინმემ იცოდა,

ზუსტად რამდენჯერ გათენდა და

დაღამდა ქვეყნად,

ზუსტად რამდენჯერ თქვა უფალმა,

მომეშველეთო,

ზუსტად რამდენჯერ უყვარდათ და

რატომღაც მაინც,

არ მივიდნენ,

არ მივიდნენ იმ ხმაზე,

ელი.

 

მზეს ამოყავდი

იყო ასეთი დღეებიც, მახსოვს,

მზეს ამოყავდი და დარდს მიტკბობდი,

სულში ყვაოდა გვირილებით და

ყაყაჩოებით სავსე მინდორი.

და მასკდებოდა სულზე სხეული,

ვიყავი ჩემში და შენში ერთად,

სიყვარული კი, სადღაც, ცის იქით

ჭრელი ჩიტივით, ფრენდა და ფრენდა.

მთელი სამყარო ეტია ჩემში,

მაგრამ მხოლოდ შენ მყოფნიდი სახლად.

ისე მშვენოდი მზის გულზე გაშლილს,

როგორც ყანების ბიბინი _ ნახნავს.

მე ვბზინვარებდი ცვრის ყველა წვეთში

და გულს სხეულით ვეღარ ვფარავდი.

ხვატით გათანგულ თიბათვის ძნებში

მზეს შენი თმების ოქროს ვპარავდი.

 

 

 

გაზაფხულის საღამო

დაჩოქილიყო მიწაზე ნისლი,

უხმოდ ელოდა მიმწუხრის მირქმას.

ქართლს პეშვში ესხა საღამო თბილი,

და ცრემლებს წმენდდა ღაწვებზე მირკანს.

მხრებით მომქონდა ფერადი ბინდი,

ბინდი _ ჩემივე სიზმრების ექო,

გზად, ზეზეულად მძინარე ხეებს

ყოჩივარდების ფლასები ეგოთ.

 

მზის დაბნელება

რაც უნდა უხმოდ,

ფრთხილად,

მალულად,

რაც უნდა ქარში და წვიმაში,

უჩინარად,

შეუმჩნეველად,

თითისწვერებზე,

გინდ სიბნელეში,

მარტოობაში,

უკუნი ღამით

ან ალიონით გაბრუებული,

შენზე ფიქრს რომ გავივლებ ხოლმე,

ჭრიალებს გული...

ისე ჭრიალებს,

მთელი სამყარო მხარს იცვლის და

ახალი სუნთქვით

აგრძელებს ფშვინვას,

განა იღვიძებს დაფეთებული,

რა ხმა იყოო?!

მაგას ყური აქვს შეჩვეული

ჩემ გულის ხმაზე,

რაღა მთვარეზე ქარს გაერბინოს,

რაღა _ სკნელში ღამურას ბარტყებს.

როგორც ძველ კარს ადევს პატივი,

იჭრიალოს გამუდმებით,

ეხეთქოს ზღურბლს

და დირეს ყოველწამს,

მაინც ყველას მისი რიდი ჰქონდეს

და კრძალვა,

მაინც მისგან იწყებოდეს

წეს-სამართალი,

გინდ ცალ ანჯამზე დაკიდებული

მოჭრილ მკლავს ჰგავდეს,

მეც აი, ასე,

სიყვარულო,

სულ რიდით გიცქერ,

ვაი, თუ სახლში არავინ იყოს.

არადა,

ფეხს თუ გადააბიჯებ...

გაგივლებ და,

ჭრიალებს გული.

ღამეს კი სძინავს,

დიდი-დიდი, მხარი იცვალოს,

გაცისკრებას ისე შეხვდება,

თითქოს არავის

სულ არავინ გაევლოს გულში.

გავთენდებით და

დღემ იკითხოს ჩვენი ტკივილი,

დღემ ჩაგვხედოს

არაფრობაში,

მზემ ჩააშუქოს

ჩვენს მარტოობას,

მზე არ იტყვის,

რომ ვერ უწია ფსკერს

თავის სხივი,

მზეს ეგონება,

ალბათ მთვარე

მომეფარაო...

 

 

 

სამოთხის ხსოვნა           

უცნაური თვისება აქვს ჭუჭყს _

იგი საკუთარ არსებობას

არ მალავს და არსად გაურბის,

თეთრზე _ შავად გამოჩინდება,

შავზე _ თეთრ ლაქად!

ჭუჭყის წყალობით მჟღავნდებიან

სისუფთავის ნეგატივები,

თავად იმხელს თავს,

რომ სისუფთავე შეგინარჩუნოს.

კოსმიური და უჩინარი

მტვრის გამჭვირვალე ფრთებითა და

ქარის სხეულით მოფარფატე

მარადიული ავგაროზი ჩვენი სიწმინდის,

მთელი გზა მოგვსდევს ერთგულ ძაღლივით,

სულზე, სხეულზე, ყოფაზე და

სინდის-ნამუსზე მოსარგები ლეღვის ფოთოლი,

ხან უჩინარი, ხან საჩინო

გამოცხადება და დასტური,

რომ სისუფთავე _ სამოთხის ხსოვნა,

დასათესი ხორბლის მარცვალი _  

შესანახი გვაქვს სამომავლოდ,

თორემ შიმშილით მოგვიკვდება

მზის ძუძუზე მიკრული ბავშვი.

ჩვენ კი ჩიტებს ვაკენკინებთ

მარცვლეულს და ასე გვგონია,

არაფერი აღარ გვმართებს იმ სამოთხისა,

ოდესღაც რომ ცარიელი გამოგვისტუმრა.

თვალებში მაინც ჩავიტოვოთ

მაშინდელი `სინათლის დედა~,

იქნებ შემკვრივდეს სიყვარულის რძე.

ლექსები

თვალებში ხომ ადვილია

სისუფთავის შენარჩუნება,

განა იმიტომ, რომ ცრემლები ხშირ-ხშირად ბანენ?

არა, თვალები უკეთესად იმახსოვრებენ,

რაც არ უნახავთ.

ლტოლვილი

ახლა იქ, სადაც მე დავიბადე,

ცამდე აწვდილი დგანან ნაძვები

და ბეღურების გაშლილ იალქნებს

ეხლება ქარი, თავაწყვეტილი _ უცხო ნაცნობი.

ახლა იქ, სადაც მე დავიბადე,

დგას ეკლესია მარადი შობის.

თეთრი მტრედების თავსაბურავით

აქ განთიადი მოგვივით მოდის, სინათლის მურით

და თაყვანება მოაქვს ჩვილთათვის,

თოთო სამყაროს ღნავილით ტკბება.

კიპარისების სახედარები აფახულებენ სიმწვანის წყებას,

კუდებს აქნევენ.

აქ, ამ ეზოში შორი გზის მგზავრი _

ბედნიერება ისვენებს ხოლმე,

როცა ბეზრდება ცის ბილიკები

და ტოვებს თავის სამკვიდრო ხომლებს.

მიწაზე უნდა _

თოთო ლტოლვილს, რომელიც მუდამ

თავზე ჭერსა და ლუკმა-პურს ეძებს,

ჩვილ განთიადებს ხსენივით იწოვს

და სჯერა, შეძლებს რომ ახლა მაინც,

ბოლომდე შერჩეს ჩვენს ბედისწერას.

მაგრამ ვიზრდებით ძალიან სწრაფად

და ვტოვებთ ეზოს და მაღალ ნაძვებს,

მღვიმეებს, გულებს, ღამეებს, სიტყვებს,

და ვტოვებთ გზებს და ამ გზებზე  ხნარცვებს.

ის კი ვერ მოგვდევს, თუმც სათითაოდ

გვაყოლებს სიზმრებს, დარდებს და ეჭვებს,

ჩვენს ფრთებად გაშლილ ცარიელ ხელებს

ხსოვნის სურნელი რომ მაინც შერჩეს მისი

და გვნატრობს.

სულ ვენატრებით ბედნიერებას,

ვენატრებით.

აი, ისეთი, როგორიც გავჩნდით.

 

სადილი ყველას

`სადილი ყველას, სადილი ყველას~ _

გასძახის ქუჩებს ანგელოსი.

დაძრულია ხალხი იქითკენ,

საიდანაც ცხელი მუხუდოს სურნელი მოდის.

`სადილი ყველას!~ _ გვაუწყებს ბუკი

და ქალაქის გალავანი ისე ცახცახებს,

ვერ გაიგებ უხარია თუ ეშინია.

ჭამის ზეიმი, დანაყრების დღესასწაული,

ხანუმოკლესი სიხარული,

ცხელი აღლუმი ლუკმების და

ღვთის წყალობის ჩატევა თეფშში.

`სადილი ყველას!~ – გასძახიან ქალაქს   ქარებიც,

მთავარსარდალი მიუძღვება შიმშილს ამაყად!

ჟივჟივებენ დამშეული გულები და

იკრიბებიან უპოვართა ლეგიონები.

მაგრამ შიმშილს _ შინაურ ეშმას, არ ეშინია.

ის მშვიდად  ცხოვრობს, უშფოთველად.

რა ხანია, მოიკალათა

ქვაბების ფსკერზე.

მოშინაურდა კოდში, დოქში,

ქვევრში, მარანში.

მკის და ლეწავს ცარიელ ყანას.

რა ხანია, რომ თავისად დაიგულა გული და ტვინი.

ღვთისმოსავივით დავანდა ჩვენთან,

თითქოს მარხვას ინახავდეს ნეტარი ბერი,

თითქოს ამისთვის ზეციური ნაყროვნება ელოდებოდეს.

და ეჩვენება დაპირქვავებულ ზეცად ქალაქი,

სავსე რესტორნით, სავსე ბუფეტით, სავსე საცხობით,

სავსე ბაზრით, სავსე მარკეტით,

სავსე, სავსე, პირთამდე სავსე.

გადაბელილი ჭადრის ტოტებზე

გადაჭიმული ყვავის ჩხავილი

ქოლგასავით დაუმხია ქუჩებს თავზე:

`სადილი ყველას, სადილი ყველას~ _

ჩხავის პლაკატიც

და როგორც მერცხლებს

თბილ ქვეყნებში მიაცილებს ყვავების გუნდი,

აი, ასე, ჩვენ სავსე ქალაქს,

შიმშილობისკენ მიაცილებს

ცხელი მუხუდოს წვნიანის სუნი.

აბა, იმას ვინ დაიჩემებს:

სითბო ყველას, ოცნებები, სიკეთე, ხვავი,

მშვიდობიანი გათენება,

სიყვარული,  ბედნიერება?!

აბა, ამას როგორ აუვლენ მაგნატები,

სპონსორები, ფირმები და ქველმოქმედება,

ანგელოსებსაც აღარ აქვთ ძალა,    ამას გაუძლონ

და დაღლილებს სასწაულებით,

ხან სეტყვა და ხან _ ბომბები, ხან _ წყალდიდობა,

ხანაც ჯანდაბა უცვივათ ხოლმე

დედამიწაზე, როცა ფერთხავენ დაცლილ ტომრებს,

ფერთხავენ და იმ ტომრებშიც არაფერია,

აღარც მინდვრები, აღარც ტყეები, აღარც ბაღები,

ხალხს კი შია, შია და ძლიერ

ენატრებათ მშობლიური სახლის სიმშვიდე,

როცა მდიდრული გახლდათ მათი სიღარიბე,

ისე მდიდრული, სუყველაფერს ყოფნიდა იგი.

არ სჭირდებოდა უარყოფა ღმერთსაც  იმისთვის,

რომ სადილი ჰქონებოდა ყველას ქალაქში!

რომ ფუფუნებაც ასე ღატაკი გამხდარიყო,

გაეშვირა ხელი ჰაერში და ელუღლუღა:

ბლაბლაბლაბლაბლაააააააა...

 

 

 

მიქცევა

დაიწყება დიდი მიქცევა,

მარტოობის ნაპირები ნიჟარებით ამევსებიან.

დედამიწიდან ავიკეცავ წყლის კალთებს და

მარჯნის ბაღებში,

მარგალიტის ჩრდილში დავდგები.

დაიწყება დიდი მიქცევა.

ქვები კენჭებს ჩააძინებენ.

მათი ნანინას ხმებიც მიწყდება.

მე გულში შევალ,

როგორც წყალი _ ფსკერის მღვიმეში.

შევმკვრივდები, შევიკეცავ ფრთებს და ფრთების ქვეშ

შემეყუჟება თევზის გუნდები.

დაიწყება დიდი მიქცევა.

წყლის სიმწვანე თვალებში არა,

გულისგულში ჩამიგუბდება. 

წყლის ქარები იქროლებენ

და სიღრმეში მობინადრე ციცინათელებს

გადანახული ექნებათ ჩემთვის სიტყვის სინათლე.

ჩემს დანახვაზე

ჩემივე ჩრდილის ტალღებიც კი  ჩაწყნარდებიან.

თეთრი თოლია, ხსოვნასავით რომ დამფარფატებს,

ჩაუნისკარტებს ოქროს თევზის ათინათს და

ამჯერადაც მოტყუვდება,

მზის სხივებით დაბრმავებული.

დაიწყება დიდი მიქცევა,

რომ ამოვყვე უკანვე მთვარეს,

რომ მოვიტანო სინოტივე მაცოცხლებელი,

სული მოვითქვა და დავბრუნდე,

როგორც ბრუნდება ნაპირზე ტალღა:

არც ხმაურისთვის,  არც საქმისთვის, არც სასწაულად!

ის წყალია და იქით-აქეთ უნდა ეხეთქოს.

ხან ვინ დახვდება ნაპირზე, ხან _ ვინ,

ეგ მაგას სულ არ აინტერესებს.

ლექსები

იცის, რომ უნდა მოიქცეს ხოლმე

მიქცევის მერე.

გულქანო  

 `რატომ არ მოველ წვიმადა~

გულქანო, აი, გულქანო,

კარგმამის ობოლ ქალასა,

ნეტავ სკოლაში გესწავლა,

მიჰკედლებოდი კალამსა.

მაინც რა არის იღბალი,

რომ არ შეიშლის ფეხსაო,

მოვა და შუბლზე დაგვაწერს

კუთვნილ სვესა და ბედსაო.

გულქანო, აი, გულქანო,

მთიდან დაჰბერავს ქარიო,

ნეტა ის ქვები სად ყრია,

შენ რომ დასწერე პწკარიო.

ჩამოიწვიმებს ჟამები,

ქვებსაც ჩამორეცხს ლექსსაო,

არც ჩვენ დაგვარჩენს, გულზედა

დაგვდებს ლექსიან ქვებსაო. 

 

 

ღრუბელო

ღრუბელო, მოხველ, იტირე,

მეც ამატირე გულითა,

ახლა სად მიხვალ ან როდის

მომიხვალ თეთრი ქულითა?

ეგებ, ჩემს ყვავილს წააწყდე

და დაუამო წყურვილი,

ენატრები-თქო, უთხარი,

კვდება-თქო შენი სურვილით.

ვეძებ და ვერსად ვპოულობ,

ქცეული ქვად და მიწადა.

იქნებ გენახა, ღრუბელო,

მეტყოდი, რაღა მიშავდა,

უბეში ღამენათევ ცვარს

გამოგატანდა ნიშნადა...

ომის ვერლიბრი

იმ ზაფხულს ატამს სიტკბო აკლდა,

სამშობლოს _ მიწა,

მე სატრფოს ვყავდი,

როგორც ქრისტეს _ მკვდარი ლაზარე,

ასიათასი სიყვარულის მოწყენისათვის

მონადირემ რომ მიწაში ჩაფლა,

აზარივით, გულს დაიწმენდსო.

მიწაში ომი დამესიზმრა

და ჰა, მესიჯი: `გამოველო~,

გავახილე ომში თვალები.

ჩემი მართა და მარიამი,

დები, დედები _ გმირიანები

ცრემლის ზარებს არისხებდნენ ტელეფონებით,

ეკრანებიდან ცხრა პურითა და ორი ძეხვით

აპურებდნენ დამფრთხალ სამშობლოს.

გზადაგზა ჭურვის ჰერბარიუმებს

ფუთავდნენ ფრთხილად,

ერთმანეთის ტკივილების მთებზე სხდებოდნენ

და ქადაგებდნენ.

მე სათამაშო ჯარისკაცი გამოვთალე,

ლაპარაკი ვასწავლე და ომიც ვასწავლე.

მიყვებოდა გაუთავებლად,

როგორ ჩაემტვრა ტანკით ნეკნები

და ვეღარასდროს გამაჩენდა მისგან უფალი.

რომ ომსა ჭამდა, ომსა სვამდა,

ამვლელ-ჩამვლელს უნაწილებდა,

სამხრე კი არა, მზე ენთო მხარზე

და ვერ ამჩნევდა, ტუჩის კუთხესთან

`კოკა-კოლის~ გემო დაჰკრავდა.

ჭრილობებიდან სისხლი კი არა,

ბატი-ბუტი უცვიოდა ჭურვის ტკაცანით.

ერთხელაც გატყდა. 

გაილია სიკვდილში ისე,

ბავშვობის ზღაპარს რომ შეაფარებ ხოლმე დიდობას.

მღვიძარებაში სხვაც ბევრი ვნახე:

მაცხოვარი იწვა მინდორში, შუაგულ ომში,

ცეცხლმოდებულ პურის ყანებში,

ტყვიის პეპლები ეხვეოდნენ,

ალბათ სინათლე ეგონა ყველას ცეცხლის პარპალი.

არადა იწვა მაცხოვარი, ჩამქრალი იწვა...

აბა, ვინ მიხმო, `გამოველო~,

ვინ დამარწმუნა, სიყვარულში ისე შედი,       როგორც ომშიო?

ღრუბლის ძებნა დავიწყე ცაზე,

ზედ რომ შემეგდო ჩემი იმედი,

სანგრის ძაფებით ამოგლეჯილი

კბილივით რომ მეჭირა ხელში.

რომ ამეგდო ანგელოზისთვის,

რომ მემუდარა ატირებულს:

_ ჰა, ანგელოზო, ჩემი ჭიანი იმედები,

მომეცი შენი გამძლეობა!

ღრუბელი რაა, ერთი ღრუბელიც ვერსად დავლანდე.

სანამ გრძნობებით სახელს ვდებდით ომს და სიყვარულს,

სანამ შევთანხმდით,

რომ ჩვენ გმირებად არ გავჩენილვართ,

მტერს გაერეკა თავის მამულში.

და ეს ომიც, სათამაშო ჯარისკაცებიც, ჩემი უფალიც

იმ უგემური და ლამაზი ატმებივით ვეკიდეთ ხეებს.

ცაში ვეკიდეთ, ფესვებს მიწას ვეღარ ვაწვდენდით,

სიტკბო გვინდოდა ამოგვეწოვა არაფრობიდან.

არადა სიტკბო მიწაშია,

საფლავებივით, მიწაშია სიტკბო, ვიცოდით,

მაგრამ ცეცხლს თურმე ვეებერთელა ფრთები ჰქონია,

აგვიტაცა და ცადატყორცნილებს

გადმოვარდნა შეგვეშინდა ჩვენი სიზმრიდან

ჰოდა, მორჩილად, ნება-ნება ავუყევით არარსებობას.

ნუ დაგვიძახებთ, სულერთია, ვერ დავბრუნდებით!

ნუღარ ამსგავსებ შენს ხმას, სამშობლოვ, მაცხოვარისას!

ნურც სიყვარულს ეგონება, რაღა ჩემი ხმა,

რაღა უფლისო!

 

ზამთრისპირი

თენდება... ზამთრისპირია უკვე.

მზეს დავავიწყდი, შენსავით, ალბათ.

თენდება ისე რიდით და თრთოლვით,

თითქოს შენ მხდიდე ბინდისფერ კაბას

და სხეულიდან ავარდნილ ნათელს

შენი თვალების მღვიმე ისხლეტდეს,

თმებში გახლართულ სუნთქვით შეშლილი

თვალებს ვერა და, სიზმრებს მიხელდე.

როგორც ტყე-ღრეში _ გზას შინისაკენ,

ჩემს გულს ეძებდე და სურნელს _ გეშით

და მიდიოდე იქითკენ, სადაც

სამრეკლოსავით გიხმობდე, შეშლილს.

მეკვროდე, როგორც მზის სხივს ბალახი

და როგორც წვიმა _ უდაბნოს,უჩვევს.

არც სიყვარული არ გეტეოდეს

სულში. მივსებდე სხეულით მუჭებს...

ქარი თუ იყო მაშინაც ასე,

როცა სხეული გვენთო უჩინრად,

სულს ვუბერავდით ჭიაკოკონებს,

კოცნა გვცვიოდა ცხელი ტუჩიდან.

და ვერც ვხვდებოდით, რომ ეს ხანძარი

ჩვენვე გვაქცევდა ნავლად და ნაცრად...

ან რატომ იცის, ბედნიერებამ

უბედურების მაგიერ გაცლა.

თენდება... ზამთრისპირია უკვე...

ნეკერჩხლის ფოთოლს უშრება სისხლი.

როგორც ამ თოვლზე ბეღურის ფეხის

ხმა, ისე შენი ხმაც არსად ისმის.

და უშენობა ჩემს მარტოობას

კვლავ სიყვარულის ფანტელით ავსებს.

იქნებ ზამთარი კი არა, სულაც,

თოვლივით მოდის სიკვდილიც, ასე.    

ბედნიერებავ

თენდება ნელა, სიყვარულივით,

გულს რომ აჩქამებს და ახმიანებს.

ჩიტების გარდა არავინაა.

ნუთუ, არ ესმით ადამიანებს

ეს ხმა, დუმილში ამბოხებული,

მე ახლა უნდა გული გამისკდეს.

დამყურებს ღმერთი, როგორც მოწყვეტილ

კენჭს გადმოსცქერის დაბლა სალი კლდე.

მივექანები...

ლექსები

ჰა, ჩავუქროლე

ღამეებს, სიზმრებს, ჩემს თავს, სიცოცხლეს,

შენსკენ მოვქრივარ, ბედნიერებავ,

უნდა დამიხვდე სადმე, იცოდე!

უნდა ჩამიკრა გულში, სულელო,

არაფერს გეტყვი, ვიტირებ მარტო...

ნუთუ არასდროს არ გიგრძნობს გული,

შენთან შეხვედრას რა ძლიერ ვნატრობ?

ვაი თუ, ისე პაწაწინა ხარ,

ვერც შეგამჩნიო, ვერც გიცნო გზაზე

და უფსკრულამდე ისე ვიქროლო,

შენს ნაცვლად სიკვდილს მივასკდე კარზე...

 

 

 

***

კაბა ვარსკვლავით ვუქარგე,

წყაროს ვასმევდი პეშვით,

ეს სიყვარული, ბეჩავი,

მაინც ჩამაკვდა ხელში.

ღამე პარიზში

პერიოდულად ვდგები,

ვიხარშავ ფინჯან ყავას.

ვიცი, რომ ეს დღეც მსგავსად

უამრავი დღის, გავა.

მაგრამ არ ვიცი, სად, რას

აღმოაცენებს ჩემში,

პერიოდულად ვწვები

და ვიყურები ჭერში.

ხან წიგნს გადავშლი, ხანაც

ფანჯრიდან ვუცქერ ნისლებს.

პერიოდულად ვგრძნობ, რომ

ღმერთი იცლის და მისმენს.

ხან წვიმს და ქუჩას მისდევს

ამღვრეული წყლის ღვარი,

პერიოდულად ისევ

მერღვევა რჯულის ზღვარი.

ვფიქრობ შენზე და ვგავარ

ქვის ქვეშ გალურსულ კირჩხიბს,

პერიოდულად ნაძვებს

გამოაქვთ მწვანე გირჩა.

ვიხსენებ ქალაქს, სადაც

არ გვიცხოვრია ერთად,

სენას მტკვარივით ახსოვს

ჩვენი გულების ფეთქვა.

ვათვალიერებ დღიურს,

შიგ ყვავილია ხმელი,

პერიოდულად ვწერ და

არ მიკანკალებს ხელი.

ბევრი რამ ხდება ქვეყნად,

სახელსაც რომ ვერ არქმევ.

პერიოდულად ისევ

ღამეს პარიზში ვათევ.

ქვეყნად არავინ იცის

იმ სახლის მისამართი.

პერიოდულად ვკვდები

და ვიბადები მარტში.

უსინათლო მამა

შევცქერ ოთახის ოთხ კედელს ისევ _

ჩემი ურწმუნო ცხოვრების ოთხთავს.

დანაყრებული მარტოსულობა

მიწიდან ცამდე სცემს ხოლმე ბოლთას.

ხანდახან, ნისლში კრთება შუქურა_

მოსჩანს სიტყვების მაშველი ანძა.

სევდის თოლიებს _ ჩემს თვალებს ჰკითხე,

როგორ დაგდევდნენ ქარივით ანცად.

სულის ბაღნარში გაუშლელია

კვირტები, როგორც ნაზი კარმელი.

რით მოატყუებ გულს გაზაფხულზე,

როგორ გაუმხელ, რომ აღარ მელი...

ან მე სადა ვთქვა, რომ სამსხვერპლოზე

ლექსის ზვარაკად შენ... შენ მიმყავდი

და მზის სხივებით დაჩხვლეტილ გულით

როგორც შემეძლო, ისე მიყვარდი.

მიწყდება ცრემლის კრიალოსანი

და მზერას ისევ ვაპყრობ კაბადონს.

ცა _ უსინათლო მოხუცი მამა

ზის და საკუთარ თავთან კამათობს…

           

სინათლის ყვავილი

ოთახში დამწყვდეულ

დღეების ექოებს

აქანებს სიჩუმე,

როგორც ძველ მარაოს,

ქანაობს, ქანაობს

და ღამის სხეულსაც

უნედლებს კედლების უღიმარ ანარეკლს.

დგას აკვარიუმი _ კამკამა ზანზალაკს

ხანდახან გასცვივა

ჩქამივით ფუსფუსი

უფსკრულის.

თევზის ფარფლს, უსუსურს

უსმენ და იოცებ,

რომ ნაბიჯს ამღერებს

ნაჟღერებ სიმივით,

დღე _ წყლისქვეშ გასუსულს.

წინ მთელი ღამეა.

გაითევს ოთახი

მოცხარის ფერნაკრეფ ცისკრამდე შობასაც.

ობობას _ დუმილის ანგელოზს

შეაჩქვეფს ნიავი

სინათლის ნასახლარს

და სხივის ხსოვნასაც

შეამსხვრევს იაკინთს.

ღამეში ჩათესილ სინათლის ყვავილებს

ჰკიდიათ აკვნები _

ბიისფერ აბაჟურებს

არწევენ ექოები _

ფიქრები მეგობრების _ მარადი ძიძები…

დაძებნი ოთახში

შენსავე მარტოობას,

ნატრობ, რომ სულ გჩხვლეტდნენ წიწვები _

წამები არსებობის!

ნამდვილი არსებობის!

 

და მაინც არა წამს,

ხმას აძლევ

ამ გამძლე მარადისობას,

რომელიც გაიძულებს,

ტკივილებს ემონო!

გეგონოს, ასე სჯობს,

რომ არც მთლად უმიზეზოდ

ზუიან ფიქრების ფუტკრები _

უტკბილეს ნექტარს გიგროვებენ

ცრემლის ცვილით ამოქოლვილ ღამის

თეთრ სკებში,

ღამის თეთრ სკებში,

ღამის თეთრ სკებში,

სადაც მსგეფსია,

სულ მსგეფსია სიყვარულისა.

თავად ხარ მარხვა და აკრძალული,

უკვდავებისთვის!

ბიისფერ აბაჟურთან

ყულფივით ქანაობს

სინათლის ყვავილი…

     

     

 

 

ვისი არის ჩემი საარსო?

იყო ეგეთი დროც  _

ღმერთებს და ადამიანებს

საერთო შვილი ეძლეოდათ

და იმათში ვინ ვინ იყო,

ვერ გაიგებდი.

ვინ ვის ისე მიუდგებოდა,

ვით წვიმა _ მინდვრებს,

ქარი _ ტყეებს,

ზღვები _ ნაპირებს.

ხარი, გველი, გედი, ბეღურა,

ბროწეული, დაფნა, მუხა...

ბალახიც კი _ ღმერთი ყოფილა.

მზე და მთვარე, ვარსკვლავები

და ყველაფერი, ყველაფერი, რაც არსებობდა,

ან ღმერთი იყო, ან ღმერთის შვილი.

ქალებს თეძო, მკერდი ან კანჭი

ღმერთქალის ჰქონდათ,

თუმც ჩვეულებრივ უდგებოდათ

ვნება _ სისხლში და რძე _ ძუძუში.

კაცებს მკლავი, მხარი ან მუხლი

ედგათ ღმერთების.

მაგრამ გლეხურად და ყეყეჩურად

იცოდნენ მაინც გადაპურჭყება.

ვერ გაარჩევდი,

ვინ საიდან მოვლენილიყო.

ერთხელ მეც გავჩნდი და

გავუჩნდი სამყაროს ისე,

რომ  ეძინა და ვერ მიხვდა,

ვის თანაეყო:

ღმერთკაცს, გმირს, ცხოველს,

ფრინველს, ნისლს, წვიმას? 

და დამყვა ეჭვი,

მოდარაჯე დანაშაულის,

სიფხიზლე დამყვა,

დაუღამებლად თენდებოდნენ ჩემი დილები.

ახლა ის დროა,

ღმერთები რომ ცაში დარჩნენ,

ხალხი _ მიწაზე,

და არავინ იცის ზუსტად,

სულ მე ვარ თუ ვიღაცაც ვარ,

ვინც ბედისწერას და

სამკვიდროს მიზიარებს

უპოვარ უძღებს.

ლექსები

ვისი არის ჩემი საარსო?

ნეტავ ქვეყანას

 

ნეტავ ქვეყანას, სადაც ქარი

აბრუნებს წისქვილს,

სადაც წისქვილი მშვიდად ფქვავს ხორბალს...

 

ჩვენ ვამწყემსინებთ ოცნებებს ქარებს,

მზეკაბანს ვაფენთ ჭვავსა და ქერშვილს.

ქარის მკლავებზე ჯვარცმულ მზეებში

სინათლეს ვეძებთ, ბნელზე დაგეშილს.

ჩვენ მადლს ვამრავლებთ მადლიერებით,

ქარი კი ფიქრებს ამრავლებს ქვეყნად.

ის უნებართვოდ გადივლის საზღვრებს,

არსად არსებობს და ცხოვრობს ყველგან.

 

ნეტავ ქვეყანას, სადაც ქარი

აბრუნებს წისქვილს,

სადაც წისქვილი მშვიდად ფქვავს ხორბალს...

 

ჩვენი სამშობლო ქარია თითქოს

(გარდაქარული სახლი-ხანაგი),

ცრემლებს შეგვიშრობს, მაგრამ

სისხლს _ ვერა!

მიგვყრის, მიგვფანტავს, და ბოლოს მაინც

შემოგვაქუჩებს მყუდროდ ცის კერად.

ჩვენი სამშობლო ქარია თითქოს,

ვერვინ აშენებს, ვერც ვერვინ კაფავს,

ხან გრიგალია, ხან სიოსავით

წევს ბალახში და მარხულ სულს ღაფავს...

 

ნეტავ ქვეყანას, სადაც ქარი

აბრუნებს წისქვილს,

სადაც წისქვილი მშვიდად ფქვავს ხორბალს...

 

ქარს ფესვები აქვს გადგმული ცაში.

თუ მის ტოტებში გამართავთ ბუდეს,

ვერ შემოგწვდებათ მიწიდან გველი,

არ ჩაგეშლებათ ლიბო და კუთხე.

თქვენი სიტყვებიც ქარებს მიანდეთ,

ოთხივე მხარეს მიაფენს ნისლად,

აღარ აქვს რადგან სიმყარე მიწას

და რადგან ცასაც გინდათ რომ მისწვდეთ.

ქარიანობის წელთაღრიცხვებით,

ქართა შობამდე ან ქართა მერე,

მაინც იპოვის სული სავანეს,

მაინც დაანგრევს იმ კართაგენებს.

 

ნეტავ ქვეყანას, სადაც ქარი

აბრუნებს წისქვილს,

სადაც წისქვილი მშვიდად ფქვავს ხორბალს...

 

მსურს შემიყვარო, როგორც ცამ _ ქარი,

ქარმა _ ქალაქი ჩემი და შენი.

ნეტავ ქვეყანას, რომელსაც ახლა

ბედნიერება არა შურს ჩვენი

და ძველ პეიზაჟს შეფარებული,

დღეებს წისქვილთან მშვიდად აღამებს.

თბილი ქარი კი ერთმანეთს ახლის

ვაშლის რტოებს და სარეცხს აქანებს:

ბავშვის საფენებს, მოხუცის ხალათს,

და არა დროშებს, ალმებს, ბორაყებს.

ნეტავ ქვეყანას, სადაც ლოცვისთვის

სცალია ყველა ბერს და მოსაყდრეს.

სადაც არ ტანჯავთ ცოდვები ქუჩებს,

ქუჩის სახელებს, დაფებს და სახლებს,

სადაც ქრის ქარი, ქრის უთავბოლოდ

და უგისოსო სარკმელებს აღებს.

 

ნეტავ ქვეყანას, სადაც არავინ

არ იზეპირებს სამშობლოს სახელს,

სადაც სამშობლო მაცხოვრის კვალში

ჩამდგარ ცოდვილის თვალებში ნახეს

და მიებარნენ ვით მკვდარი _ საფლავს

ან ვით სიცოცხლე _ სისხლსა და საშოს.

ჩვენი სამშობლო ქარია თითქოს,

უჟამო ჟამის მონამცვრევს აშრობს.

სულ ველით, ველით, რომ გადახვეტავს

დიდებისა და მონობის ნაგავს

და წავიკითხავთ სამშობლოს სულში

ჯვარცმულ მზეების საგმირო საგას...

 

ნეტავ ქვეყანას, სადაც ქარი

აბრუნებს წისქვილს,

სადაც წისქვილი მშვიდად ფქვავს ხორბალს,

სიმინდს,

ჭვავს,

ქერშვილს...

 

მე რომ არ ვიყო

ქარის ფესვივით ვარ და არცა ვარ.

არ მოვბეზრდები მთებს და ტრამალებს.

თუ შენმა გულმა ვერ დამიტია,

ვერც მარტოობა გამათამამებს.

ღმერთო, ან რატომ მგონია ასე

(მარადისობას ლექსებს რომ ანდობ),

მე რომ არ ვიყო, მთელი ქვეყანა

მოეკიდება სიყვარულს სამტროდ.

ვის ვესიზმრები სალოსი ნათლის,

სად ვეხეტები, ვინ იცის, დილით,

მზეში ვბანაობ და გალუმპული

ვგრძნობ, სევდა მკერდზე როგორ მიტირის.

რა უნდა დავთმო, მითხარ, უფალო,

სულს სიყვარულის ნება რომ დართო,

მე პოეტი ვარ, მაგრამ შენ მეტად

იცი, რაცაა _ ცხოვრება მარტო...

ჰა, ჩემი გული, ოღონდ გაუშვი

სამშვიდობოზე, ვინცა მყავს შიგნით,

მე არაფერი გამომასწორებს,

ბედნიერებას მივართმევ სიკვდილს.

ბედნიერებას, რომელიც არის

შეშლილთა მყუდრო სამარე, სანდო,

ღმერთო, ნურავინ გაიგებს ქვეყნად,

რასაც პოეტი ფიქრობს და ამბობს...

     

           

 

     

     

 

თრიალეთზე

თრიალეთზე ნისლი უფლის

ფარის ფაცახს ფენს.

ლოცვა დაუსრულებია

ზედაზენზე ბერს.

ტყეს სატები გაქცევია,

გაჰყოლია ქარს,

ფიქრის გარდა არაფერი

დარჩენია ქართლს.

თრიალეთზე ნისლი უფლის

ფარის ფაცახს ფენს.

მზის ხსოვნაში ჩაძირული

სული უხმოდ ფრენს.

 

 

 

ვისაც რა უნდა, თქვას

მწვანედ შეასკდა მთებს

გაზაფხულების ექო.

ხევში ჩათვლემილ დევს

ნისლის ნაფლეთი ეგო.

წამოაფრინა მზემ

ფრთებშებუმბლული მიწა.

ბალახიანი ფრთით

ლამის ლაჟვარდებს მისწვდა.

დამსგავსებია ცა

ვარსკვლავებიან ხაროს.

ჩემი ყვავილი კვლავ

პატარძალივით ხარობს.

კოკა შეუდგა მთამ

მზისა და მთვარის წყაროს,

ვისაც რა უნდა, თქვას,

ზეცამ _ ყვავილი ცვაროს.

 

ნისლის შროშანი

ნისლის შროშანებს დაკრეფს

მთებში სინათლის მწყემსი.

და თეთრი ზამთრის აკმე

მზეს ჩაადნება ხელში.

ჩემი ლექსების ნეშოც

დაიყრის ია-ბატონს,

ყოველი სიტყვა გულში

შენთან შეხვედრას ნატრობს.

 

 

 

 

 

რაღაც დამრჩება, ვიცი, სათქმელი

რაღაც დამრჩება, ვიცი, სათქმელი

და როგორც წიგნში ჩადებულ ყვავილს,

გაოცების ჩქამს _ ლექსად გამხელილს,

გაუვა შენი ფერცვარის ყავლი.

თვალიც ეჩვევა სამყაროს ნელა,

ხატავ საკუთარ თავს სულის მტევნით.

ეს ვარსკვლავებიც განა რამეა,

ღმერთის სახლაკის უბრალო მტვერი.

დადიხარ, ღვთიურ ქაოსს იოცებ,

გულიდან იხსნი ტკივილის საბაბს,

ღამეებს, როგორც ერთგულ ნაგაზებს,

შენივე ლექსის კარებზე აბამ.

ლექსები

და ხვითოსავით გინდა, იპოვო

რაც გადაურჩა ბედად სტრიქონებს,

აქ, შენს არყოფნას _ ყოფნის მიზეზით,

სანამ სხვა გული გამოიგონებს.

 

წერილი მეზობელს

 დ. ა-ს

ჩემს მწვანე ნაძვს

შენი სახლის საძირკველიც შეუდგამს ფესვზე.

როცა იღვიძებ,

შენც ამ მტრედებს აყოლებ მზერას.

შენი ოთახიც იმავე მზის სხივზე ფენია,

რომელზეც ჩემი და ზუსტად ვიცი,

რომ ფერები გადაუვათ ერთმანეთისგან,

როგორც პეპლები და მწვანე მტვერი,

სიყვარულის ჰამაკებივით ნაძვებს

შორის გაკიდებული.

გამთენიისას ჩვენი ქუჩის კენწეროზე,

მუდამ ერთი ფირფიტა ბრუნავს _

`ასიათასი ჩიტის ნისკარტით გამოთქმული

ბედნიერება

მეეზოვის დირიჟორობით~.

როგორც გვირილებს მიწის სიშავე

გულისპირზე ყვითლად უღვივით,

ჩვენ სიზმრებშიაც მღვიძარება

გვიჩანს მუხლივით.

ვერც ვიფარებთ სიშიშვლეზე პატარა ქუჩას,

არა გვწვდება ერთი მთვარე, სამი ნაძვი

და ჰორიზონტი _

ეგ სულ მუდამ წკიპზე ჰკიდია,

სულ ცალ ანჯამზე

და ჭრიალით იბერტყავს დღეებს,

ნამცეცებიან ტილოს რომ ვფერთხავთ,

ჩიტებისთვის,

სწორედ იმგვარად.

ჩვენს ფანჯრებს მინის მაგიერი

ქარები უდგათ,

ხეებმაც ქარი გამოისხეს კარგახანია

და როცა არ გვაქვს სალაპარაკო,

ისე გვივსებენ სიჩუმეს და გვეხეთქებიან,

ისე გვაგლეჯენ პირიდან სიტყვებს,

რომ აღარც ვაცლით ერთმანეთს სათქმელს.

თმებს გვიწეწავენ,

მტვრის თაიგულებს გვიკრეფენ ხოლმე,

რომ გაუჩინონ საქმე როგორმე

ჩვენს უღონოდ ჩამოყრილ ხელებს _

ერთმანეთისკენ გაგვაწვდენინონ,

რადგან საქმედ იმას სულაც

არავინ გვითვლის,

რომ ყოველ დილით ნისლში ვფუთნით და

ვარდკაჭაჭას სილურჯეებს ვაწვეთებთ თვალში

ამვლელ-ჩამომვლელს,

სიყვარულის უმისამართო ბარათებსაც

ვკითხულობთ ღამით.

ნაგავსაყრელზე კი არ გაგვაქვს ურიკებით

და რახა-რუხით,

სახლის უკან, მწვანე მინდორზე,

ვმარხავთ უხმოდ და ვჭირისუფლობთ,

როგორც მკვდარ ჩიტს _ უბნის ბავშვები.

ვინ გითვლის რამედ ან მარტოობას,

ან სიხარულს ვინ გითვლის რამედ.

ამათ ჰგონიათ, უნდა დაგვღალოს

ცხოვრებამ ისე,

როგორც თვითონ დაიღალნენ

ჩვენი გაძლებით.

მე კიდევ მოგწერ.

 

ბავშვობა

 

ხშირად ვარდიანი მახსოვს სიოობა,

ჩაის ფაბრიკიდან _ სუნი კოფეინის.

ცხელი ელიობა, უეკლესიობა,

გული _ სიყვარულით შეშლილი ოფელია.

ხშირად მახსენდება ჩვენი სოფელი და

ბევრი თბილი სიტყვა, როგორც `სუბტროპიკი~,

ლამაზად გაკნაჭული გოგო-ბიჭები,

უდიეტონი და უაერობიკონი.

ღამით, ჭადრის ძირში, წმინდა სინოდივით,

შეკრება, ლიტურგია, მარხვა ჰორმონების.

ან რას მოვიდოდა იმ ინდურ ფილმებთან

`ავატარები~ და რბევა ომონებით.

`ბრის ილი მიაუ~ - ჩვენი ბოიფრენდი,

მიყავდი სიყვარულს ხიდისქვეშ ქურუმივით.

წერილი მეგობრის და პარმენ ლორია -

რაღა ბრძენთა ქებით ავსილი ურუქები.

`სოლნცე კლოშები~ და ფეხზე - `ცებოები~.

სახელად `ივერია~ - ქართული შამპუნი,

ხშირად მახსენდება მაგნოლიები და

ჰამაკში `პაკრივალა~ და წვიმის შხაპუნი.

ესხა ღამის ეზოს ციცინათელები,

როგორც ყვავილები - ჩითის საღამურებს.

ბებო რუშის ნიკბს რომ მიყაისნაღებდა

და ურუსულებდა საბუთებს აქაურებს.

დუყე ჩაის კრეფა, ტყემლის ჩაბარება,

მეზობლის აივანზე ბავშვების სპექტაკლი,

მაისის თაფლი და მაყვალზე სიარული,

თვალებში ჩარჩენილი დაისის სპეკალი.

ველოსიპედები, სტვენა უდარდელი,

რისი `ჩერნობილი~?! ტარო, უნაბები,

ღმერთო, რა უბრალო იყო ყველაფერი,

როგორც ჭის წყალი და ჭასთან - გულაბები.

მზეშიც `პერანგით~ და ქოლგით სიარული,

რუჯს არ ვიკადრებდით, ვით ქუჩა _ მათხოვარს.

ყველას საკუთარი სახე ჰქონდა  ირგვლივ,

ახლა კი, ერთიანად, ლარზე რომ გასწორდა.

თეზ-ი: უნივერმაგი და გალანტერეა.

რივანოლით რომ ნაკბენს შეიხვევდი.

ცხელი ქვეყნებიდან, მერცხლების მაგიერ,

უკვე მოფრენილან მდიდარი შეიხები. 

კაბები სატინის, ჩითები, შიფონები,

წვივზე სხვანაირად გრილად გედებოდა,

ან ვინ გაკადრებდა, რომ არ შეეხედა,

რისი გეი, ანდა ბალანსი, გენდერული?!

მუნჯი მეწისქვილე... ჩვენ რომ ვიზრდებოდით,

სოფლის ორღობე კი პატარავდებოდა,

რა მშვიდად ვცხოვრობდით, არადა ქვეყანაზე

რამდენი რამ თურმე, და რა აღარ ხდებოდა?!

ან როგორ ვიფიქრებდით, აგვისტოს ბოლოსკენ,

გზები ქალაქისკენ ასე რომ  მოკლდებოდნენ,

რომ ჩვენი ბებიები და ჩვენი ბაბუები,

ოდესმე სოფელივით, ჩუმად მოკვდებოდნენ?

ხშირად მახსენდება ჩვენი სოფელი და

თბილი რძის სუნი და თბილი ფურნის პური.

ჩაის ვარდები და გულისფეთქვასავით,

ზაფხულის დღეები, მშვიდ სულში შებინდული.

ზედაზენს მიუვლენ ქარებად

ბოლომდე შეიხსნის ზაფხული

ზაფრანის ყვავილთა ღილებს.

მზის ნართით ნაქსოვი ფარჩები

წასძვრებათ აწოწილ ჩხირებს.

გუმბათს წაედება ღრუბელი,

როგორც კრავის ბეწვს ბირკი.

ზედაზენს მიუვა ქარებად

ცხოვრებას გაქცეული ფიქრი.

 

 

 

მოვა საღამო

მოვა საღამო ლურჯი ტივებით,

გახედავს ქართლის უჩინო ნაპირს.

და მწუხრის სტვირი, ძველ მოტივებით,

მორეკავს ცაზე ვარსკვლავის ნახირს.

ჩამოწველიან სავსე ცურების

ნამს და მანანას ტუხტი და დეკა.

შავხარიანი მთვარის ურემი

მოიჩარდახებს ბაკმიან თექას.

ნისლებსაც, ქართლის მინდვრებზე დახრილს,

ლექსივით დაჰყეფს ბედის არწივი.

მზისა და მთვარის დევნაში დაღლილს,

სულ შენზე ფიქრი მინდა მაწვიმდეს.

გავიყოლიებ შორს სევდის კვიცებს

და სიზმრებს, ცხადის ცეცხლზე ალესილს.

შენ საფერებელ მკლავებზე მიწევს

მარტოობისგან მკვდარი ალერსი.

 

 

სიცილის ოთახი

ჩემს ბავშვობაში ვიყავი ბავშვი,

მოხეტიალე კოტორი ღრუბლის.

მერე მზითა და ქარებით გავშრი

და გავქრი, როგორც ჩრდილები უფლის.

მაგრამ სიცილის მახსოვს ოთახი,

ატრაქციონთან, ოთახი პარკში.

ერთხელ შევედი, ისიც ცოტა ხნით,

მახინჯი იყო იქ ყველა ბავშვი.

იმ უცნაურმა სარკის ციმციმმა

დაგრიხა ჩემი სულის ხის ვარჯი,

ბავშვურმა სულმა რაღაც იმძიმა,

უმატა ბედის ასახსნელ ვარჯიშს.

მეგონა, ქვეყნად ვინც და რაც იყო,

იყო მარადი და ერთადერთი.

ჩემს ბავშვობაში ვიყავი ბავშვი

და არ ვიცოდი, რა იყო ღმერთი.

ახლაც ბავშვი ვარ, მაგრამ მახინჯი,

მარადისობის ძებნაში დავშვრი.

მსურს გავუმრთელო სიცოცხლეს ხინჯი,

სანამ სამყაროს სიტყვებად დავშლი

და აღმოვაჩენ საკუთარ საწყისს _

ღვთაებრიობის სამხილს და განცდას.

ნეტავი იმას, ვინც დედამიწას _

სიცილის ოთახს შემთხვევით ასცდა.

     

ვილაპარაკოთ სიყვარულზე

_ ვილაპარაკოთ სიყვარულზე?

_ ვილაპარაკოთ!

სანამ მოსულა,

თორემ მერე რაღას მოვიცლით

სიყვარულის მაიკოები.

ლექსები

პეპლების ფრთები გვეგონება

აბრეშუმის ფართე სახელო,

ისე დავიქნევთ,

როგორც ქარი ყაყაჩოს ფურცელს  

და გავშიშვლდებით .

ან, ოკეანე რომ დაიქნევს

თოლიების თეთრ მარაოებს

და სანაპიროს პერანგს გაიხდის.

ან სულაც, როგორც

ცას დაიქნევენ წეროები

და დასცვივდებათ ფრთის ძირიდან

თითო ბუმბული,

მე რომ ვიპოვი, და  მის წვერზე

შევახვევ ლექსებს,

რომ მზად მქონდეს

სიყვარულის მოსვლისას,  უკვე,

თორემ მერე რაღას მოვიცლით

სიყვარულის მაიკოები.

სანამ თმიდან ცისარტყელებს ჩამოვიხსნიდეთ,

სანამ ვარდისფრად

ალუბლების ყვავილობას მოვისვირინგებთ,

სად გვეცლება სალაპარაკოდ.

ჩვენ ხომ სიჩუმის ჩაის ვაყენებთ,

ისე აგვდის ოხშივარი მწვანე მინდვრების,

ნისლში ჩაწოლილ მეფესაც კი,

მზე ესიზმრება,

ჩვენს ტუჩებზე წითლად ჩასული.

ვილაპარაკოთ სიყვარულზე,

ვილაპარაკოთ, სანამ მოსულა,

თორემ მერე რაღას მოვიცლით

სიყვარულის მაიკოები.

ყველა ტაძარი უნდა გავაღოთ,

ყველა გალობა შევსვათ ყლუპებით,

ყველა ფანარიც ასანთებია,

სანამ ის მოვა! 

თუმც, წესად არ აქვს, არასდროს, მოსვლა.

ეს არმოსვლაა

სიყვარულის სულთმოფენობა.

და ჩვენც,

ლექსების საკურთხებს რომ ვწერთ,

სიზმრის სარკმლიდან  ბილიკებს ვმწყემსავთ,

აყვავებულ წყლის წვეთებს ვმალავთ,

მხოლოდ იმიტომ,

რომ არასოდეს მოვიცალოთ სალაპარაკოდ

სიყვარულის მაიკოებმა

და მდუმარების ლოტოსები

გავშალოთ თეთრად...

ზღვები ღელავენ,

ქარები ქრიან,

ალუბლები ყვავილობენ

და წეროები ცას აცეკვებენ

მის მოლოდინში.

_ ვილაპარაკოთ სიყვარულზე?

_ ვილაპარაკოთ.

ან ვის უკითხავს, შეიძლებაო?

 

 

თავისუფლების რეფრენი

გინახავთ, როგორ ხედნიან ცხენებს,

როგორ ადგამენ უნაგირს ფაშატს?

რა `მშვენიერი~ ლექსები ვწერე

ჩემი `ლამაზი~ მონობის ფასად.

საკუთარ თავსაც კი არ გავუტყდი,

თავისმართლება რომ იყო ლექსი,

ისე დამქონდა ის უნაგირი,

როგორც სამეფო სკიპტრა და კვერთხი.

სულმა ვირჩიე სიტყვა მსაჯულად,

სიტყვით ვაშენე საუფლო, რადგან

იგი ცვილივით არ დნება მზეზე

და მხრებზე ზეცის სიმაღლე ადგას.

განთიადს ვაწერ გაკრული ხელით

თავისუფლების მშვენიერ რეფრენს

და ვცდილობ ხოლმე, გარედან მონა,

შიგნიდან მაინც რომ დავრჩე მეფედ!

არარსებობის ტკივილი მინდა,

რომ არსებობის ზეიმად მექცეს,

ხუნდები ზარზე მეტად ხმიანობს

და სულთათანად გვიგალობს ლექსებს.

შენ კი, სხეულში მტევ და ვერც ამჩნევ,

რომ გავაპარე ზეცისკენ სული,

მოჩვენებადაც არ დაგანებე

მტკივანი გულის უსიზმრო რული.

როცა ცრემლები ფურცლის კიდეზე

შემოაქუჩებს ლექსის ქარქარაკს,

არმაღანივით წყალობად ვიღებ,

რაც სხვამ უარყო და გადაყარა.

ჩემო სამკვიდრო ცაო და მიწავ,

ჩემო ლამაზო დედაწიაღო,

ნუ დაიმართებ ჭოჭოქს თვალებზე,

კარგად მიმიხვდი, რასაც გიამბობ:

შენა ხარ ჩემი დიდი იმედი,

სულზე რომ მუდამ მადლად მეცხები,

გამომიზამთრე შენს თბილ უბეში

ფრთამოტეხილი ლექსის მერცხლები.

მოდიოდა ზაფხული

ისეთივე ნამდვილი,

როგორც პიტნის სურნელი,

მოდიოდა ზაფხული,

თავნება და სულელი.

ისეთივე მართალი,

როგორც ღელის ჩხრიალი,

შარას დასთამაშებდა

ჭიჭნაურის ნიავი.

შფოთის შარმი შვენოდა

შეშინებულ სიშიშვლეს,

აჭარხლებულ მინდვრებმა

მწვანე ალვა იშიშვლეს.

მოდიოდა  ზაფხული

თავნება და სულელი,

ისეთივე ნამდვილი

როგორც პიტნის სურნელი.

 

 

 

ნისლის ფრთას გავშლი

ნისლის ფრთას გავშლი,

ცას წავალ,

ცვარს დავუტოვებ ბალახებს.

ისე ავივლი ბილიკებს,

არ შევეხები ნალახებს.

ღამით ხევს ჩავეფინები,

დილით _ ცის კიდის სანახებს,

ზევით ამიყვანს უფალი,

მზის საბრძანებელს მანახებს.

 

სევდის ბილილა

სანათას _ მარიამ ხუცურაულს

ჩემს არაგვს ვგავარ,

ხმიანი, ლაღი.

ჩემს ნისლებს ვგავარ.

თან _ ვარ, თან _ არა.

ჩემს მთებსაც ვგავარ,

გაზაფხულზე, რომ

გადაიფარებს

მწვანე დაფარნას.

ორთავე სოფლის

ფიქრად მასიტყვე,

სევდის ბილილა

ვიყო, უბრალო.

მზით და ვეშაწყლით

ნაზარდ ბალახში

სიყვარულისთვის

მკრეფდნენ, უფალო.

 

 

 

წვიმის წვეთი

მე ვგავარ წვიმის წვეთს,

უფეროს, უსახოს,

უჩუმრად მომავალს

არსიდან არსისკენ.

მიწას ნუ დამახლი,

ტალახად ვიქცევი,

უფალო,

ყვავილის ცრემლობა

მაღირსე.

 

 

 

 

სინათლის ყანაში

სინათლის ღერებით ნაშენი ბუდე ვარ,

სიცოცხლის ტოტებში ღამის ხმა მარწევდა.

ჩიტების რეტდასხმულ ჟივჟივით ავსილი,

ისე ვარ, ცა როა ვარსკვლავით ნაწერი.

თენება სისხლია, ტანში ჩამიდგება,

გაბორჯავს სევდისგან მომთვარულ ყვავილებს.

სულის ჟრუნ სიხარულს, გალობის ჟრუანტელს _

საცისკრე მოსავალს, არასდროს დამილევს.

ბზარები ნაჭუჭზე ჩემი სიზმრებია,

ირაო ეზრდებათ ნაკრტენის ღინღლიდან.

სიჩუმე ვაბარტყე, სიკვდილის გრილ ჩეროს

ხმა _ ფრთებად გაშლილი, აჩქამებს ღიღინით.

ჩიტების  მომკილი ხვავი მაქვს, მადროვე,

დგას ჩემი ღამის ხე სინათლის ყანაში,

გვირილებს სითეთრე აუდით ტანიდან,

მაცალე, მაცალე სიცოცხლის თამაში!

ნეტა მერამდენედ ვთენდებით, უფალო,

მზის ქნარს რომ ჩამოკრავს სულის ფრთა, ნაღამი,

მომფინეთ სამყაროს _ ფერფლი სიხარულის,

გათენებასავით ჩვილი და ახალი.

ვყვავილობ, ვმწიფარობ საცისკრე ალიონს,

შენსავით, არც მე მსურს დალევა, ნათელო,

ერთად შევულოცოთ, ჩიტებო, განთიადს,

იქნება, დღე-ღამე დღეს მაინც გამთელდეს.

ან იქნებ არც არის საშველი.

ლექსები

ომია _

სულის ფრთის რომ მესმის _ პირველი შეკრთომა.

რადა ჰგავს სისხამზე ჟივჟივი ჩიტების

სიყვარულს, რომელიც არაფრით გეთმობა.    

სამყაროს რომელ მხარეზე სახლობ

ზარ-ზეიმიან აურზაურში

ზოგჯერ პატარა

სამშობლოც დაგღლის.

თუ დააღწიე თავი როგორმე

გმირს,

მისანს,

მსტოვარს,

ბრძენსა და

თაღლითს...

ვიღას მივენდო,

არივ-დარია დრომ ჩვენი სულის

ძველი სტრიქონი,

სახიფათოა დგომა კედელთან,

ინგრევა, თითქოს, იერიქონი...

ახლა სჯობს, სადმე,

ტრიალ მინდორზე,

ქვაზე დაიდო ბინა,

მარტოკამ,

ეგებ, ხავსივით

გადარჩე კიდეც,

გადაგარჩინოს

ეგებ არყოფნამ...

მაგრამ არც მარტო

გიღირს ცხოვრება,

თუმც ღვთის ანგელოზს

გრძნობ გვერდით, ახლოს

და აღარც იცი,

სინამდვილეში,

სამყაროს რომელ

მხარეზე სახლობ...

 

ამ შემოდგომას

ამ შემოდგომას, შიშით შემოსილს

და შორეული ტრფიალის ნაჭდევს,

სურს რომ ზაფხულის ჟღალი სიზმრები

შენი თვალების კვესივით მაჩნდეს.

ამ შემოდგომას, შფოთით ნაქარალს,

მშვენიერების შარმი რომ შვენის,

ხმელ ფოთოლივით ავდევნებივარ,

რომ ერთხელ კიდევ შევთხოვო შველა.

ამ შემოდგომას, კვლავ შენით შეშლილს,

ვეთამაშები, როგორც ცეცხლს _ შლეგი,

გადმოალაჯებს მთებზე ზამთარი,

ძილში ჩამყვება სიზმარი ლეგა.

შორს კი, მზისფერი კარავი ბრწყინავს,

ბილიკზე გულის ნამსხვრევებს ვაპნევ,

რომ გამოვაგნო სიზმრებიდან და

სახლში დავუხვდე უშიშრად, აპრილს.

 

 

 

შენ თვალები ჩემი სარკეა

შენი თვალები ჩემი სარკეა

და ჩემი სულის აბუტბუტება.

ვგრძნობ სიყვარული სადღაც აქვეა,

მაგრამ გულს მაინც არ უბრუნდება.

არ უბრუნდება, ვით ძველი პეწი

გამოხუნებულ, გაცვეთილ კაბას,

მომდგარა კარზე ზამთარი, ბერწი,

და ეძებს სახლში შემოსვლის საბაბს.

     

მზიან მინდვრებს და ყვავილებს ვტოვებ

ეტყობა,

ისე ტკბილად გიგონებ,

ვეღარ ვიშორებ

ფიქრის კრაზანებს.

ხან ალუბლიან თასს ვგავარ

ცეცხლზე,

ხან _ დაჭრილებით სავსე

ლაზარეთს.

სიყვარულს უდის

ტკბილი სურნელი

თუ

სისხლს და ბადაგს დაეძებს ყველა?

მაშინ მე რა ვქნა,

თუ შენს ტუჩებთან

მომისწრებს ვნება და მომთხოვს შველას,

ან შენს მკლავებში გამეწეპება

სიყვარულისგან დამტკბარი ფრთები?

მზიან მინდვრებს და ყვავილებს ვტოვებ,

თაფლში ჩამხრჩვალი ფუტკარივით

შენშივე ვრჩები...

დარდო

ბავშვი სწავლობს სიარულს.

ბარტყი სწავლობს ფრენას.

დარდო, შენ რად ვერ სწავლობ

სიხარულის ენას.

გამეცალო იქნებ და

სხვაგან უკეთ იყო,

ბუხარს ჩაენაცარო,

ქარი დაიბრიყვო.

იქნებ დილის თავთხელში

დარდო, გასულფონდე,

იქნებ ვეღარ მიაგნო

ჩემი ფიქრის ბონდებს.

ერთხელ მაინც დამტოვე

ცის კიდეზე ცალად,

უშენოდაც სულს იქნებ

მაინც ჰქონდეს ძალა.

დარდო _ სადარდებელო,

წუთისოფლის მნათევ,

დაბადებისთანავე

გიპოვე და გნახე.

იქნებ უდარდელობაც

დიდი დარდი არის,

იქნებ უდარდელობით

შეშლილია ქარი.

ჩემი ლექსის საძვალის

უქრობელო ნიშავ,

დარდო _ სადარდებელო,

ნეტა შენ რა გიშავს...

სული მიყვავის

სული მიყვავის,

ფიქრის ფესვებით

იწოვს სკნელთაგან წყალსა და ნათელს,

ასე მგონია, მთელი სამყარო

მეჩურჩულება საშენოდ სათქმელს.

ვინ დავიმოწმო, რომ ვფრენ ბავშვივით,

უმტკივნეულოდ ვეცემი დაბლა,

ვყვირი, გეძახი, ხმა არ ამომდის,

ალუფხულ ნისლში მებნევა თავგზა.

მგონია, შენი ხსოვნის სიზმრებიც

ღამეებს ჩემ ღრმა თვალებში ათევს

და მოგდევ ასე, მთელი სიცოცხლე,

როგორც ფარვანა ღამეში _ ნათელს.

ერთი ნაბიჯით სულ მასწრებ ცხადში,

სულ გაყურადებ, ჩემო ნათანო,

ვერ გამიგია მაინც, ღმერთმანი,

რომელი არის ჩვენგან მართალი...

მკვდართა მზის სევდის აბლაბუდაში

ფრთამოტეხილი ქარი ზლუქუნებს,

სული კი _ მაინც ყვავის თავისთვის

და სხივებს აფენს ნამზევ უკუნეთს.

     

 

ის დღე, სასწაულს რომ მპირდებოდა …

დღევანდელი დღე ისე მშვიდია,

ისე სადაგი, ისე უბრალო,

შენ დიდ კალთაში ჩასძინებია

ყველა სასწაულს, მგონი, უფალო.

ამ ჩვეულებრივ დღეთა ჰამაკში

ხავსად მედება თენთი და რული.

გადაეჩვია დღესასწაულებს

ჩემი ვნებებზე ნაწრთობი გული.

იქნებ ხვალ მაინც, ზეგ, ან ოდესმე

გათენდეს ის დღე, გასაოცარი,

და ჩემი სულის ველურ ბაღიდან

ერთად ავშალო ყველა ფრთოსანი…

მაგრამ დღესაც და ხვალაც და ზეგაც

თენდება ისევ მშვიდად, უბრალოდ.

ის დღე, სასწაულს რომ მპირდებოდა,

ჩემშივე ხომ არ მოკვდა, უფალო?

 

დაბადება

`18 მარტი, 18 მარტი,

ერთად ატანა მზისა და თოვლის~

ო.ჭ.

 

თოვლით მომნათლა ცამ და

დამისვებედა სევდა,

გაოცებული ჩანდა

ჩემი ნატანჯი დედა.

მარტის იების მოვი

გადაეფარა ფანტელს,

წერდა მიწაზე თოვლი

ზეცის სევდიან ანდერძს.

თავის ღარიბულ სავალს

მიუყვებოდა მარტო

გახარებული მამა,

ვეღარ იბნევდა პალტოს.

მარადისობის ხსენი

წვეთავდა თეთრი ციდან

და არსებობა შენი

ჩემში მზის ძალას ცდიდა.

დილა დნებოდა დუნედ,

ვღნაოდი თოთო სალამს,

თოვლი მიდებდა თურმე

ბედზე ლექსების სამანს.

სველი დღეების სუნთქვა

დღემდე მოჰყვება კვირტებს.

თოვლს სახელიც კი უთქვამს,

ვიბადებოდი ვიდრე.

 

ფიქრი

ვარსკვლავიანი ფიქრი მაქვს,

ნისლივით მწვერვალს ედება.

ხან ცას ზემოდან დასცქერის,

ხან მიწას ფეხქვეშ ეგება.

ხან მოწვიმს, ამოიცვარავს

გულს ჩემი თეთრი გვირილა.

ხან ცრემლის ჩქერებს აჰყვება,

ხან იყვავილებს ღიმილად.

ერთ დღესაც, როცა არც ველი,

ჭექით მომივა კერაზე,

რა ცეცხლს შეუნთებს გონებას,

რა სიტყვას მომდებს ენაზე.

მოვა და ამოიბერტყავს

ცხად-სიზმრით ავსილ უბეებს,

ხან მზეს ჩაჰყვება შავეთში,

ხან მიმქრალ მთვარეს უფერებს.

დაივლის ცეცხლის ბურთივით

ხსოვნის გაუვალ დარანებს.

ხან წინ გამასწრებს სიკვდილში,

ხან დაბადებას მანანებს.

მიივლ-მოივლის ჩქვეფითა

ქვეყნის კუთხეს და კიდესა,

სულ ბოლოს შენთან მომიყვანს,

დარდის ცეცხლს წამიკიდებსა.

           

     

კლდეებს ზვავები ასკდება

კლდეებს ზვავები ასკდება,

მე კიდევ _ ლექსის სურვილი.

ღმერთმანი კიდეც მცხვენია,

რომ ვერ შევიძელ დუმილი.

სიკვდილი ჩემი საქმროა,

სიცოცხლე _ ჩემი წაწალი.

ჩამომიშალა ლექსების

ნაცაწვიმარი ნაწნავი.

 

 

     

მე ვარ...

ლექსები

არცა ვარ...

საკუთარ თავში სახეტიალოდ

გავიქეცი და დავტოვე სახლი.

მე ვარ ის ქალი, რომელსაც ხიბლავს

სიახლე ძველის!

სიძველე ახლის!

მერე ჩემივე თავიც დავტოვე,

ნიჟარასავით გამრიყა ტალღამ,

მე ვარ თეთრწვერა სევდის ნათლული,

მტყუან-მართალი

საკუთარ თავთან.

აიღეთ ხელში ძველი ნიჟარა,

ყური მიუგდეთ იდუმალ ნამღერს,

მე ვარ სულმოკლე ბრძენი, რომელიც

ღვთის საიდუმლოს

ქარებთან ამხელს.

მე ვარ...

არცა ვარ...

ვით ნიჟარაში

გამომწყვდეული სიცოცხლის ექო.

მსურს, ვიხმაურო

სიჩუმესავით,

ზანზალაკები სულისა ვრეკო.

     

მე კი ვეკიდე ჩემსავე სულზე

გაწვიმდა...

ბოლოს იჭექა კიდეც.

ელვამ სინათლით ამივსო თვალი.

ჩემსავით შეცდა ეს შემოდგომა

და გაზაფხული ეგონა თავი...

წვიმდა და წვიმის ნაცნობი სუნი

ავსებდა ფიქრებს,

ოთახებს,

ქუჩებს

გრგვინვით გალობდა თითქოსო გუნდი,

მე კი საბრალოდ ვაღებდი ტუჩებს.

სიტყვა, რომლითაც შენთვის მინდოდა,

მეთქვა, რაც მითხრა შენს გამო გულმა,

ყელიდან არც კი ამომდიოდა,

რადგან ჩემამდეც ათასჯერ თქმულა...

წვიმდა ტირილით.

და შემოდგომას

თავი ეგონა ზაფხულზე მძლავრი.

მე კი ვეკიდე ჩემსავე სულზე,

როგორც ქავისკარს _ მოჭრილი მკლავი.

 

 

     

ციცქნა ვარსკვლავებმა

ციცქნა ვარსკვლავებმა

ზეცის მდუმარება

ისე გასთქვეს და

ისე გაამხილეს,

ვითომ არაფერი,

ვითომ არაფერი,

ვითომ, უბრალოდ,

თვალი გაახილეს

 

 

სულის ჩრდილივით

სულის ჩრდილივით დამყვება ფიქრი.

ჩავხედო მინდა საკუთარ თვალებს.

მსურს, დავინახო, ბწკარების იქით

წამები თავის ლანდებს რომ წვავენ

და აყვავებულ ცეცხლის ზაფრანებს

მარადისობა წყალს როგორ აკმევს,

არაფრიდან და სუყველაფრიდან

როგორ ამოდის ლექსების აკმე.

 

 

 

***

თოვლია მთებზე.

ღამეებიც თოვლივით დნება.

ამოდის დილა მთის კალთაზე _

თეთრი შროშანი.

ვერასოდეს

შევიგრძენი მისი სურნელი.

სანამდე ბილიკს სწრაფად ავივლი,

ჭკნება ყვავილი,

ღამდება ისევ.

ყვავილობა ჩავლილია,

დილამდე კი ისე შორს არი.

 

 

იღბლიანი

დღეს მზის კერტიდან წვეთავდა დილა.

წვეთავდა ჩემივ სიცოცხლის ხსენი.

სულს ისევ სჭირდა `ცის ბატონები~

და მარტოობის მარადი სენი.

ერთადერთობით მცნობდა ნისლი და

მთვარის კლანჭიდან გამსხლტარი ღამე.

ნამს დაეცვარა წვივები სიზმრის

და უშენობის ხრიოკი მხარე.

ცა აეტანა სილურჯით კანკალს,

ვეღარ გაეთბო ფრთებით ნიბლიას.

მე ისევ მჭირდა ლამაზი დარდი

და სწორედ დარდით ვგავდი იღბლიანს.

 

 

 

პირველად

ყოველი დილა მზის აღდგომაა,

სული თვალს ახელს,

სასწაულს მოწმობს.

და მერამდენედ ვარ ბედნიერი

რომ ყველაფერი მიყვარს და მომწონს _

ჩიტის ხმა,

ფოთლის თრთოლვა და სხივი _

ბედნიერების შემსწრე და მნათე.

თენდება ისე, როგორც ოდესღაც

გავჩნდი და

ღმერთი პირველად ვნახე.   

 

     

 

პატიების დღე

ფარა გამებნა

და პატრონის რისხვისაგან,

ერთადერთი _ სიკვდილი მიხსნის!

მაგრამ სიკვდილს სადა სცალია:

ცოდვა-ბრალი აქვს ასაწონი,

ქვებზე _ საჯღაბნი,

საკურთხები, ლეგენდები,

ეჰ, რა ჩამოთვლის...

თანაც იქ მიდის,

სადაც არასდროს ელოდებიან,

მე, მომლოდინეს რას მესტუმრება...

თვალებით სიზმრის ხავსს ვეჭიდები.

სიზმარიც რა გალოკილი ძვალივითაა,

აღარც ფერი აქვს შერჩენილი,

აღარც _ სიმბოლო,

ვეღარ ხსნის ჩვენი მოწევნადის

სასახლის ურდულს.

უწინ მისნები, ქურუმები, ფარაონები

ეკითხებოდნენ ჭკუას, ღვთისმოსავს,

ახლა, ბებერი მეძავივით,

ერთი ღამის თავშესაფარს ითხოვს თვალებში.

ვიცი, მე ერთი ღამითაც რომ არ მესტუმრება,

რადგან სიზმარიც სიკვდილივით

იმასთან მიდის, ვინც არ ელის

და როცა არ ელის...

არც იმას მეტყვის,

სად გამებნა პატრონის ფარა,

რადგან იცის, რომ მე არც მეფე ვარ და არც ქურუმი,

რაიმედ მაინც რომ მიღირდეს მისი სიმართლე.

ქარს რომ ექროლა,

ხომ მოიტანდა, თუნდაც შორიდან, 

ერთი კრავის ხმას,

ხომ ჩემს ექოსაც მიაწვდენდა გაბნეულ ფარას,

მაგრამ ქარიც არ არის ახლა...

ახლა წვიმებიც, ცრემლდამშრალნი

სხედან უდაბნოს ოქროვან გვამთან,

ხსოვნის დარანებს გამოღწეულნი,

ელოდებიან მაცხოვრის მოსვლას,

რომ ვინც კი მოკვდა ლაზარეს მერე,

კვლავ აღადგინონ.

არადა, წვიმა რომ ყოფილიყო,

ქარიშხალი,

ჭექა-ქუხილი,

ვიტყოდი, ფარა დამიფრთხა-მეთქი...

ამ სიმშვიდეში თავის მართლება როგორ გავბედო?

ნეტავ ახლა მკვდარი მერქვას

და პატიების მოლოდინი არ მაცდუნებდეს.

სინანულში დაფვლა სულ სხვაა...

ვერც ბალახი მოგიყვება ამაზე და ვერც ბილილები.

ან რა უნდა თქვან,

მე ხომ კენჭიც არ მებადა, წყალში მესროლა და

მეთამაშა.

არც ბადე მქონდა,

არც  არგანი,

ფარაც გამებნა.

ისიც არ ვიცი, იყო მართლა თუ

ქვებზე, წყლისპირას,

უნანიებელ წარმოსახვას ვმწყემსავდი ჩემსას...

ანგელოსების ნამოსახლარს

ანგელოსების ნამოსახლარს

მუხლისთავამდე მოსდებია

სანთლები _

ცეცხლის ბილილები.

ნაბიჯს მიბორკავენ ალუბლები _

თითქოს კიდობანში მაცხოვარმა

თეთრი ნუკრის ფარა

შემორეკა.

`წვიმის უქმეა~ და გადიკარა,

ღრუბლები ფეხაკრეფით მიმოდიან.

ნისლის ჭინჭარია

ბილიკებზე.

სჯულმა არაფრობა ამიკრძალა,

ჩემი მარტოობის დაწურვა მსურს

ცარიელი სულის

საწნახელში.

წუხელ ღამეს ვხნავდი სხივის გუთნით,

მიწად ვყნოსავდი და

ბნელსა ვსვამდი.

მღვიძარებაში თუ დამესიზმრე.

ჩემი მარტოობის სტუმარი ვარ.

გარეთ გამოდის და მეგებება,

დები სიხარულით

მოტირიან.

ოთხი დღის მკვდარივით მორჩილი ვარ,

მაგრამ მეჩვენება, თითქოს ჩემში

არასდროს ესახლა

გაზაფხული.

ჩემმა სევდიანმა მაცხოვარმა იცის,

მარტოობის სტუმარი ვარ!

იცის, რომ სიჩუმის

მეშინია.

ხე კი არსად ჩანს

ოკეანის ცრემლებია აისბერგები.

კითხეთ თოლიებს ან თევზის გუნდებს,

გეტყვიან, რომ არასოდეს დაუნახავთ ამ წყლის ტირილი.

მე კი ასე არ გამომდის

ვერაფრით ვყინავ ჩემს ტკივილებს,

სულ ფეხმძიმე ვულკანივით ვარ,

და როცა ცეცხლის ფარვანებს ვაჩენ,

ირგვლივ ისეთი ნოყიერი ხდება მიწა, რომ

ზედ ვენახსა და ბაღს აშენებს ჭკვიანი გლეხი.

მსხმოიარობენ ზეთისხილის ხეები და

როგორც ჩვილი საკუთარ თითებს,

გატრუნული ვაკვირდები _

არსაიდან ამოზრდილი ტოტების ვარჯი

როგორღა გახდა ნეტავი ჩემი?

ვერც გამზომავ, რომ დამატოლო მეზობლის გოგოს.

სულ ვიფრქვევი და ვიფერფლები, სულ ცეცხლი ამდის.

იცით, რამდენჯერ მინატრია,

ვარდკაჭაჭების ტყუპისცალივით

განთიადის ლიტურგიების ლურჯი ნათება ავიკეცო,

როცა ძეძვივით გზაზე მგზავრი გამრავლდება,

ჰაერში _ ალხი,

წამოვკრიფო ხოლმე  სიცისფრე _  ჩემი ფარა ბეკეკოების

და გავუყუჩდე მდუმარების გრილ ჩეროებში

სიტყვის ნიავქარს,

რომ ვერავინ დაგვიბრალოს,

ვერვინ გვიპოვოს, რომ არავის ეძვირფასოს

ჩვენი ცეცხლის აცეტება, აბალახება.

ნეტა ვერავინ გამოგვარჩევდეს ასეთ წუთებში

იმ ხრიოკიდან, სადაც უთვლელი

გორაკი და ბორცვი და მთაა

და ღვთის სუნთქვის ჩქამიც არ ისმის,

მაგრამ იცი, რომ ჰა, საცაა

წამოიწყებს ჩიტი გალობას,

ხეს კი ვერ ხედავ…

სიცოცხლეს

ვერ გისწორფერე, ვერ გიყმე,

ვერ დაგიბრალე ვერც ძმისად,

ვერაფრით გავშინაურდი,

არც მოყვრის ვიყავ, არც _ მტრისა;

ხან სულს გაჭმევდი, ხანაც _ გულს,

ვერ კი გივსებდი მაგ ხონჩას,

მოვა სიკვდილი, გიკმარებს,

ხმელა პურივით გაგღოჯავს.

გგონია, არ გაგიმეტებს,

მტეს _ ხელებს მოგხვევს ღონიერს?..

რაღას მოჰკითხავ სიცოცხლეს,

ლექსზე რომ დაგიყოლიებს.

 

 

 

ქართლის გზაზე

გადაიმშვილდა ნისლი სილურჯემ,

მარადისობას ტოლივით შვენი,

საქართველოა შენი აკვანი,

შემოჭვირული ციური ენით.

ჯვრის მონასტრამდე ლოცვით ასული,

კაცი იყავ თუ სული მარტოდენ?

მესმის ფრესკების უხმო ჩურჩული,

მის მოსვლას როგორ დიდხანს ნატრობდნენ.

ლაჟვარდის გვარლი ვარდკაჭაჭებად

შემოალურჯდა მინდვრის უსტარებს.

ნეტავ ამ გზაზე ერთხელ თუ მაინც

ჩამოუვლია შოთა რუსთაველს?

 

დრო

მინდორი...

ლექსები

მამას ვეჭირე ხელში,

მახსოვს, გვეძახდა დედა შინიდან.

ყველაფერს ერქვა თავის სახელი

და ყველაფერი როგორ გვშვენოდა!

ახლაც მინდვრად ვარ, მარტო, და ვხედავ,

მოდის ნათლია _ დრო უსახელო,

ის არის მოწმე, ჩვილი სამყარო

პირველად თვალებს როგორ ახელდა.

მოდის ნათლია და სახელს არქმევს

ყველაფერს. ნათლავს სხივით ახლიდან,

დიდ სასახლეებს სულ პაწაწინა

ჭვირში მორგებულ სიტყვით გააღებს.

ვყურყუმალაობ დროის ემბაზში,

სხეული _ მიწის, სული _ ჰაერის,

ის ყველას ისეთ სახელს აჩუქებს,

რომელსაც არვინ არასდროს ელის.

მინდორში ისევ ვიხსენებ მამას,

თითქოს გვეძახის დედა სახლიდან,

ვიცი, ყველაფერს ირგვლივ სახელი

რომ დაერქმევა ისევ ახლიდან.

ყვავილს ვკრეფთ, ვისვრით წყაროში კენჭებს,

ჩრდილს ვეფარებით და ვიწყებთ გათვლას.

ვიცი, რომ მერე, ჩვენს მერე მოვა

ის დრო, რომელშიც ვიცხოვრებთ მართლა.

 

 

***

მე სულ შვილი ვარ, დედა სულ დედა,

ღმერთი _ სულ ღმერთი...

მაგრამ მაინც რაღაც იცვლება _

უფრო ხშირად ლოცულობს დედა.

 

 

შროშანების მონასტერში

ყვავებივით შეესია ღამე ლაჟვარდს...

შროშანების მონასტერში აღიკვეცა

დაი ჩემი

და ემთხვია საესავ ჯვარს.

იმ მონასტრის ეზოს გარეთ

დაბმულ კრავის საბელივით,

არც რაი ვარ,

ხან ფეხებში ვებლანდები სევდის ზვარაკს,

მიწაზე კი, იქნებ სულაც,

ამ სიცოცხლის საბელი ვარ...

შროშანების მონასტერში აღიკვეცა

დაი ჩემი.

 

 

 

 

ღამე უმზეო დღე არის

ღამე უმზეო დღე არის,

ათას საფიქრალს მოიტანს.

ცას მოსწყდა ერთი ვარსკვლავი,

მოსწყდა თუ... თავი მოიკლა.

გაიყოლია სამყაროს

მარტოსულობის დარდები.

იქნება სწორედ ეგ იყო

ჩემი ბედ-იღბლის ამკლები.

 

სხვა არაფრისთვის

გამოვიზამთრე ჩიტის ნანებით,

გავხდი დობილი უძინარ ნაძვის.

ბალახის მწვანე მინანქრიანი

ზამთრის თეთრი

და მჭვირვალე ხნარცვი

მზის აკვანი რომ ყოფილა

თურმე,

ნაძვებო,

რატომ აქამდე არ თქვით?

 

გამოვიზამთრე და ახლა ვიცი

უფრო ბევრი რამ,

სამყაროვ, შენზე.

გბაძავ და ვცდილობ,

რომ მეც შენსავით

სიკვდილით გავხდე

სიცოცხლის შემძლე.

 

ვხვდები, რომ

ცაზე არ ნათობს მხოლოდ

მზე _

მკერდზე უფლის წილად გინთია,

რომ მოჟივჟივე ბეღურაც _ ზამთრის

ანგელოსების ხმა და ფიქრია.

 

გამოვიზამთრე

და იმედებით გადამწვანებულ

ჩემს თვალთა თაღებს

სხვა არაფრისთვის _

შენს საყურებლად

უფალი ფრთხილად

და ფართოდ აღებს.

 

ჭიამაია

ნინო სადღობელაშვილს

მე ვარ წითელი ჭიამაია,

ხელისგულზე რომ დაგიფრინდა.

ისე დაბინდდა,

გზას ვერ ვიგნებ.

არც დარის რამე გამეგება,

არც ავდარისა...

თეთრი მთვარეც

ანგელოსის პეშვი მგონია,

შენ ერთმა მაინც არ დამაძალო

მე გაფრენა

ჩასული მზისკენ.

ნუ მომატყუებ,

რომ მაპოვნინებ

დაკარგულ დედას.

ჩემს წითელ ფრთებში ქრისტეს სისხლია.

ასე დავეშვი მაშინაც ძელზე.

ტიროდა დედა

და რა ვიცოდი,

რომ წითელ ფრთებზე შავი ხალები _

საფლავები _ აყვავდებოდნენ.

წვიმდა და ქუხდა.

როგორ მინდოდა

იმ ხელისგულზე ღამის გათევა.

სისხლის წვეთები ჩემი და-ძმა

რატომ მეგონა?

ცეცხლში ცვიოდნენ   

პაწაწინა ანგელოსები...

იმ დღის მერე

აღარ მინახავს აღარსად დედა.

ვერ მაპოვნინებ...

ნურც მესამე დღეს დამპირდები

ქრისტეს აღდგომას.

მე მისი სისხლის

სამი წვეთი გამოვიყოლე.

ფრთებით დამაქვს,

რომ დავუბრუნო,

ვერ კი ვპოულობ...

ალბათ დღესაც ვერ გავიგონებ,

როგორ ააფრენს ანგელოსის ხმა

ჩემი ფრთების

წითელ ხსოვნას

ხელისგულიდან:

`ჭიავ, ჭიავ, მაპოვნინე,

მე შენ ქრისტეს გაპოვნინებ!~

დაე, მეგონოს

ეს ხელისგული ჩემი სამარე

და ჩავიძინო

აქვე, ყვავილში _

სიზმარმღვიძარე

ღმერთის თვალებში

სამი წვეთი სისხლის ამარა...

ოღონდ მადროვე,

თუნდ ერთი ღამე,

ქრისტეს ლოდინში,

შენს ხელისგულზე

მაძინე ტკბილად.

     

დედები ადრე დგებიან დილით   

დედები ადრე დგებიან დილით.

ხურდა ფულივით ეძებენ საქმეს,

რომ გაამართლონ უსიზმრო ძილი,

დაღლილ თვალებს რომ ვერაფრით აგნებს.

დედები ადრე დგებიან დილით,

აღებენ ცას და ორპირში დგანან,

ანიავებენ დასაფქვავ ტკივილს

და მოჩვენებებს მიჰგვანან თავად.

დედებმა ზუსტად იციან ისიც,

რომ მარტოობა დააქვთ მუცლებით,

და არ აჩენენ ქმარ-შვილის შიშით

და სიკვდილამდე უხმოდ უძლებენ.

თეთრი იის რძე დასდით კერტიდან,

საბრალო დედებს ცრემლებიც რძის სდით,

ცეცხლი გადმოდის მათი მკერდიდან

ტკივილებისგან გულები მისდით.

დედებს ყველაზე მეტად სწამთ ღმერთის,

ყველაზე მეტი ცოდვების გამოც.

ფსალმუნებივით კითხულობს ქმარი

იმათი თბილი სხეულის კანონს.

არც ასაკი აქვთ წლებით მოფენილთ,

შემოიხვევენ გრიგალს ლოდივით,

ზედ დაიდგამენ სახლის ობელისკს,

უღალატობით შუბლს იბლონდავენ.

დედის ფიქრების გაფოთლავს სურო

სამყაროს, მაგრამ არ იცის არვინ,

რატომ დგებიან დედები ადრე

და ლექსებს წერენ ჩუმად და მალვით.

დედები ადრე დგებიან დილით.

სიყვარულის და ომის ბატონებს

არ უყვართ ხოლმე დედების ძილი,

როგორც სიმშვიდე _ ვნების ფანტომებს.

ბედნიერების ალღო აქვთ მაინც,

ძელქვებად დგანან სამყაროს ბაღში

და სიკვდილამდე ელიან რაინდს,

ვისგანაც სურთ, რომ გაუჩნდეთ ბავშვი.

და იქცნენ დედად, ბოლოს და ბოლოს,

და დაილიოს მდინარეც ზღვასთან.

რად ეჩვენებათ დედებს, რომ მათი

ბედნიერება დარჩა სულ სხვასთან?

ნაბიჯს თამამად ადგამენ მაინც,

ზოგი ზეცაში ფრენასაც ბედავს.

კაცს ეგონება, ღმერთს უთანხმებენ

ცხად-სიზმრის ყველა წვრილმანს და დეტალს.

დედები ადრე დგებიან დილით,

ხურდა ფულივით ეძებენ საქმეს.

დედობისათვის არც ახსოვთ, თითქოს,

მთელი ცხოვრება რა უცებ დათმეს.

აფათურებენ დაძარღვულ ხელებს,

რომ მიაკვლიონ გულს თავის თავში.

საკუთარ თვალთა ნათელზე წერენ

ბნელშიც, გრიგალშიც, ომებშიც, დარშიც.

ქვები

მიწის წიაღში ქვის მარცვალი ჩაუპნევიათ.

კარგა ხანია, ამ ქვებს მზე ათბობს,

კარგა ხანია, აწვიმს და ათოვს,

მაგრამ არა და არ ეზრდებათ ფესვები ლოდებს,

არ ღვივდებიან.

თითქოს უჟამო მარადისობა მიაბარეს და დაარწმუნეს,

რომ ადვილია და უმჯობესი ქვად არსებობა.

რომ შეიძლება

იყვავილო და იფერადო გარედან შიგნით,

რომ უბგერო ხმა მიაწვდინო სამყაროს საზღვრებს.

წყალი კი მიდის, მიჩხრიალებს, მიედინება...

შუაღამისას თუ ჩაიძინებს,

სიკვდილივით უსიზმარო ექნება ძილი,

რადგან ირეკლავს ცხოვრებას და წამსუმალ გარბის,

არ შეუძლია, გაგიღოს გული,

გაგიზიაროს სიხარული ან გასაჭირი.

ზღვებისაკენ მიეჩქარება,

ზღვებიდან ხომ ადვილია მოხვედრა ცაში...

და თუ მაინც დაიმორჩილე,

უმალ ჭურჭლის ფორმას მიიღებს,

დადუმდება, გაფერმკრთალდება.

გაქრება მისი კალაპოტის სანდლიანი

ფეხის ხმა და აურზაური.

ქვები რჩებიან ფეხმოუცვლელნი და მდუმარენი.

სამყაროს ერთგულ ჯარისკაცებად  რჩებიან ქვები.

მათი სხეული შუბსაც ისხლეტს,

ტყვიასაც, ცრემლსაც,

არც წვიმით და არც მზის ხვატით არა დნებიან.

მათ უსისხლო სიცოცხლის მადლი ებოძათ ქვეყნად.

ათასგვარი სნების მალამოდ გადაექცათ გაძლების ნიჭი,

ცივი ცეცხლი უკრთით თვალებში,

დაჟინებით გვიყურებენ და მოელიან,

როდის ვიგრძნობთ მათი სულის ძახილს და სითბოს,

როდის ვირწმუნებთ მათ ერთგულებას

და ჩვენიანად ვაღიარებთ

წყლის ჩხრიალით დაყრუებულნი.

ნუ გეგონება, წყალი შიგნითაც იგივეა,

რაც ზედაპირზე,

სარკესავით _ სულის სიღრმე არ გააჩნია,

არ ინდობა მაინც ბოლომდე.

უცხოა წყლისთვის რწმენით ტანჯვის იდუმალება,

უცხოა მისთვის ქვათა ენა, ლოდების ენა.

მაგრამ წყალიც გუმანით ხვდება,

რომ ბოლოს მაინც უმჯობესია

ქვის მძიმე სხეულს ჩამოაყრდნოს თავი დაღლილმა

და ნაპირი შემოიკეთოს,

თუნდაც დროებით...

ქვას შეუძლია შექმნას სამშობლო,

წყალი კი მიდის, მიედინება, საკუთარი ჩხრიალი უყვარს,

უკან არასდროს მოიხედავს, გაქცევაზე უჭირავს თვალი,

რადგან შიში აქვს თანდაყოლილი

დაბერების, დაჭაობების.

ყრმასავით რომ ჩაიწვინოს ხელში ლოტოსი,

არაფერი ეშველება,

მყვართა ტაძრად გადაექცევა ლურჯი წიაღი.

ქვებს კი არასდროს უწერიათ დაჭაობება.

ულპოველი არის ქვის სული!

ბერულია ერთგულება ქვისა და ლოდის.

მზის დატოვებულ ღამის სითბოს ინთებენ სულში.

ვარსკვლავებიც მხოლოდ ქვებია,

ებგურივით ჩამდგარნი მწკრივად.

თუმცა არიან ისეთებიც,

ცრემლივით რომ ჩამოწყდებიან უძირო კოსმოსს...

რაც უნდა ითქვას, წყალი ხმაურობს,

ქვა მდუმარებს აქაც და იქაც.

ამიტომაც ქვას არგუნეს, ერქვას სამანი,

ამიტომაც დაიმსახურა საფლავზე დგომა

მეთვალყურედ სიკვდილ_სიცოცხლის!

წყალი კი მიდის, მიდის, მიდის, მიედინება.

რა ლეგენდები აღარ დადის ამ წყლის ძალაზე _

მაცოცხლებელზე, დამანგრეველზე,

რის სიმბოლოდ აღარ იქცა

ზღვა, ჭა, მდინარე...

მიწიდან ცამდე მოგზაურობს წყლის მოციქული,

მაგრამ სიცოცხლეც და სიკვდილიც

ქვას ებარება.

მხოლოდ ქვის კვარცხლბეკს შეუძლია

კერპთა ზიდვა ჟამიდან ჟამში.

ათიოდე მცნება, რომელიც

კაცის გულმა დღემდე ვერაფრით

დაიმახსოვრა,

ქვამ დაიწერა თავის გულზე და შეინახა.

წყალი კი მიდის,

მიჩხრიალებს,

თავდაღმართში მიედინება.

რომც შეეცადო, ვერც წააწერ მის

ჩქერს და ტალღას

სიტყვებს, რომელიც ყველა ენაზე

გამოითქმის თავისებურად:

ღმერთი, ირემი, კაცი, ცხენი,

მზე, ქალი, ბავშვი...

ქვაზე ხატია ეს ყველაფერი.

ქვამ კარგად იცის, რაა ცხოვრება.

ქვის მელნითაა ამოკაწრული

კაცთა მოდგმის ისტორია ქაოსის ფრთაზე.

წყალი კი მიდის, მიიჩქარის

უცხო მგზავრივით.

გინახავთ სადმე ოკეანის ან ტბის ნატეხი?

გინახავთ სადმე ფშანის, ლეშხის ან ცვრის ეტრატი?

დედოფალთან დამარხული ცისკრული ნიჟი?

ცრემლი ან ნამი _ პალიმფსესტივით გადაწერილი?

ვერც ნახავთ, რადგან თავისი აქვს წყალს გზა-სავალი,

არც გეკითხება, რატომ გინდა, ხანდახან

კაცს, თავი დაიხრჩო

და წყლის დინებას გაატანო სიცოცხლე შენი.

ქვას ხომ ამას ვერასოდეს აკადრებ და ვერ გაუბედავ,

როცა მიწად გადაიქცევა ჩვენი სხეული,

მხოლოდ მაშინ გაგვიცხადდება

საიდუმლო ქვაობრიობის,

მხოლოდ მაშინ გვეცოდინება,

რისგან იცავს სამყაროს ჯვარი _

გაფოთლილი დედამიწის ქვა-ავგაროზი.

მანამდე კი სულ იქნება ქვა მდუმარე და

წყალი ღამით ჩაძინებული,მაგრამ ჩხრიალა.

სულ, გამუდმებით შეგვაწუხებს

ფიქრი იმაზე,

რად დაისაჯნენ ეს ლოდები სულარსებობით,

რატომ არ ერგოთ სიხარული

გარდაცვალების?

იქნებ ქვები თესლი არის მარადისობის,

ციდან მიწაში ჩამოპნეული?

მსგავსად სულისა,

დროც მანამდე იქნება ასე მოუხელთები,

უპასუხო და უსასრულო,

სანამ მიწაში არ გადგამთ ფესვებს,

არ გაღვივდებით,

ქვებო,

ლოდებო...

 

რკილივით, უხმოდ

არ შეტყობია სულს არაფერი.

მისთვის ჩუქურთმა იყო ტკივილი.

ფანჯრებთან ცვივა მზის ანაბელი _

შეშლილ ლაჟვარდის უხმო კივილი.

შემომასკდება დარდი ჭიატით.

ამანთებს მნათე უხილველ კვესით.

გამივლის სულში სევდის ჭია და

რკილივით უხმოდ დამცვივა ლექსი.

 

 

 

 

 

მე სამ თითს შევკრავ

მე სამ თითს შევკრავ

პირჯვრისათვის,

ღმერთის სახებად

და შიგ მოქცეულს _

ზეთისხილის რტოს

ვამსგავსებ _ კალამს.

არახილულის და ხილულის

საზღვარზე ვდგები

და ვგრძნობ,

უფალი

არც თუ ისე ბევრ რამეს მალავს.

 

რა ვუთხრათ შვილებს?

რა ვუთხრათ შვილებს,

როცა ომიდან დავბრუნდებით,

როცა მშვიდობიდანაც დავბრუნდებით,

როცა სიკვდილიდანაც დავბრუნდებით,

რას ვეტყვით შვილებს,

ყველგან სიყვარულს ვეძებდით

და ვერსად ვიპოვეთ,

თავისუფლებას ვეძებდით და

მონობაში მივაკვლიეთო?

ბედნიერებას ვეტრფოდით და

უბედურებაზე ვიქორწინეთო?

რას ვეტყვით შვილებს,

ვერ ვიპოვეთო ღმერთი ცაში,

სახლი _ მიწაზე,

შემოგვერღვაო ჰორიზონტები,

ვერ დავიცავით სიმყუდროვე

ჩვენი ტაძრების?

რას ვეტყვით შვილებს,

რისთვის გაჩენდით? _

თქვენს ჩვილ სულებზე

რომ ვმდგარიყავით,

როგორც კიბის საფეხურებზე,

და გვეხოხა ზევით, ცისაკენ

და მაინც მიწა გვფარებოდა თავზე

საბრალოთ.

აჰა, ტანჯვა _ თქვენი ბეთლემი,

თავად შვით ღმერთი, 

რომელიც თქვენი ტოლი იქნება,

უფრო მეტად დაგიდგებათ

მხარში დაღლილებს.

 

ბალახში რომ დანანაობს

ბალახში რომ დანანაობს

ნელა ნინველა ნიავი,

სანამ ფრთას გაშლის ქარებად,

ჩემივე სულის ზიარი,

ნუ დააფეთებ, ყვავილო,

აგრემც იქნები მზიანი,

ვინ იცის, აღარც მობრუნდეს,

ბედი აქვს შორიგზიანი,

შენ აქ დარჩები, რა გიშავს,

ნამი აგივსებს უბესო,

ეგ კი, ქარია მარტოკა _

უსახლკარო და უფესვო.

 

 

 

 

ბაბუაწვერა

თუ მართლა

ღმერთი ხარ, სიყვარულო,

რაღატომ გავხარ

ბაბუაწვერას?

რა ვქნა, მითხარი,

რით დაგიფარო,

ნიავის ერთი შემობერვაც

თუ ასე გცელავს,

გულის გრიგალს

როგორ გაუძლებ?

 

 

ხმელი ფოთლები

წამოსდებია მთვარის ხორგს ბინდი,

ჩაგუბებულა თვალებში მღვრიედ.

ცის იაკინთზე, დღეს რომ მაჩუქე,

ლექსის მარცვლები ჩამოვამსხვრიე.

წახვედი...

ლექსები

გული გამოგედევნა,

როგორც მშიერი, პატარა ლეკვი,

ხეთა ტოტებზე ავარდა ქარი,

ქუჩა აიკლო ზარების რეკვით

და ფოთოლ-ფოთოლ ჩამომწყდა სულზე,

მზის ხსოვნასავით,  შენი სახება,

ვატყობდი ღრუბლებს, რომ აღარ სურდათ

ზეცის სილურჯის ჩემთვის გამხელა.

საით გარბოდნენ ნატვრის ხეები

ოცნების ჭრელი ჭინჭების მარშით?

შორს, ოქროს თევზის ფარფლებივითღა

ბზინავდნენ ხმელი ფოთლები ქარში.

 

 

 

 

თითქოს უჩემოდ ვერ იფერადებს

მე ნაზამთრალზე

ვით ზიარებას,

ყველა გაზაფხულს ისე მოველი.

თითქოს ბალახი ვიყო პატარა,

მზისა და მიწის ცრემლით სოველი.

თითქოს უჩემოდ ვერ იფერადებს

ეს ღაღანა და ჭრელი სოფელი.

 

სიზმარი აღმოსავლეთზე

მესიზმრა, ჩემს ქოხში მესტუმრა ხელმწიფე.

ავფორიაქდი.

ვარდის ფურცელი არ მქონდა და

რა დამეფინა?

ქვის სკამზე დავსვი,

ჩაი მივართვი, სურნელოვანი.

ვიცი, ტყუილად რომ არ სტუმრობს მეფე მდაბიოს.

რა უნდა ნეტავ?

მომავალს თუ წარსულს წაიღებს,

სიზმარს თუ ცხადს მთხოვს?

ჩემმა პატარა მუხამ მოხიბლა,

მუხამ, რომელსაც არსაიდან არ ჰქონდა   ჩრდილი.

ჰაიკუ ვთქვი

(ჩემს წინაპრებს უყვარდათ ხოლმე

მეფეებთან ლექსით ბაასი).

_ ჰაიკუ ხომ პოეზიის ბონსაიაო! _ ბრძანა მეფურად

და კიდევ ერთხელ გახედა მუხას.

ამ პატარა ხის ტოტებში

არწივი ბუდეს ვერ გაიკეთებს,

ვერც ჭრელი გველი ჩაიბუდებს იმის ფესვებში,

ვერც იმის ჩეროს შეეფარება

დაღლილი მგზავრი.

მაგრამ ბონსაის იდუმალება ადამიანს გაახსენებს,

ღვთის ნებას რომ დათმენა უნდა!

რომ `სიდიადე სიმცირეშია~!

მერე მეფის სკამს ხავსი მოედო

და აკაციად გადაიქცა პატარა მუხა.

შიშისაგან გამომეღვიძა.

მთის მწვერვალებზე მოჩანდა თოვლი,

ჩემი წინაპრის თვალით ნანახი.

ბავშვს გადავხედე.

მშვიდად ეძინა თავისსავე ლოყებში ჩაფლულს

და ეტყობოდა,

რომ სიზმარში არ ხედავდა პატარა მეფეს,

რომელსაც მისთვის სათამაშოს წართმევა სურდა.

დედას რომ შვილის სიზმრების ნახვა მაინც შეეძლოს...

მაგრამ ანგელოზს უფრო ნახავ,

ვიდრე შენი შვილების სიზმრებს!

სანამ ქუსლით გიჭირავს შვილი და ამზეურებ,

არ დაგავიწყდეს ერთი ჰოკუ მაინც გააწყო

და ბონსაის ბონსაი უთხრა თამაშ-თამაშით:

`მზემ დაიძინა, ჩვენც დავიძინოთ.

ხვალ ვითამაშოთ

მინდორში, ჰო, კუ!~

არასოდეს დაგიფასდება ეს შრომა, მაგრამ

ბედნიერი იქნება შვილი _

დედის ხელნაწერს ნახავს იგი ასი წლის მერე

და კიდევ ერთხელ დაეძინება მშვიდად,

რადგანაც,

პატარა მეფე ვეღარ წაართმევს

სათამაშოს სიზმარში მოხუცს.

წინაპრები ახერხებდნენ ამას მშვენივრად

და გმირობას მარტო ომში არ ჩადიოდნენ.

`აი ია,~ _ აი ასეთ გასაოცარ ჰაიკუს ქმნიდნენ.

აღარაფერი დაწერილა

აღმოსავლეთში ამაზე კარგი.

`მზე ამოდიოდა, მთვარე ჩადიოდა,~ და

ტიანშანის ,,მთების შვილი,~

`ნაცარა ჩიტს,~ ეკითხებოდა: `ვის უგალობო?~

`შენო, პატარავ! ~ _ და ბედნიერად ცხოვრობდა ხალხი.

ყოველ ცისმარე რწყავდა ბაღს და ელოდებოდა,

`დიდი ხე რომ პაწაწინა ყლორტისაგან ამოზრდილიყო~.

ჟამიც კაცივით ბერდება თურმე

და მშვიდობას,

ომის ნანებით მოძლიერებულს,

გაუვიდა ყავლი და გაცვდა.

ახალი დრო კი ახალ მთვარეს ჰგავს,

მოიყოლებს ხოლმე ქარაშოტს

და დღეში შვიდგზის

გადაგარხევს, ლერწამივით,

წარსულსა და მომავალს შორის.

აღარ იცი, საითაა უმჯობესი ფეხის გადადგმა,

აგერევა ერთმანეთში

აღმოსავლეთი და დასავლეთი,

ცა და მიწა,

და ერთ ადგილზე დაჭაობდები.

მყვართა ყიყინის ხმად იქცევა

ლექსებისთვის შექმნილი ენაც.

შვილი გაიზარდა, დედა მოხუცდა

თვალებზე ლიბრად

შვილის ცხოვრება გადაეფარა.

ჰოდა, ასეა ჩემი ქვეყანაც,

სამშობლო რომ ჰქვია სახელად.

მის თვალებსაც ჩვენი ცხოვრების ცოდვა-

მადლი გადაჰფარვია.

დაბრმავებული თვალი კი ხედავს,

სიზმრებს ხედავს, საუბედუროდ,

მხოლოდ სიზმრებს,

ცხადის ერთი ორგინალიც რომ არ აქვთ და

აღარც ექნებათ.

სხვის ქვეყნებს რომ ასე გამძლე სახელები

დაარქვა ღმერთმა,

რაღა ჩემსას ჰქვია `სამშობლო~?!

რაღა ჩემს მიწას ყლაპავს ხარბად ყველა გამვლელი?

ან სისხლის გემოს რატომ ვერ გრძნობენ

ან ძვლებით რატომ არ იხრჩობიან?

შეიშმუშნა ბავშვი... ვაკოცე.

მაპატიე, ჩემო პატარავ,

დამავიწყდა, რომ

ღრმად ჩაძინებულ გონებასაც აფხიზლებს ლექსი,

რაგინდ დუქნად ექცეს მამული.

ნანა, ნანა, დაიძინე დედის იმედო,

ბევრს ვილოცებ, რომ ეს სამყარო

არასოდეს მოგეჩვენოს შენზე პატარა.

ნანა, ნანა, დახუჭე თვალი,

არ წაიღოს შენი სიზმარი ხელმწიფის შვილმა.

თორემ უსიზმროდ გაზრდილმა კაცმა

როგორ გაიგნოს გზა სამყაროში?

როგორ იფრინოს,

როგორ დაეცეს უმტკივნეულოდ,

იყვიროს უხმოდ,

გარდაცვლილებს ელაპარაკოს

და წინასწარ გარდაიცვალოს,

რომ ყოველი გათენება და მზის ამოსვლა

დაბადება იყოს მისი, იმედიანი!

მეც ჩამეძინა.

დედას ხომ ხშირად ეძინება თავის ნამღერ იავნანაზე,

როგორც პროგრესს _ რევოლუციურ შეძახილებზე.

განმიახლდა მეწამული სიზმრების ხილვა:

ვიზრდებოდით მეც,

ბავშვიც,

ჰოკუც...

თითქოს იგი ბალადად იქცა და დაერქვა

`ვეფხისა და მოყმის ბალადა~.

მერე პოემად გადაიქცა და დაერქვა

უფალივით მარადი სიტყვა

`ვეფხისტყაოსანი~…

სამყარო კი პატარავდებოდა, ილეოდა

და შიშმა, რომელმაც კიდევ ერთხელ გამომაღვიძა,

ვეფხვის თვალებით გახედა ღამეს.

ბავშვს კარგად ჰქონდა დასწავლილი `აი ია~ და

მშვიდად ეძინა.

ეძინა მამას, რადგან იცოდა,

`რომ არ გაცვლიდა სამშობლოს

სხვა ქვეყნის სამოთხეზედა~,

მხოლოდ მე მეშინოდა,

რადგან ვგრძნობდი, რომ

არ ეძინა ხელმწიფეს და ფიქრობდა,

როგორ გამოეყვანა სამშობლოს ბონსაი...

აგერ, წელიწადია

ნელი ქუთათელაძის ხსოვნას

 

ვერცხლის ცისკარს სიანცე შეჰპარვია ცხონებად.

აგერ, წელიწადია, არ ყოფილა ივლისი.

ეს ლექსებიც მეყოფა, სანატრელო, ცოდვებად,

რომ მიყვარდი, ვიცი რომ, არ დამსჯიან       იმისთვის.

აგერ წელიწადია, არ ყოფილა აგვისტო.

იწყებიან მზის ჩასვლის მეწამული წირვები.

თუ მივაგნებთ, სად არის ჩვენი სულის სამკვიდრო,

ძველთაძველი წყევლითაც აღარ    გავიწირებით.

გიწილადებ ჩემეულ სევდასა და კაეშანს,

ვერაფრით დავეხსნები შენს ოქროვან ხსენებას

და თუ ერთი სიზმარიც სულის მანას აეშვა,

ჩამითვალე სიცოცხლე მარადიულ ჩვენებად.

მინდა, გიაღსარებო ჩემი გულის სოფელი,

შენმა შენანიებამ შვების ტანჯვით შემამკოს.

მსურს, ასფალტით დათალხულ ქალაქების ობელისკს

ჩვენი ყრმობის მინდვრების პანაშვიდი ემართოს.

ეჰ, სადღაა ამ ქვეყნად სიყვარული სამყოფი,

უმალ დაგაღერებენ საუკუნის კარაბინს,

აგერ წელიწადია, შევეგუე არყოფნას,

სიკვდილი თუ მიმყვება ჯოჯოხეთის კარამდის.

თორემ ჩემი ნაქები, ინაზება სიცოცხლე,

სიტყვასაც არ შემაწევს, ისე გამინაპირებს.

აგერ, წელიწადია, ჩამომხმარი მზის ოლე

დგას და აყვავილებას თითქოს აღარც აპირებს.

სტრიქონების ფშანებში განათლული ზმანება

მენანება, ღმერთმანი, რომ არასდროს გაცხადდეს.

პოეზია ლოცულობს ქაოსების სამებას

და სამოთხის სამართალს ტევს ღმერთიდან კაცამდე.

როგორ შემოგაჩვიო ამ უხაო ნაკრძალებს,

როგორ შეგასმენინო უდროობის ვედრება?

აგერ, წელიწადია, სიყვარული აკრძალეს,

შენი გულის ბეთლემიც ხომ არ გამონელდება?

გაიქარვებს შეშლილი შემოდგომა ტაროსებს,

ვერაფრით დავეხსნები შენს ოქროვან ხსენებას.

როცა ცის ზედაშეთი სიყვარული დალოცეს,

იმ წამიდან სულს მისი სვე-ბედობა ენება.

აგერ, წელიწადია, არ ყოფილა ზაფხული,

ნათლის მოვი მოისხეს მზეთა აისბერგებმა,

შემომცქერის თვალებში ლექსი – ჩემი მსახური,

იცის, ოცნებებიდან ცხადიც რომ არ ერგება.

იცის, ჩასაფრებია სადღაც ტყვია წერტილის,

ცრემლის ვენეციები მოიხილოს ეგება,

მესიზმრა თუ ეს ლექსიც, როგორც თეთრი შროშანი,

სიცოცხლეზე სიკვდილის ავგაროზად გვეკეთა?

 

დღის ცაზე

დღის ცაზე ხედავ ვარსკვლავებს,

ხედავ, ომი აქვს სიყვარულს.

სულს და ხორცს ვეღარც ანსხვავებ,

დარდი ფეტვივით გიყრია.

უნდა მოასწრო იმ დღემდე,

და მზიდან გამოარჩიო.

თავსაც არ უნდა იმხელდე,

სიტყვებიც ხელით არწიო.

დღეები მუცლით ატარო,

რომ შვა უთვალავ არსებად,

და ბედისწერის მატადორს

მზერით დაუდნო ისრები.

შუაღამის მზეს აფიცხო

ვნება, მარადი, უბიწო,

გულს თრთოლვა რომ არ გაუცვდა,

სიკვდილსაც უნდა უფიცო.

რომ აღარავის ეუწყოს

შენი მარტვილი ტრფიალით

ეს მერამდენედ, რა ურცხვად

ბრუნდები გულის რბევიდან.

სულეთის გზებსაც ეჩვევი,

ტკივილი გიყვავილდება,

ფრენენ სიკვდილის მერცხლები

და ვნების დარიც გრილდება.

ო, ჩემო სიტყვის მეუფევ,

ამდენ ამბებად მაპნიე,

შენ ფიქრის ტყეებს, გრძნეულებს,

ვნების ჭინჭებს რომ ვაბნევდი.

რომ გზა მენიშნა, ფარულად,

ვისაც ველოდი ჩემ ომში,

ვტიროდი მხიარულებას

ცრემლით ვავსებდი ძველ ორშიმს.

რომ მქონებოდა მასპინძელს

ღვინოც, თაფლიც და მახვილიც.

დამედო შენ საპირწონედ

ეს სიყვარულის გამხელა.

მე სიმარტოვის ჯვარცმა ვარ,

(და სულ ცის გახსნას ველოდი),

ჩემს ხელში ისიც გაწამდა,

ორთავესი თქვით შენდობა.

ვარსკვლავების ტყეებში

ვარსკვლავების ტყეებში ვპოვე თავშესაფარი,

არარსებულ მარადში მსურდა, მანქარდეია!

არ მინდა, რომ მჯეროდეს, სიკვდილიც და სიცოცხლეც

ნისლეულთა სკნელებში უხმოდ განქარდებიან.

სად გინდა, რომ გადარჩე, სული დაინარჩუნო,

სად დამალო ეს წუთი _ საიდუმლო ბარათი?

ვერც დუმილი გიშველის, ნუღა ესათუთები,

არც სიტყვაა, ცასავით, უპირობოდ მარადი.

გაუხსნელი სამარის დიდი დღესასწაულის

ძნელი არის ზეცამდე მარტოდმარტო ატანა.

ვარსკვლავების ტყეებში ვპოვე თავშესაფარი,

რადგან უსასრულობის გეშინია პატარას.

ბევრჯერ მოხვალ ჯერ კიდევ, ჯერ ვერ ჰპოვე ალაგი,

სადაც სული სიმშვიდით განიმქვრევა არარად,

რაც სიზმარში იხილე, სხვა მხარეში არსებობს,

არც სიტყვის კიდობანი წაედება არარატს.

განსაცდელის ზვირთები არ ჩადგება ზღვათაშინ,

ეს მარადი წარღვნაა და მარადი გრიგალი.

არსებობას უარჰყოფ, რათა სულ იარსებო

და ვერ ახსნა ვერასდროს არსებობის იგავი.

ვარსკვლავების ტყეებში ვპოვე თავშესაფარი

და ცის ცეცხლი ვატარე სულით მუნჯმა ყარიბმა,

რომ გადვურჩი ამ ზვირთებს, რომ ნამდვილად ვიყავი,

ეს ლექსი თუ დარჩება ჩემი სიზმრის ალიბად.

თორემ სიკვდილ-სიცოცხლის მომრღვევია ჯებირი,

სულიც გულსუწადინოდ უკვდავებას ითევდა.

შეზელილი ტალახი სულზე ისე შემახმა,

თითქოს მზიანი მკერდი გაუქვავდა დიდ დედას.

და არ გინდა, ირწმუნო შენი წილი წყალობა

მხოლოდ ტკივილიანი იმედი და ფიქრია...

ვარსკვლავების ტყეებში ვპოვე თავშესაფარი,

მაგრამ მაინც, ოდესმე, ისევ მიწას მიმგვრიან.

ცის სიმარტოვე

დილაადრიან მოაკითხავენ

შენი ჩიტები ჩემს მონატრებას.

აჭიკჭიკდება ბაღი, დაღლილი,

გადაიზნიქავს წელს სიმარტოვე.

გადაიყოლებს ჩემი სიზმარიც

დღის მირაჟისკენ ღამის კენწეროს.

ესეც ბედია, მთელი სიცოცხლე

რომ სიყვარულის ჯვარი გეწეროს.

ქარის ექოში შენს ხმას დავეძებ

გაფაციცებით, ყველას ვაჩუმებ.

გამოგვაკერეს ავგაროზივით

ჩვენ ერთმანეთის სიზმრის სარჩულებს.

აღარც ვაჩნივარ ცხადის ქალაქებს,

როგორც დღეს _ თეთრი მთვარის ფრანები.

სიყვარულს თავიც კი მოვაბეზრე

ბედნიერების გადაბრალებით.

ან რად მინდოდა, ოდესღაც ღვთისგან

სიხარულივით რომ ვინათხოვრე

ყველაზე დიდი და სევდიანი

უსიყვარულო ცის სიმარტოვე.

 

 

 

ჩიტის ბუდეში

შემოგეჩვიე,

როგორც ბალახი მზის სხივს,

მერე ჩავიწვი,

როგორც მზის სხივზე _ თივა.

ახლა მშვიდად ვარ,

ჩიტის ბუდეში ვწევარ

და უშენობა

სიყვარულივით მტკივა.

 

ჩემო ბეღურავ

ჩემო ბეღურავ,

შენი სამშობლო მწვანე ნაძვია,

მთელი ზამთარი

სიცოცხლე რომ სტუმრად გაწვია.

ჩემო ბეღურავ,

ნაძვმა იცის შენი ნაღველი,

შენც მაგ წიწვების

სიზმრების ხარ ალბათ მნახველი.

ჩემო ბეღურავ,

შენი სამშობლო მწვანე ნაძვია,

ჩემი _ ეს მიწა,

შენი ნაძვის ფესვს რომ აცვია.

ამ სასწაული მიწის სამშობლო

ეს ლურჯი ცაა,

გაშალე ფრთები, ჩემო ბეღურავ,

ცა ჩვენიცაა.

ამ ცის სამშობლო

სამყაროა, მთელი სამყარო,

იმღერე ახლა,

სხვა რა გითხრა, რაღა გახარო.

და იმ სამყაროს

ერთი დიდი სამშობლო ღმერთობს.

ჩემო ბეღურავ,

იმ ღმერთითაა,

რომ ვერთადერთობთ!

 

სულ გზაო და მხედარო

ჩემო დაუსაბამო,

მოუთვლელო და მოულეველო,

მარადიული ქორწილის ნეფევ

და მარადიული ომის მებრძოლო,

სულ ტანჯვით ამაღლებულო,

სულ მარცხით გამარჯვებულო,

სულ სიმცირით განდიდებულო,

მადლგაუქრობელო,

სულ გზაო და მხედარო,

სულ შეუძლებლის შემძლებელო,

უკირქვოდ მაშენებელო,

სულ უხრწნელო,

სულ სიყვარულო,

უძლურთ იმედო, სნეულთ მკურნალო,

მართალგზით მავალო,

მე ხომ რუსთაველი არ ვარ,

სიტყვა გითხრა და დაგიტიოს.

მე ხომ მოდრეკილი არ ვარ,

გიგალობო და გეკადრებოდეს,

შენზე მობარებული ბრმა ყრუ-მუნჯი ვარ,

შენი ჩაუსვლელი მზით ვცოცხლობ,

გულის ჩინით ვგრძნობ,

რომ შენ, წმინდაო გიორგი _

საქართველო ხარ!

შენ ხარ საქართველო _

ბედთან მორჩილების ნიჭით მებრძოლი!

დღისა და ღამის ერთობა,

სამასსამოცდახუთი კი არა,

უთვლელი და საუკუნო!

შენ ხარ სული სულარსებობის!

შენ ხარ საქართველო _ საკვირველმომქმედი.

ჩვენ  სულ მოიმედენი ვართ

შენი ძალის, შენი დიდების.

სულ მოიმედენი და სულ

ურჩობით უცხონებელნი.

როცა ზარები რეკავენ _

ეს შენ გვიხმობ და გვარწმუნებ,

რომ ჩვენც საქართველო ვართ.

და ვერ ვიჯერებთ და არ გვესმის,

რადგან საქართველო ისეთი სასწაულია,

როგორ შეიძლება, რომ ის ჩვენც ვიყოთ?

ჰოდა, გავრბივართ შორს,

გავრბივართ და იქიდან ვუმზერთ,

ვუცხოობთ, ვცრემლიანობთ, ვდარდობთ...

არადა, ხომ სასწაულია

და ხომაა ბედნიერება,

გყავდეს სამშობლო _

დიდმოწამე და ძლევაშემოსილი გიორგი!

და რა მცირედმორწმუნე უნდა იყო,

ეს რომ ვერ დაიჯერო!

როცა ზარები რეკავენ _

შენი ბედაურების ფლოქვების ხმა

არც ეტევა ცისა და მიწის შუა...

ვტირი, ვტირი  და ვინ იცის,

ერთმანეთის თვალებიდან

როგორ გვიყურებს ღმერთი...

 

გამქრალი, როგორც იერიქონი

ჩემს საქართველოს ცაზე გაუდის მიწის საზღვარი,

დადის უფალი სამოთხეში ოქროს სასხლავით,

მოედინება აქ მდინარე სინათლის შხეფით,

ვერვინ შეჰკადრებს კენჭის სროლას, ხიდსა და ჯებირს.

ხეებზე ფშვენენ მშვენიერი ქარები ქარვის,

სიკვდილი აღარ ემუქრება იმქვეყნად არვის.

იქ არც სნეულებ, არც ხუცდები და არც ყარიბობ,

ტაროსი არის სააღდგომო და საალილო.

იქ, ნიჟარებში, ლურჯ ქაოსებს სძინავთ, მირიადს,

ზღვები ერთვიან ნათელ მიწის ხაოს, სილიანს.

წამს და ასწლეულს თანაბარი აქვთ იქ დინება,

ნისლებს და ღრუბლებს იქ არავინ არ ეტირება.

თუ გაგყვა მაინც საამქვეყნო დარდი ან ფიქრი,

რომც შეეცადო, ვეღარაფერს შეასმენ სიკვდილს.

იქ აღარავინ წერს ლექსებს და არ იგონებს ცხადს,

მარტო უფალი იარება და ბაღებსა სხლავს.

აღარ გჭირდება არც დარდები, არც იმედები,

არც სიყვარულის ცხად-სიზმარში არ ირეკლები.

ხარ ადამივით უშობი და უჭირისუფლო,

მაგრამ სხვა ხარ და გახსენდება სიცოცხლეც უფრო,

და ზოგჯერ გინდა, ჩამოასკდე ზეცას ქარებად,

აკაკუნებ და აბრახუნებ ცაზე გარედან.

ხან თქეში ხარ და ხან უცაბედი ლექსის სტრიქონი,

მაგრამ გამქრალი, როგორც ძველი იერიქონი.

მხოლოდ სიყვარულს არა აქვს ბოლო

ჩვენ ისე ვცხოვრობთ, ყოველი წამი

ლაჟვარდს აკლდება სხივად და ფერად

და ეძენძება ნაქარგიც მკერდზე

ჩემი სიცოცხლის სვილისფერ პერანგს.

იმედისა და ნათლის შროშანებს

უფერმკრთალდებათ ჟამის ფურცელი,

მაინც ჯიუტად იმას დავეძებ,

რაც არის ქვეყნად გარდაუცვლელი.

და მთელ სამყაროს ვუყვები ამბებს,

რომელიც არსად მსმენია ადრე,

რომ დავაჯერო _ მარადისობა

ღამეებს კვლავ ჩვენს სიზმრებში ათევს!

რომ არ შობილა ჟამი სიკვდილის!

რომ სიმართლეა _ სიცოცხლე, მხოლოდ!

რომ ორთავ სოფელს ადევს საზღვარი,

მხოლოდ სიყვარულს არა აქვს ბოლო...

 

 

 

 

ვეჯექ ნესტანი

      დალი მუხაძეს

ეკიდა ზეცის კიდეს კაკილად

მზის ნასიზმრალი ფიორა მთვარე.

ცა იყო ჩემი დარდის აკვანი,

ლამაზი, როგორც სამშობლო მხარე,

ვეჯექ ნესტანი ყრმას და ვუმღერდი

ვარსკვლავთ ნანაებს.

ლექსები

 

სულ მოწადინე ახლის

როცა ცა თვალებს ხუჭავს,

ღრუბლის ქუთუთოს მძიმედ

ხრის და ნისლიან სიზმრის

მეც მიწილადებს იმედს,

სხეულისა და სულის

შორის არსებულ წამებს

მაშინ ემჩნევათ დაღლა...

გარეთ კი ფოთლებს წვავენ

და ბოლავს, ბოლავს, ბოლავს

უსიამოვნო კვამლი

მიჰყვება ფიქრის ბორანს

და იმალება კალმით

გაყვანილ პირველ კვალში,

რომ მარცვალივით გასკდეს

გული, სიცოცხლის ვალში

გალეული და ახალ

ყლორტს აჰყვეს ძალა ამ დღის _

უძველესი და მაინც

სულ მოწადინე ახლის.

 

 

 

შენს ნაცვლად

სანამ მზის სხივი თეთრ თოვლში წვება,

სანამ ღვთის სუნთქვას ვერ ფანტავს ქარი,

სანამ სტრიქონთა უთვალავ წყებას

ეპოლეტებად მოირგებს ჟამი,

მოიძებნება უჩინმაჩინის ქუდი

და ლექსიც გაქრება ისე,

თითქოს მზის სხივი თეთრ თოვლში ჩაწვა,

თითქოს შენს ნაცვლად ქარები მისმენს.

 

 

ცაო

წავალ და მოვალ, შენ ვერც გაიგებ,

სული სარკეში არ ირეკლება,

ისევ  ინდომეს აყვავილება

ჩემი გვირგვინის ხმელმა ეკლებმა.

წავალ და მოვალ, ვით დღე ათასი,

ხან _ წვიმის წვეთი, ხან _ ნისლის ქულა,

არ შეიძლება, უსასრულობის

მადლი არ იგრძნოს შენს გამო გულმა.

და რაგინდ მშვიდი ერგოს ცხოვრება,

შენ ქვეშ მზეობს და მეუფებს სევდა.

თითქოს, ჩვენ სხეულს ღმერთი ოდესღაც

მიწით კი არა, ლაჟვარდით ზელდა.

საით წაიღებს ქარი ამ სიტყვებს,

რომელიც ცისთვის მინდოდა მეთქვა?

ფიქრის ანეულს მზეკაბანივით

დაუვლის ხოლმე ცის გულისფეთქვა.

და კიდევ ერთხელ ააღაღანებს

ჩემი ცხადის და სიზმრის საყანეს,

რა გაქვს ასეთი მადლი, ზეცაო,

მიწას ვერაფრით რომ ვერ გაგყარეს,

ან სად ივანებ უსასრულობას,

რაში გეტევა ნათელი მზეთა

და ხვაშიადი მარადისობის _

სოფელი ზესთა.

 

 

 

 

პოეტს           

ბ.დ-ს

ყველაზე მოზეიმე სიკვდილი პოეტშია,

ყველაზე მგლოვარი სიცოცხლეც მასშია.

ქვასავით მდუმარემ ბიჯიც რომ არ წადგას,

მაინც სულ გზაშია!

ბედის ბედაურივით არის პოეტი.

მისი გზა ცისა და მიწის შუაშია.

ჰორიზონტებით მას ვერ დანალავ.

ის დროთა სკნელებზე მფრინავი რაშია.

სიცოცხლე სწყურია და სიკვდილი შია.

თუნდაც თავს იღლიდეს უამრავ სალმით,

ის უცნობია ყველასთვის ქალაქში,

რადგან დიდ ლექსებს წერს პატარა კალმით,

უყვარს ანგელოზთან და დემონთან თამაში,

ოდესღაც უბოძეს ცეცხლის ფრთა ორი,

ხან კოლიბრია და ხან ფასკუნჯი,

ხან ხმა და ნისლია თაბორის.

აწუხებს თავისივე ნიჭის უკვდავება,

ცდილობს და ვერავის ვერაფერს აგებინებს,

მოკვდავ წამს ვერაფრით უმკლავდება,

ღმერთი თუ ბედისწერა აიძულებს და

სიტყვით ბაბილონის გოდოლს აგებინებს.

მარტოობის უფლებაც არა აქვს,

პოეტმა ხალხთან ერთად უნდა იმარხულოს.

ლექსის ქსელს ბრმა ობობასავით აკვდება,

უნდა, რომ საკუთარ თვალებში ინახულოს

თავისი ბავშვობა ვარსკვლავთა აკვნებში.

უნდა, რომ დაბრუნდეს მშობლიურ კერაზე.

სტრიქონიც ბუმბულის

სამაგრ ცვილს მაგონებს.

მზისკენ აფრენაა სიკვდილის მიზეზი,

არადა, მიწაზე რომ გაჰყვე ვაგონებს,

ვერაფრით მიაღწევ მშობლიურ სოფლამდე,

ბილეთში სიცოცხლეც რომ გადაიხადო,

სულსაც ვერ ჩაიტან არყოფნამდე.

დედა, დაულოცე შენს შვილს სიკვდილი.

დედებს ხომ ღმერთის სწამთ ყველაზე ძალიან.

ისე გაზრდილა შენი შვილის სული,

აღარ ეტევა სხეულში და რა მისი ბრალია?

შენი ნაჩუქარი სიცოცხლე სტკივა და

იქნება დაუამოს სიკვდილმა ლექსივით.

კი ნუ შეიცხადებ, ნურც გაეტირები,

იქნებ არყოფნისთვისაა შექმნილი!

ჩააწვინე ლურჯ აკვანში და დაურწიე,

არ უნდა მისი ძიძობა ცხოვრებას,

ის პოეტია და აპატიე,

დედისგან რომ ითხოვს ცხონებას.

მინდიასავით სიტყვების მძევალია,

ბწკარით წერა-მწერლის მძლევარია

და მიუხედავად იმისა, რომ მხოლოდ კალამი აქვს,

მისი გრძნობების შეშლილივით ეშინია.

გაბუდაყებულ ადამიანს

ვითომ თვალს არიდებენ და უყრუებენ,

არადა, თანდაყოლილია პოეტისადმი რიდი,

ადრე თვითმკვლელობა ეიმედებოდა,

ახლა ეგეც არაფერია დიდი.

პოეტი _ კაცობრიობის ძველი მეხამრიდი,

ნაძრახ ადგილივით გვერდს უვლიან.

მერე რა, რომ ფართეა ნილოსივით,

ლექსი ამოჰყავს ცხოვრების ქაფიდან,

როგორც აფროდიტე და ვენერა მილოსელი.

მაინც ახერხებს ყველას გაოცებას,

მაინც წერს რაღაც საოცრებას,

მაინც ხომ უწვრთნის ხალხს ოცნებას.

მას ჰქვია ლოცმანი უღუზო ხომალდის,

რომლითაც მიცურავენ ყინულეთისკენ და

მიაქვთ გრძნობების ლოცვანი.

მისი აისბერგების ეშინიათ,

მზის ყინულს აკრისტალებს სტრიქონი,

სევდა მისეული მირონია,

ფიქრია მისი ტიპიკონი.

ხსოვნის მარადიულ ებგურივით

დარაჯობს კაცთა მოდგმის ბავშვობას,

დედა, აპატიე, რომ არ აცლის

მზის ძუძუს და შენს ცრემლს გაშრობას.

პოეტი _ ქაოსების თესლია,

პოეტი _ კოსმოსის მებაღე,

და როცა ქალაქებს გესლიან

ლექსებით ჯამბაზები ღებავენ,

გახსოვდეთ ნამდვილი პოეტი,

ეძებეთ ნამდვილი პოეტი

და სიკვდილისთვის კი არა,

სიცოცხლისათვის აქეთ!

ლექსი ჩაუთვალეთ გმირობად!

რომ სიტყვა ჩაგეთვალოთ საქმედ!

ახსენით ჯადო მის სახელს,

რომ მერე სინანულით კი არა,

რომ მერე სიამაყით იძახდეთ:

`საქართველო პოეტების ქვეყანაა!~

 

ვერ დაგაჯერებს სამყარო სიკვდილს

შენ გადაივლი მარტოობის

ათასწლეულებს,

ვერ ჰპოვებ ხვითოს.

იმ ნატვრისთვალს თეთრი გველი ეთამაშება.

სამყაროს სიზმრებს _

ვარსკვლავებად გადამსხვრეულებს

აკოწიწებ სიტყვებად ვითომ.

ვეღარ აზიდეს შენი სული ფრთოსან-რაშებმა,

ეჭვი გკლავს, მაგრამ ამდენ სიტყვებს, 

ამდენ რვეულებს

უნჯ ყმასავით სულშივე იტოვ.

ქაჯავეთიდან მოტაცებულ ლამაზ აშექალს

არ გეთმობა ხსოვნის ხმა თითქოს.

შენ გადაივლი მარტოობის ათასწლეულებს _

დღე-ღამის შიბებს.

ვერ დაგაჯერებს სამყარო სიკვდილს!

ცხადსა და სიზმარს, ერთურთისგან ვერგზით

ძლეულებს,

არყოფნის შიშებს,

სიტყვად გადაქსოვ და მოახვევ

ცხოვრებას მზის სკვნილს,

არ გაამხელ, სიყვარულის ოქროვანებას

რა უსურმაგი მოუსპობს ძალას,

შენ გადაივლი მარტოობის ათასწლეულებს

უნატვრისთვალოდ, გულით და ცალად,

მაგრამ ყველა ბწკარს მტკივან სულზე

წრედ შემოივლებ

და ვერაფერი ვერ მოგგვრის ზიანს,

შენ გადაივლი მარტოობის ათასწლეულებს

და სიკვდილს _ მზიანს.

რათა დამარცხდე სამუდამოდ და დასამარდე,

დიდების ჯადო ახსნა სიცოცხლეს _

რომ სულ არავინ, სულ არავინ დედამიწაზე

შენი საბრალო ერთი ლექსიც კი არ იცოდეს.

სიყვარულს

მერცხლებმა ფრთებით ცა აზიდეს,

სილურჯე აზვავდა ზეცაზე.

ვით მარადიული იზიდა,

მეც შენს გაცოცხლებას ვეცადე.

გეძებდი კიდიდან კიდემდე

და მისხალ და მისხალ გაგროვე,

სულ მზიან ღამეებს გითევდი,

მორცხვი და მორჩილად გამგონე...

და როცა აღსდექი მკვდრეთიდან,

ნამივით სუფთა და მართალი,

მცხეთიდან მოსული მადლივით

იყავი ზეცაზე მაღალი

და გულის პაწია ეკვდერში,

სად მარადიული ცეცხლია,

მზის გოლეულივით უხრწნელი

იდექი სიცოცხლის მესიად.

შენი უსხეულო სამშობლო _

ლურჯი სასოების ლეგენდა,

ეკლის გვირგვინივით ლამაზად,

სულზე სამსჭვალივით გეკეთა.

 

 

 

შენ კი ჩამივლი უბრალოდ

შემოვლებია გაზაფხულს

რტოების არაბესკები,

მზის აბრეშუმის ტაძარი,

ნუშის ყვავილის ფრესკები.

ლექსები

იების ლურჯი ხანძარი

გადავლებია წარაფებს,

შენ კი ჩამივლი უბრალოდ

და არც კი მეტყვი არაფერს.

 

 

სიცოცხლის ცეცხლი

ბედის განგებით

ქართველად შობილს

წერაც ქართული დამყვა _ იობის.

ხელმოცარული სიცხადის ნდობით

ამეკვიატა

დარდი გმირობის.

როგორც სითეთრე,

შეურაცხადი,

და სისპეტაკის ურცხვი კიცხება,

ბინდის სავანეს მიბარებულებს

უსინათლო დრო

წინ მიგვიძღვება.

თოვს ზარის ხმით და

ფიფქების ბორაყს

მოგონებები აზანზალაკებს,

სიცოცხლის ცეცხლი

უქრობლად ბოლავს,

მხოლოდ ქურუმი

ირჩევს ზვარაკებს.

მხოლოდ ქურუმი

დაარქმევს სახელს,

ამოიკითხავს ბედის ქარაგმებს.

არ კვდება ღმერთი!

 ის ვარსკვლავებზე

ჩვენი სულების

ბაღებს ალაგებს...

 

გლეხი

გლეხი არის, ეს კაცი, გლეხი!

გლეხური აქვს ხსოვნაც, ფიქრიც,

ხმაც, კანისფერიც.

მომავალიც გლეხური ელის _

ჭირნახულის ხვავს დაიყენებს.

ის თავის თავის პატრონიცაა, სახელმდებელიც,

მწირველიც და მექორწინეც თავის თავისა,

დამმარხველიც თავადვე არის.

ომიც თავისი უბია კარზე, ავი ძაღლივით.

მას სამყარო თავისად უნდა.

უნდა არავინ დაუნიავოს ეს საკუთრება:

ხან ქორებს აფრთხობს,

ხან მშიერ მგელს ახლის ტყვიას,

ხან ყვავს უკურთხებს.

მიდრეკილია, რომ მზესთან ერთად ადგეს და დაწვეს.

რომ მთვარეს ანდოს სარეცელი,

რომ ქალს მიუდგეს,

მერე აიძრას, ხნას მიწა და ყანები თესოს,

ღმერთს გამოთხოვოს მზეცა და წვიმაც.

მინდვრებს თაფლი დაადინოს,

ბაღებს _ ხილი, ვენახს _ ბადაგი.

მაგის მარანში ღვინო თავად დგება ქვევრებში.

გლეხი არის ეს კაცი და უღალატო _ ეშმაკობაში:

ღამის ბნელზე მაცილს ატყუებს _

თვალს დახუჭავს და ვითომ ძინავს,

სინამდვილეში, თვალების შიგნით

მთელი სამყარო აქვს შეზიდული

და ეშმაკებიც უპოვარად დაუდის ირგვლივ

მაგის ეზო-კარს.

ან ვის რას მისცემს, წუწურაქია.

მაგას ხვავი თავისად უნდა.

მაგის სამკალი ფიქრია და

ფიქრის ხმიადის გემო ვინ იცის მაგაზე უკეთ.

მაგის კალოც ფიქრისია, მაგის საბძელიც,

მაგის ბეღელიც არასოდეს ცარიელდება,

რადგან რაც შეაქვს იქ, უფლისგან მიცემულია.

რაგინდ ქონება ერგოს ამ გლეხს,

ერგოს პატივიც და დიდებაც ერგოს, თუ გნებავთ,

ჩირად არ უღირს,

თუმცა თავი მოეწონება,

გვერდზე ისე გააპურჭყებს, _ ამის დედაცო, _

აი, ეგრე იტყვის და წავა, ვენახის ბოლოს,

ხარდანივით წათლის სიტყვასაც.

მაგრამ ერთხელ ხომ უნდა მოხდეს როგორც ზღაპარში:

ჯადოსნურ სუფრას რო მიუბოძებს

ბედი ამ ჩვენ გლეხს,

რო გამოძღება,

დანაყრდება,

მობეზრდება ეს სიხარული,

მოყირჭდება ნუგბარეულიც,

სანამ დედის საფლავს ეტყოდეს,

მეფის კარზე დაიტრაბახებს:

აი, მეფეო, მე რა მაქვსო! _

გაიჯგიმება,

გაბუდაყებულს ეგონება,

სიმაღლეშიც მოვიმატეო,

და მერე დიდხანს

გაიხსენებს მშიერი, მთვრალი,

რა ჭარბად ჰქონდა იმ საჭმელს ცხიმი.

სიტკბოც  _ რა ჭარბად.

და თითქოს ახლაც

სიტკბო უწეპსო თითებს გამაძღარს,

ჩაყოფს ხელებს, განთიადზე, ნაწვიმარ ტყეში,

დაიბერტყავს

და დასცვივა გლეხური სიტყვა,

ბურუსიდანაც

მზესავით რომ გამოანათებს.

 

მოგცლიათ, ერთი!

საქმეს შევყევით,

როგორც ყოველთვის.

სინათლის ზვირთებს რომ შევყოლოდით

ლურჯ ქვაბულებში მიმოქცევისას,

გაგიჟდებოდა ჩვენი ქმარ-შვილი;

ან სად გვცალია,

მარგალიტი ვეძიოთ ფსკერზე?!

ჩვენი სამყოფი ჭრელი კენჭები

იმდენი გვაქვს...

ბავშვებს ხშირად მუჭებით ვაძლევთ,

რომ ითამაშონ და

ტირილით არ გაგვაბეზრონ.

კოჭის თავამდე გვწვდება

ბოსტანშიც მწიფე მარჯანი.

თევზის ფარას და ჩიტების გუნდსაც

ყრმები მწყემსავენ,

ჩვენ სად გვცალია სამაგისოდ?!

საქმეს შევყევით,

ჩვეულებრივად,

გამთენიისას,

დედამიწა ჭრიალით რომ შემოტრიალდა

ჩვენი დაღლილი ხერხემლის ღერძზე,

რომ მის პრიალა სარკეებში მზეს ჩაეხედა

და ეკითხა:

`არისო, ვინმე, ჩემზე ლამაზი?~,

საქმეს შევყევით

და ჩვენთვის ჩუმად ჩავილუღლუღეთ:

`მოგცლიათ, ერთი!~…_

თან გახეხილი ქვაბის პირზე

შევავლეთ თვალი

საკუთარი სახის ანარეკლს,

თმა ნაჩქარევად ჩამოვიწანით

და მათრახივით გადავუჭირეთ

თეთრ მთვარეს, შორს რომ გაქცეულიყო,

და მის მოსვლამდე

მეტი საქმე მოგვესწრო ქალებს.

არც ვარსკვლავების კაფსულებში

ჩატენილი სიზმრებისთვის არა გვცალია,

ეგ აბები არასოდეს გვიყლაპია

სავსემთვარისას,

უსაქმურებმა იმკითხაონ

ვარსკვლავის ფეტვზე,

ერთადერთი სიზმრის ფურცელიც,

კაბის ჯიბეში გადანახული,

გვყოფნის დასტურად, რომ ის ვიხილეთ.

ისევ ის დღეა,

პირველად რომ იყო, ისაა.

არ შემეშლება,

ზეპირად ვიცი, მკვდარიც ვიცნობ,

მოვიდა ისევ…

საქმეს შევყევით:

ვკემსეთ, ვფერთხეთ, ვხარშეთ, ვალაგეთ,

ვამზეურეთ და ვანიავეთ მთელი სამყარო,

ვაცხვეთ იმედის და ბედის კვერი,

შევფუთეთ და ბალიშის ქვეშ ამოვდეთ, რომ

მზად გვქონოდა თავისმართლებად

სტუმრისა თუ მასპინძლისათვის.

მისი სურნელი მარმაშივით მოვლებია

დაგვილ ეზო-კარს,

ზედ ჩამომსხდარან პეპლები და

ოქროს ფუტკრები,

თეთრი მერცხლებიც შევიკედლეთ

სხვენში გუნდებად,

ღრმა ჭიდან წყალიც ამოვიღეთ იმაზე მეტი,

ვიდრე დოქი დაიტევდა, მგზავრი დალევდა,

ვიდრე ფქვილი შეიზელდა

ან ყვავილის ფესვი შესვამდა.

და როცა ისევ გაიჭრიალებს დედამიწა,

ძროხასავით მიაბღავლებს

ჰორიზონტის კარს,

იმ ბალიშზე მივდებთ ხოლმე,

დაღლილნი, თავებს,

რომლის ქვეშაც ბედის კვერის

ტკბილი სურნელი ჩაგუბებულა.

დაგვესიზმრება ცხელი უდაბნო,

ბაობაბებზე კონწიალა

ფეხშიშველი ქარები და

სიზმრებიდან გამოპარული ციცინათელა…

ნეტავი, სადმე, იმ ცხელ ქვიშაში ჩამადებინა

ეს დაღლილი ტერფები ახლა…

ღამეებიც სავსე გვაქვს ფიქრით,

ვერაფრით რომ დატეულან

ჩვენს ტოტებზე,

ფრინველებით სავსე ტოტებზე

ისე ვთვლემთ, თითქოს

ძილშიც სადღაც უნდა გავფრინდეთ,

სამყაროს იქით,

საითკენაც ჩვენი ბედის კვერი მიგორავს,

სადაც მიგველის ბედნიერება...

დილაადრიან ისევ საქმეს შევყვებით ხოლმე

და ვიტყვით ასე: `მოგცლიათ, ერთი!~,

გუნდ-გუნდად რომ ჩამოივლიან

მომლოცველები როჭიკობისას,

თან მადიანად ილუკმებიან

ჩვენს ნაწყალობევს…

`ნეტაი მაგათ,

ბორბლის ღერძი მაინც გაპოხონ,

რა მძიმედ და ჭრიალით ბრუნავს~,

და თავად ვიწყებ

ძველ კარდალაში საცხის დუღებას

ბავშვები კი ჭრელი კენჭებით

სათამაშო გოდოლს აგებენ

და ეჩვენებათ,

რომ ჰა, და, მისწვდნენ საცაა ზეცას!

ნეტაი თქვენ, მოგცლიათ, ერთი!

 

ადგილის დედას

მზეო, სამყაროს ადგილის დედავ,

გებარებოდეს ეს დედამიწა.

ჟამ და უჟამოს მავალია შენი ნაშუქი,

ჟამ და უჟამოს მავალი იყოს ადამიანიც.

შენს ფესვებზეა ამოზრდილი,

ნუ დაულევ ნათლის ბარაქას.

ხომ კარგად გახსოვს,

ნეკნივით რომ ამოაცალა

პეშვი მიწა ღმერთმა პლანეტას

და შეუქმნა ცოლი ანუ ადამიანი,

რათა მარტო არ ყოფილიყო,

არ გაჰყოლოდა ქაოსის ქარებს,

ვარსკვლავთა ტყეში

სევდიანად რომ მიმოქროდნენ...

უცისკრე და უნათელე,

ცხოველმყოფელო,

სიკვდილშიც სხივი გააყოლე,

მუცლადღებული ნაყოფივით

ერთგულებით სატარებელი,

რომ დედამიწადქცეულ გვამსაც

ისევ ახსოვდეს სიცოცხლე და

ამოდიოდეს

უთვალავჯერ დაბადების

შემძლებელი და მოწადინე,

კიდევ ერთხელ და ათასმეერთედ

რომ მოგაბაროს ავი თვალისგან დასაფარავად

ზეცად და მიწად,

წამებად და მარადისობად,

მამად და შვილად,

ოცნებად და სინამდვილედ

დაყოფილი ჩვენი სამყარო.

 

 

დამიმახსოვრე  მარიამი

აბა, რით ვერ დამიმახსოვრე?!

მარიამი მქვია სახელად და აქვე ვცხოვრობ.

ჩემს უმძრახ ცრემლებს შენზე ფიქრის ნაცარში გავრევ.

ლექსები

გამაწმინდავე, ტკივილებით მცვარე, ცისკარო!

სულ მეშინია, სიყვარულს რომ წავაწყდე გზაზე,

ვეცოტავო და ახლოსაც კი არ გამიკაროს.

რამდენი გვრიტი ეყოფოდა შენს გამოსყიდვას?

სევდას ვმღეროდი, სიყვარულს რომ ვყავდი ნახელთი.

მთელი სამყაროს სახსოვარი მომქონდა გულით,

როცა ვკვდებოდი და სიცოცხლეს შენში ვახელდი.

მე მარიამი მქვია სახელად,

მარიამი, დამიმახსოვრე!

დროშაზე შებმულ ზანზალაკად ხმიანობს სული,

უსაფუვროა, ხმიადივით, ჩემი ლექსები.

საშენო გული გაბორჯილი კვერთხივით დამაქვს,

ხვდება,  აღდგომის დადგომამდე, შეიეკლები.

და რამდენჯერაც საუფლო ხსოვნა შენსკენ მომიხმობს,

ქვაცა და წყაროც ერთნაირად მდინდება ცრემლად.

შენს გამო არის ყველაფერი ასე უბრალო,

შენს გამო ვხდები ბედნიერიც ყოველთვის ძნელად.

დამიმახსოვრებ?

მარიამი, მარიამი მქვია სახელად და აქვე ვცხოვრობ.

მოვყვები ბილიკს ტკივილების კვრივისკენ კრავით,

ქარად მომყვება ანგელოზი, ნისლისფრთიანი.

მე რომ ცეცხლს ვანთებ, სიყვარულო, სხვის გასათბობად,

შენ რატომ იწვი იმ კოცონის ალზე ბრიალით?

ამ უდაბნოში უთვალავი ბილილა ყვავის,

ვკრეფ და როდესაც ყვავილებით მოვდივარ შენთან,

რაღატომ მხვდები ერთი კოცნით წინასწარ მკვდარი

და ერთი ღერი ყვავილისთვის წასული ღმერთთან.

აბა, რით ვეღარ დამიმახსოვრე,

მარიამი მქვია სახელად!

 

 

 

ერთხელ

 

*

ეძღვნება იმათ,

ვინც ერთხელ მაინც

შემაყვარა თავი ამ ქვეყნად

და ჩემ ლურჯ ცაზე

დღის თეთრ მთვარედ

მოსჩანან მზეშიც.

 

*

რამდენი სიტყვა დაიხარჯა, რამდენი განცდა,

მაგრამ ერთხელაც მიხვდები, რომ

ხელახლაა ამოსათქმელი

მთელი სამყარო.

 

*

ადამიანო,

ამოლაგდი შენი თავიდან!

ღმერთს უხარიხარ,

წამისტოლა მარადისობავ,

დიდი ფიქრით აძრული

და იმედიანი,

რო არ ისვენებ.

ჩია კაცის სამრეკლოც რეკავს,

საკუთარ თავში ჩავარდნილი კუტიპურივით,

დაჯექ, დაჯექო.

ყურს ნუ დაუგდებ.

ფიქრი გაშალე,

გაშალე და

დაედინე ირგვლივ სამყაროს,

ამოლაგდი, ამოლაგდი,

უნდა ეკმარო გაღმა-გამოღმას,

გამზეურდი,

განიავდი და

მოედე მარადისობას.

ამაოება ერთხელაც იტყვის:

კერკეტი, ფუი!

*

გაყურსული ვარ.

ცეცხლისპირს არა,

ცისპირს ვზივარ.

არც უარყოფა იყო ადვილი.

მაგრამ რწმენასთან რა სათქმელია?!

ვარდკაჭაჭებიც

ცისპირს სხედან,

ლურჯად ღვივიან

განთიადებს.

და ადვილად გვაჯერებენ

იდილიური დილის დადგომას.

ერთხელაც არ გავივლებთ გულში _

ამოდიან მიწიდან თუ

თავუკუღმა ეკიდებიან

ჩვენთვის ცის ჯვრებზე?

 

*

კეთილსახსოვრად გიძღვნეს ერთხელ

დილა და ახლა

მზამზარეულზე იპატიჟებ

ამვლელ-ჩამომვლელს.

რაღატომ გიკვირს,

რომ არაფერი იცვლება ქვეყნად?

 

*

ყანა,

ნიავზე მზეკაბანს რომ შლის,

ვეებერთელა პეპელაა _

მიწის გულზე დაფრენილი ოცნების წამი,

სამოთხიდან გამოპარული,

მე რომ ოდესღაც

ხელისგულზე მეტეოდა,

შენამდე კი

ერთხელაც ვერ მოვაღწევინე.

 

*

ციცინათელავ,

ერთხელაც რომ დავიჯერო,

მთელი შენი სილამაზე

მხოლოდ შენს ირგვლივ გამეფებული

ბნელის ხიბლია,

რაღა ვქნა მერე?

 

*

ბაბუაწვერას,

ერთხელ სული შევუბერე და

ასე მითხრა:

სულ ეს იყავი?

 

*

ერთხელ მაინც თუ ფიქრმა არ აგიყოლია,

ან ეს სამყარო როგორაა ასე ლამაზი,

ასე მკაცრი,

ცრუ

და წყობილი?

ამის გამჩენი როგორღა მოცდა

სიკვდილზე ნეტა?

ან ამ ამაო დღესასწაულს რა რჯის იმედად?

ან რაღა უნდა აკეთოს კაცმა,

თუ ვერასოდეს დაიჯერებს,

რომ სიკვდილი მარადისობის

ფოთოლცვენაა,

არცა ყოფილა სამყარო, მაშინ.

 

*

ერთხელაც კი ვერასოდეს შევხვდით

მე და ის,

ვისაც შეეძლო, რომ დაერქმია

ჩემთვის სახელი.

*

იყო და არა იყო, ერთხელ.

მე პეპელამ წამიყვანა,

ფრთებზე შესმული,

სადაც მეორედ არასდროს მიჰყავთ.

 

*

ერთხელ მაგიდის ქვეშ რომ მქონდა,

ის სახლი უფრო

დიდი იყო,

თბილიც და მყუდროც,

იმ ხის ცხენითაც შორს მივდიოდი,

უფრო სწრაფად,

უფრო უსაფრთხოდ.

 

*

ბედისწერა ერთხელ იტყვის და,

მერე სულ უნდა ემსახურო

ხელის ბიჭივით.

ემსახურო, ემსახურო

და შეუმჩნევლად,

გაიხადო ხელის მსახურად.

 

*

ყვავილებივით და ფუტკრებივით

რომ გვემეგობრა,

ვინ იცის, ერთხელ,

თაფლის სიტკბო და უხრწნელობა

დაჰყოლოდა ჩვენს გათენებას.

 

*

ერთხელ ცრემლიც დაგდინდება კაცს, მირონივით,

მაგრამ ერთხელ რა ცოტაა სამყაროსათვის,

რომელსაც უნდა, დაღლილი სული

ჩვენი ცრემლებით  ჩამოიბანოს.

*

დიდ სინათლეში ისე როდი

ბრმავდება კაცი,

როგორც ერთხელაც,

უკუნეთ ბნელში

ეხილება თვალის სინათლე.

 

*

სანამ მეგობარს გადავეყარე,

მახსოვს აქლემიც დამეკარგა უდაბნოში,

ჭაც დამიშრა

და მირაჟებში შევეხეტე, რომ ის მეპოვნა.

ლექსები

თორემ ცხადში სადა ხდება ასეთი რამე?

ნახავენ ძველ განძს და

უმალვე მიითვისებენ.

 

*

რაც არასდროს გვინახავს და

მაინც სულ გვახსოვს,

ამ ერთხელაც გაიმეორე _

არ დაგვავიწყდეს!

 

*

ერთხელ მოვიდა გაზაფხული

და დამაჯერა,

მარტო ჩემთვის იყო მოსული.

მას მერე კი, რამდენჯერაც მობრუნდება,

თვალს ვერ მისწორებს.

ახსენდება, რომ მომატყუა,

რომ სასწაულს ინაწილებს მთელი სამყარო,

თუნდ ერთადერთი პატრონი ჰყავდეს.

 

*

მერე ზაფხულიც მოვიდა ერთხელ.

მოვიდა და მზე მაძებნინა,

გვირილებიდან თიბათვეში გამონაშუქი,

მზე, შენ რომ გგავდა.

 

*

შემოდგომამ იცის ხოლმე,

როგორ მოვიდეს,

სევდის რთველში ჩამდგარს

როგორ შემეშველოს,

როგორ ამივსოს მარანი და

მარტოობის მაჭრით შემთვრალი

უშენობის

მღვიმეებში შემიყოლიოს.

და განა, ერთხელ?!

 

*

ერთხელ ზამთარიც მოვა,

მაგრამ არ დავუჯერებ,

არ დავუჯერებ,

რომ ჩემთვის მოდის.

 

*

ლექსიც მოვიდა.

ერთხელ? ათასჯერ!

სიყვარული უნდოდა და

რომ არსად დახვდა,

დაიჩემა და დაიბრალა.

 

*

ერთხელ ოქროს თევზსაც დაიჭერ,

მებადურო.

ნუ შეშინდები,

თუ მუნჯია თევზი ოქროსიც.

 

*

ერთხელ,

გადამფრენ ფრინველებს რომ

ვუცქერდი ცაზე,

მეგონა ზაფხულს ასაფლავებდნენ,

ისე მდუმარედ მიუყვებოდნენ

მწყობრ პროცესიას.

*

დედები არსად მიდიან,

რომ ერთხელ დაბრუნდნენ.

სულ დგანან და

ელიან შვილებს

ორთავ სოფელში.

 

*

შვილები კი შორს მიფრინავენ,

ვერასოდეს იჯერებენ,

რომ მრგვალია დედამიწა,

რომ დროც მრგვალია,

რომ სამყაროს ვერსად წაუხვალ,

მაგრამ მაინც უნდა გაექცე.

 

*

მამებმა კი ასე იციან:

მოგიკვდება ერთხელ და ელი.

არ გავიწყდება,

საფლავს ამოწმებ ყოველ აღდგომას,

რადგან გახსოვს,

როგორ უყვარდი.

განა სად არის

ამისთანა ადგილას, რომ

შინ ერთხელაც აღარ მობრუნდეს?

და ყველაფერს აწესრიგებ,

როგორც იმას უყვარდა ისე,

როგორც იმას ეკადრებოდა.

და ეჩვევი ასე სამშობლოს.

*

შეყვარებული,

დარდიანი,

ძლიერ გამხდარი...

ერთხელ, მახსოვს,

რომ ეგეთიც ვიყავი და

არსად ვიყავი.

სიყვარული ღრმა ძილი იყო.

და როცა თვალი გავახილე,

ვერ გავიხსენე,

სად გავიღვიძე, რა მერქვა და

რა თენდებოდა?

 

*

სიხარულიც დამქონდა მუცლით

ისე დამქონდა,

თითქოს მაგით დავიბადეო

და როცა იშვა ერთხელაც იგი,

დავყურებდი,

ნეტავ, საიდან?

სანამ მივხვდი, ძუძუ უნდა ჩამედო პირში,

ასე მეგონა, უსახლკარონი დავრჩითო ცის ქვეშ,

მერე კი ამ რძით

შემოვიშენეთ დედა-შვილობა.

 

*

ომშიც გავუშვი ჩემი სამშობლო,

მე სახლში დავრჩი.

და მას მერე ველოდები

დაკუტებული.

არც ამბავი მოაქვს არავის.

ომი, რომელიც ერთხელ დაიწყო,

ნუთუ ერთხელ არ დამთავრდება?

 

*

ყველა ცუდ დროთა შორის მაინც

ჩემი დროა ყველაზე ცუდი.

მე კი მიყვარს,

რადგან ვიცი,

მხოლოდ ამ ერთხელ შევხვდით ერთმანეთს.

და ისიც ვიცი,

რომ ერთხელაც, ო, რა ძალიან მომენატრება.

 

*

სერაფიმსაც იხილავ კაცი,

თუ ახვალ თხემზე და

უსისხლო ჯვარცმას

შეიძლებ.

ან თუ მთაზე ახვალ, უბრალოდ,

გახედავ სივრცეს

და ერთხელ მაინც შეეთვისები.

 

*

როგორც სიტყვები, ენა, სიმღერა,

ყურს რომ გიგდებენ და გისმენენ

მთელი სიცოცხლე,

ერთხელაც ასე მინდა, დამიჯდე

და მოისმინო ჩემი სიჩუმე.

 

*

თავისუფლება ათას აფორიზმს ათამაშებს

ჟონგლიორივით,

თვალახვეული თოკზეც ისე დაიარება,

ცეცხლსაც ისე ყლაპავს და აფრქვევს,

შენ ჩაის სმას და

კარაქიანი პურის ჭამას ვერ მოახერხებ

ასე ადვილად.

 

*

ბებიაჩემი ერთნაირად იოლად კრეფდა

ველურ თეთრ ვარდებს

და ვარსკვლავებს ღამის ეკლებში,

მაგრამ ერთხელ,

გაეკაწრა ხელი სიკვდილზე და იმის  მერე

მე დამიტოვა თავისი ძველი ბიჟუტერია:

გამხმარი იის კონა წიგნში და

საკუთარი ხელით ნაქსოვი

თეთრი საყელო.

 

*

ერთხელ,

როდესაც მეგობარი მომიკვდა

და ბევრი ვიტირე,

ძალიან ბევრი,

საშინლად შემრცხვა,

როცა ცრემლი

უკან მიიქცა,

დაილია ტირილი, თითქოს.

მას მერე მახსოვს,

აღარ ვენდო მას,

რაც მთავრდება.

 

*

ადამიანო, როდისღა უნდა შეჩერდე, აბა?

საკუთარ დარდზე მაინც ჩამოჯექ

და ტყისპირიდან წამოსულ ნიავს

ერთხელ მაინც გაატანე შორეული მზერა

უფლისკენ _ ნუგეში იცის.

*

ჰოდა, ერთხელაც,

ჩემი სიცოცხლის ყუჩი ხმაური,

ხმაურიანი  მდუმარებით რომ შეიცვლება,

ქარს უფრო ფრთხილად მიაყურადებს

პატარა გოგო,

რომ უკეთესად გაიგონოს

ჩიტის სტვენა ჭალისპირიდან.

 

*

ბოლო ჟამამდე მხოლოდ შენი სიცოცხლე რჩება.

სულ ასეა.

ამ მზადყოფნას და მოლოდინს

დასასრული არ გააჩნია.

ვერასოდეს იტყვი _ ერთხელო.

 

*

აბა, სად მე და სად ბროწეული,

ბაღის პირზე რომ ცეცხლად ყვავილობს,

მაგრამ ერთხელ ვიყავი ასე.

მეც მეკიდა სულზე ხანძარი.

ასეთს მხედავდი,

სიხარულით თვალში ცრემლი გიციმციებდა.

მაშ რამ ჩამაცხრო, რამ ჩამანავლა,

ერთხელ მაინც მითხარი, ღმერთო.

ლექსები

 

*

როცა უსიზმრო ძილიდან დგები,

ეს ნიშნავს, რომ არაფრობა დაგსიზმრებია.

მაგრამ თუ ერთხელ მაინც ნახე

გვირილებით სავსე მინდორი

და სინათლის თეთრი მერცხლები –

სიყვარული დაგსიზმრებია.

ტანჯვას ნიშნავს თეთრი გვირილა.

 

*

ერთხელ წმინდანს შევთხოვე, რომ

გასაჭირში შემშველებოდა,

და შემეშველა.

ვიფიქრე, ღმერთო,

რა საბრალო ვარ,

თუ კი მასაც შეუტყვია

უკვე ყოველი.

 

*

ერთხელ გალობდა

ჩემს ბაღში შაშვი.

ისე გალობდა,

ვერ დავიჯერე,

რომ არ მესმოდა

მისი ნათქვამი.

 

*

ნუ შეაქებ, ვინც ღირსია ქებისა მართლა.

თორემ ერთხელ გაგახსენდება

და სინანული ვეღარ გიხსნის,

ეშმაკს ბორკილი რომ აუხსენი და მიუქსიე.

გიყვარდეს შენთვის.

აყვავებულ ნუშის ხეებსაც

აქებენ და ტოტებს ამსხვრევენ.

 

*

სამშობლოსა და უსამშობლობას შორის,

საერთო _ დიდი ტანჯვაა _

არაფრობის უმძიმესი ტვირთის ტარება.

 

*

შენი ზეიმი ისე უხმოა და უჩინარი,

სხვებსა ჰგონია, არც დაწყებულა.

შენ კი უკვე დაიღალე ამ სასწაულით,

მადლობის თქმას ვერ აუდიხარ,

და ამ ერთხელაც,

გინდა მალე დამთავრდეს და ამოისუნთქო. 

 

*

მერცხლებს ვინ ჩივის,

მეც ვერ მოვფრინდი,

მახსოვს ერთხელ და,

სიყვარულში დავაგვიანე.

როცა მოვედი,

უჩემოდაც ბედნიერი დამიხვდა ხალხი.

 

*

შეიძლებოდა, კი, როგორ არა,

ჩემს ნარგავებს გამოესხათ უხვად ნაყოფი,

და დამტვრეოდათ სუსტი ტოტები,

დალეწილიყვნენ.

მაგრამ ერთხელ, სეტყვა მოვიდა.

სულ არმოსვლა სჯობდა იმ მოსვლას.

სიკვდილიც ხომ შეიძლება იყოს კეთილი.

 

*

თეთრი ირემი?

ერთხელ მაინც თუ გინახავს

დატოტვილი ცეცხლის რქებით,

მთაზე შემდგარი,

იცოდე, რომ ცხადშიც მოჰკრავ

ბედნიერებას თვალს და შეკრთები _

რადგან ნანახი გეყოლება

სადღაც, ოდესღაც,

და ვერაფრით გაიხსენებ

მის ნამდვილ სახელს.

 

*

ნუთუ მართლა შეუძლია სიმზაკვრეს, რომ

ქარიშხლები ამოაღელვოს?

მიწისძვრები ამოიგდოს გულიდან და

ჩვენ ისე ვიდგეთ, თითქოს

ერთხელაც არ გვეცხოვროს

მშვიდ სამოთხეში.

 

*

დაცლილია ეს სოფელები, მიტოვებული,

ჩანგრეულია ერდოები _

ბალღებისათვის რომ ივსებდნენ

ერთდროს მზით პეშვებს.

სოფელია თუ მე ვდგავარ მთაზე?

მზე სამძიმარს მეუბნება და

ცეცხლისფერი გლოვაა ირგვლივ.

მიწას ხმელი ფოთლებივით

ეფინება ნასოფლარები.

 

*

მახსოვს, ერთხელ,

ტაძარში რომ ლოცვას ვუსმენდი,

სმენას და ნერვებს როგორ მიფხეკდა

იატაკის საწმენდი ჯოხი _

დამლაგებლის ლიტი ჯვარი .

თითქოს ეშმაკი ხურდა

ფულებს აჩხრიალებდა

გაძარცვული შესაწირიდან.

 

*

ვიტყვით ხოლმე, დრო მკურნალია.

ვიტყვით და ერთხელ, რომ მოვინდომოთ,

ერთ ავადობას ვერ გავიხსენებთ,

რომ განგვიკურნა.

აი, ასეა,

ბევრი პოულობს ყალბ სახელს

და დიდებას ქვეყნად.

 

*

ერთხელ მესიზმრა

მოყვავილე ბაღი ატმების,

ისე ხშირი და უდაბური,

ისე ლამაზი, ისე ფერადი,

რომ აქამდე არ მავიწყდება.

არც ის ბაღი

და არც სამი ქალწული ბაღში,

გვიან რომ მივხვდი ვინ ყოფილან _

მესიტყვეები.

 

*

მახსოვს, ბალახშიც ვიმალებოდით

ერთხელ ბავშვები.

ახლა ყველგან ვჩანვართ და მაინც,

ერთურთს ვინ ჩივის,

მეჩვენება,

ღმერთიც ვერ გვხედავს,

სულ თვალებში კი ვეჩხირებით.

 

*

განა ერთხელ, ათჯერ, ათასჯერ.

როცა ნისლი აიშლება ჩემი მთებიდან,

მეც ავიშლები, რომ ერთხელ მაინც

ამიტაცონ ანგელოზებთან,

მაგრამ  ამაოდ.

ისე მიდიან, უკან არავის მოუხედავენ.

 

*

რას არ იპოვი უპოვრის პეშვში:

ანგელოსის ცვარს,

ხარების შროშანს,

ღვთისმშობლის თმას.

ერთხელ ვნახე

ნათლისმცემლის მწვანე კალიაც.

 

*

ჩემგან წასულ ფიქრს

როცა უკან გავედევნები,

სულ შენს კართან

რატომ მიწევს მოსვლა ნეტავი?

ნუთუ, ერთხელაც არ იცვლიან

ფიქრები სავალს?

 

*

რა კარგია, მზის ჩასვლასავით,

მეც, ერთხელ, ასე თუ მწუხრს ჩავყვები.

შენ კი, ჩემო მეგობარო,

იდგები მთაზე და გათენებას დაელოდები.

 

*

რაც უფრო დიდხანს,

დიდხანს ცოცხლობ ადამიანი,

მერეღა ხვდები,

რა ცოტა იყო სიყვარული,

ერთხელ რომ შეგხვდა.

შენ კი იმხელად მოგეჩვენა,

შეგეშინდა და გაექეცი.

 

*

სულ სიზმრიდან მინდა გაქცევა,

სულ ცხადიდან გაქცევის ნაცვლად. 

მაგრამ ერთხელ, ხომ იქნება,

რომ დაიძინებ

და ყველაფერი შენთან დარჩება,

და გასაქცევიც აღარ გექნება.

 

*

ვინც ზღვარზე დადის საიქავ და სააქაოსი,

ერთხელაც ფეხი დაუცდება

და იქითკენ გადავარდება,

რომლისკენაც უფრო ხშირად იყურებოდა.

მზერამ იცის _

იშინაურებს სამზერელს და იჩვევს ადვილად.

 

*

ნუთუ ბილილა

ჩემზე მეტად გიყვარს, უფალო?

რა გავაკეთო,

რომ მხოლოდ ერთხელ არ მომიყვანო

და მაყვავილო,

მაყვავილო დაუსრულებლად?

 

*

დე, ამ ერთხელაც,

თეთრმა დუმფარამ გადაგვარჩინოს.

ან წვიმებმა გაგვახვიონ ჩვილ ბურუსებში,

თორემ, საიდან გვითვალთვალებს მონადირე,

ვერ გაარჩევ, ისეთი დროა.

ლექსები

 

*

არ მინდა, ერთხელ, ისე დავსრულდე,

რომ არაფერი გელაპარაკო ყაყაჩოებზე.

 

*

ნუ აჩქარდები,

აცალე სიკვდილს შენით ტკბობა.

შენი გემო აგრძნობინე,

ალოკინე დიდხანს მარილი,

ვეშაწყალი ასვი დიდხანს,

რომ დანაყრებულს

ერთხელაც მშვიდად ჩასთვლიმოს და

გამოეპარო უკვდავებაში.

 

*

ქალაქები იზრდებიან და იზრდებიან.

სოფლები კი,

როგორც პატარას ფეხსაცმელები,

ძველ ჩემოდნებში

ნაფტალინიან კაბების გვერდით,

ისე აწყვია, მეშინია,

ვინმემ ერთხელაც არ გადაყაროს,

რადგან არავინ აღარაა სამყაროში

მაგ ასაკისა და მაგ ზომით მოსიარულე.

 

*

ორთავე სოფლის მოდარაჯე

სამარის ქვასაც თუ ხავსი ჭამს,

მე რა მომივა, არც საქმით და

არც სიტყვით რომ ვარ მაგაზე მეტი.

ერთხელ მაინც გაიტანოს ამ ქვამ ფესვები.

 

*

ის მწყემსი ბიჭიც,

რომ შემოდენის

მწუხრისპირზე შუკაში ნახირს

და ერთხელაც, აღმოაჩენს,

რა პატარა ყოფილა ეს გზა,

ნეტავ რომელ გზას დაადგება?

 

*

პურის ყანები როცა მწიფს და მკათათვე დგება,

ასე მგონია, სამყაროში, ყველა შინ არის.

ერთხელ მაინც ვნახოთ მზეშინა.

*

ღვინოსავით დაიწმინდე სული, ერთხელაც,

შენი გვარ-ტომის საზიარებელ

სიტყვად  რომ იქცე.

 

*

ჩემი ბებერი და უსინათლო პაპის ხალათი

თურმე კოჭამდე არა სწვდება ახლა ბიძაჩემს.

 

*

ისე ძველი და ისე გრძელია ჩემი ფესვები,

ხანდახან კიდეც მავიწყდება,

რომ ცოცხალი ვარ.

და კენწეროზე ახალი ჩირთი როცა მიჩნდება,

მტრედის ფრთები მგონია და

გახარებული,

ვხსნი კიდობანს

და ვერეკები პირუტყვსა და ფრინველს მიწაზე.

და ბღავიან,

და ზმუიან,

და ჭიკჭიკებენ.

 

*

ერთხელაც, ალბათ,

ჩემს სიჯიუტეს სხვა ღმერთები შეიწირავენ,

მარადიული არაფრობის საკურთხეველთან.

 

*

ერთხელ კიდევ უნდა ვთქვა ის რაც,

ათასჯერ თქმულა ამქვეყანაზე,

იქნებ ვინმემ მაინც გაიგოს.

ღამის გზაზეც ხომ გაივლის გვიანი მგზავრი.

 

*

ერთხელ ხომ უნდა

  დაასრულო სათქმელი კაცმა. 

 

.